I SA/Wr 1609/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anetta Chołuj, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Ciołek (sprawozdawca), Sędzia WSA Tomasz Świetlikowski, Protokolant sekretarz sądowy Anna Terlecka, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 2 września 2014 r. sprawy ze skargi W. W. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie sprostowania z urzędu oczywistej omyłki pisarskiej oddala skargę. Przedmiotem skargi W. W. (dalej: strona/ skarżący) jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. (dalej: organ podatkowy drugiej instancji/ organ odwoławczy) z [...] r., nr [...] , którym organ ten utrzymał w mocy postanowienie Burmistrza S. (dalej: organ podatkowy pierwszej instancji) z [...]r., nr [...] w sprawie sprostowania oczywistej omyłki pisarskiej w postanowieniu z dnia 7 września 2012 r. nr [...] w przedmiocie wszczęcia postępowania w sprawie określenia skarżącemu podatku od środków transportu za 2010 r. Wskazanym na wstępie postanowieniem organ podatkowy pierwszej instancji, na podstawie art. 215 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 749, ze zm.; dalej: O.p.), sprostował z urzędu oczywistą omyłkę w wydanym przez siebie postanowieniu z dnia [...] r.. Nr [...] dotyczącym wszczęcia postępowania podatkowego w przedmiocie podatku od środków transportowych - poprzez zastąpienie zwrotu: "wszcząć z urzędu postępowanie podatkowe w sprawie określenia wyżej wymienionemu wysokości zobowiązania podatku od nieruchomości za rok 2010", zwrotem: "wszcząć z urzędu postępowanie podatkowe w sprawie określenia wyżej wymienionemu wysokości zobowiązania podatku od środków transportowych za rok 2010". W zażaleniu skarżący zarzucił, że błędne wpisanie w orzeczeniu rodzaju podatku nie może być uznać za oczywistą omyłkę. Zdaniem skarżącego, określenie przedmiotu postępowania jest podstawowym elementem, podobnie jak określenie organu i strony postępowania. Po rozpatrzeniu zażalenia organ podatkowy drugiej instancji utrzymał postanowienie pierwszoinstancyjne o sprostowaniu oczywistej omyłki w mocy. W uzasadnieniu podniósł, że omyłkowe wskazanie w postanowieniu, iż postępowanie zostaje wszczęte w podatku od nieruchomości, zamiast prawidłowo, w podatku od środków transportowych, stanowi oczywistą omyłkę, podlegającą sprostowaniu w trybie art. 215 O.p. W uzasadnieniu swojego postanowienia o wszczęciu postępowania organ I instancji trzykrotnie prawidłowo wskazał bowiem, że postępowanie dotyczy podatku od środków transportowych oraz powołał się na korektę deklaracji na podatek od środków transportowych. Także późniejsze pisma podatnika składane w toku postępowania dotyczą podatku od środków transportowych, a decyzja kończąca postępowanie wydana została w sprawie określenia wysokości zobowiązania w podatku od środków transportowych. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego strona wnosząc o uchylenie postanowienia drugiej instancji i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych, zarzuciła naruszenie: 1) art. 215 O.p. w związku z art. 216 O.p. poprzez uznanie za oczywistą omyłkę błąd o istotnym charakterze, który zmienia istotę postępowania w jego przedmiocie, 2) art. 165 § 2 O.p. poprzez odebranie stronie prawa czynnego udziału w postępowaniu w sprawie podatku od środków transportowych, które to postępowanie nie zostało wszczęte, a w konsekwencji została wydana decyzja określająca stronie zobowiązanie podatkowe w innym rodzaju podatku. W uzasadnieniu podniósł, że wszczęcie postępowania podatkowego w sprawie podatku od nieruchomości, a następnie jego sprostowanie z uwagi na "oczywistą omyłkę" w zakresie przedmiot, jest niedopuszczalne, ponieważ powoduje wprowadzenie strony w błąd co do istoty postępowania oraz ogranicza jej prawa w samym postępowaniu. W postanowieniu organu podatkowego I instancji nie można mówić o oczywistej omyłce, a o istotnej zmianie stanu faktycznego w zakresie przedmiotu postępowania podatkowego. Zdaniem skarżącego, organ podatkowy winien był uchylić wydane postanowienie w sprawie wszczęcia postępowania podatkowego w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości i wszcząć postępowanie w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od środków transportowych. W odpowiedzi organ nie znalazł podstaw do zmiany przyjętego stanowiska i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest bezzasadna. Podstawą prawną zaskarżonego rozstrzygnięcia jest art. 215 § 1 O.p., zgodnie z którym, organ podatkowy może, z urzędu lub na żądanie strony, prostować w drodze postanowienia błędy rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w wydanej przez ten organ decyzji, przy czym na mocy art. 219 O.p., przepis art. 215 O.p. znajduje zastosowanie do postanowień. Wskazać w tym miejscu należy, iż przepis nie zawiera definicji pojęcia "oczywistej omyłki". Należy mieć zatem na względzie znaczenie potoczne. W ocenie Sądu, organy obu instancji prawidłowo zastosowały przytoczony przepis wobec wystąpienia omyłki o charakterze oczywistym, co stanowi granicę dopuszczalności sprostowania w trybie art. 215 § 1 O.p. Wyjaśnić należy, że sprostowaniu w tym trybie podlega jedynie oczywiste przeoczenie, czy zastosowanie niewłaściwego słowa lub omyłka pisarska o charakterze elementarnym. Oczywistość omyłki wynikać powinna bądź z natury samego błędu, bądź z porównania rozstrzygnięcia z uzasadnieniem, z treścią wniosku czy też innymi okolicznościami. Sprostowaniu podlega oczywista omyłka zawarta zarówno w rozstrzygnięciu (sentencji), jak i w uzasadnieniu orzeczenia. Ocena "oczywistości omyłki" powinna też wynikać z całości zgromadzonego materiału dowodowego oraz z realiów konkretnej sprawy. W ocenie Sądu, właśnie taka sytuacja zaszła w przedmiotowej sprawie. Organ podatkowy I instancji omyłkowo w postanowieniu z dnia 7 września 2012 r. wszczynającym postępowanie wskazał, iż wszczyna postępowanie w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatku od nieruchomości, a po dostrzeżeniu omyłki, postanowieniem z dnia 8 listopada 2013 r., utrzymanym w mocy przez objęte zarzutami skargi postanowieniem organu odwoławczego z dnia [...] r., w oparciu o art. 215 O.p. dokonał rektyfikacji. Jak wyżej wskazano, ocena "oczywistości omyłki" powinna wynikać z całości zgromadzonego materiału dowodowego oraz z realiów konkretnej sprawy. W przedmiotowej sprawie oczywistość omyłki organu wynika z dokumentów zgromadzonych w sprawie oraz lektury postanowienia o wszczęciu postępowania, którego oryginał znajdują się w aktach administracyjnych sprawy ze skargi strony na decyzję organu podatkowego drugiej instancji z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od środków transportowych na 2010 r., zawisłej przed tut. Sądem o sygn. akt I SA/Wr 1797/14. W treści uzasadnienia postanowienia o wszczęciu postępowania wskazano, że "W dniu 31 lipca 2012 r. podatnik złożył w Urzędzie Miejskim korektę deklaracji na podatek podatku od środków transportowych za 2010 r. oraz w dniu 3 września 2012r. załącznik do deklaracji na podatek od środków transportowych za 2010 r., w której wykazał kwotę należnego podatku 0,00 zł. Powyższa korekta deklaracji została przez podatnika złożona w związku ze złożonym przez niego w dniu 10 lipca 2012 r. wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty w podatku od środków transportowych m.in. za rok 2010. W uzasadnieniu podatnik uznał, że w jego mniemaniu posiadane w latach 2007-2011 środki transportowe z uwagi na fakt przystosowania i używania ich do nauki jazdy kierowców winny być traktowane jako pojazdy specjalne i tym samym zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych winny być zwolnione od opłacania podatku od środków transportowych. Zdaniem gminnego organu podatkowego w przypadku wszczęcia postępowania w sprawie o stwierdzenie nadpłaty, organ podatkowy, który ma wątpliwości co do wysokości nadpłaty i zobowiązania wykazanego w skorygowanej deklaracji powinien w pierwszej kolejności wszcząć postępowanie w sprawie określenia wysokości zobowiązania na rok 2010 i ustalić jego wysokość w decyzji i dopiero wówczas wrócić do wszczętego postępowania w sprawie wniosku o nadpłatę. Powyższe wynika z konieczności określenia zobowiązania w prawidłowej wysokości za rok 2010, a to może się odbyć tylko w formie decyzji. Postępowanie w sprawie stwierdzenia nadpłaty powinno zmierzać do ustalenia prawidłowej kwoty wysokości zobowiązania w podatku od środków transportowych za rok 2009 i na tej podstawie stwierdzenia nadpłaty w określonej wysokości lub jej braku. Kwota nadpłaty jest w nierozerwalny sposób związana z wysokością zobowiązania. Ponieważ gminny organ podatkowy ma wątpliwości co do wysokości nadpłaty i zobowiązania wykazanego w złożonej w związku z tym skorygowanej deklaracji na podatek od środków transportowych za rok 2010 należało wszcząć niniejsze postępowanie podatkowe". Skoro w uzasadnieniu postanowienia wielokrotnie powtórzono, iż postanowienie to wszczyna postępowanie w podatku od środków transportowych, w materiale dowodowym zgromadzonym w aktach administracyjnych znajdują się dokumenty dotyczące właśnie tego podatku, m.in. pisma skarżącego i deklaracja na podatek od środków transportowych, omyłkę w sentencji postanowienia wszczynającego postępowanie, należy uznać za oczywistą. W ocenie Sądu, nie ulega wątpliwości, iż "oczywistości omyłki" wynika w przedmiotowej sprawie z porównania rozstrzygnięcia z uzasadnieniem, dokumentów i całości realiów sprawy. Dotyczy bowiem ona, co wynika z akt sprawy, w tym decyzji pierwszoinstancyjnej w sprawie określenia skarżącemu zobowiązania w podatku od środków transportowych, oceny, czy samochód ciężarowy przeznaczony i wykorzystywany do nauki jazdy jest pojazdem specjalnym zgodnie z definicją zawartą w art. 2 pkt 36 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn. Dz. U. z 2003 r. Nr 58, poz. 515 ze zm.) i w myśl art. 12 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (tekst jedn. Dz. U. z 2006 r. Nr 121, poz. 844 ze zm.) podlega zwolnieniu od podatku od środków transportowych. Reasumując, Sąd nie stwierdził zarzucanego naruszenia przepisów. Na marginesie jedynie można wskazać, iż zarzut naruszenia art. 165 § 2 O.p. "poprzez odebranie stronie prawa czynnego udziału w postępowaniu w sprawie podatku od środków transportowych" może być rozpatrzony jedynie w postępowaniu dotyczącym określenia stronie tego podatku. Z tych też powodów Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.)