I SA/Wr 162/10

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu Michał Kazek po rozpoznaniu w dniu 26 kwietnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia doradcy podatkowego w sprawie ze skargi R. R. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2003 r. postanawia: przyznać stronie skarżącej prawo pomocy. W sprawie w odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 407 zł R. R. wniósł o przyznanie prawa pomocy zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie doradcy podatkowego. Uzasadniając swoje żądanie skarżący podał, że prowadzi gospodarstwo domowe samodzielnie, ale czynsz za jego mieszkania opłaca była żona. Poinformował, że jest współwłaścicielem mieszkania o powierzchni 90 m² i przysługuje mu emerytura w kwocie 1.225,26 zł (brutto), przy czym po potrąceniu kwoty egzekwowanej przez urząd skarbowy otrzymuje 720 zł. Wskazał również na swój ciężki stan zdrowia W odpowiedzi na wezwanie wnioskodawca przesłał kserokopię rocznego obliczenia podatku przez organ rentowy za rok 2009, z którego wynika, że uzyskał w tym czasie przychód w kwocie 14.562 zł oraz oświadczenie o wysokości miesięcznych wydatków na utrzymanie w kwocie ok. 1.915 zł. Jednocześnie poinformował, że nie opłaca czynszu, nie wykupuje wszystkich lekarstw, nie płaci alimentów na syna, prowadzone w stosunku do niego postępowania egzekucyjne dotyczą kwoty 155.783,90 zł i korzysta ze wsparcia rodziny i znajomych. W sprawie zważono, co następuje. Stosownie do brzmienia art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 2), natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (§ 3). W przypadku osób fizycznych prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1) a w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2 cyt. wyżej przepisu). Z regulacji prawnych dotyczących kosztów sądowych można wysnuć wniosek, że są one zasadą natomiast zwolnienie z ich uiszczenia winno nastąpić w sytuacjach wyjątkowych. Istotą prawa pomocy w zakresie przyznania z urzędu doradcy podatkowego (adwokata, radcy prawnego, rzecznika patentowego) jest natomiast nieodpłatne korzystanie strony z profesjonalnego pełnomocnika, wskutek przejęcia przez Sąd ciężaru kosztów związanych z tą reprezentacją. Założeniem prawa do bezpłatnej pomocy prawnej jest to, że strona - ze względu na swój stan majątkowy - nie jest w stanie ponieść jej kosztów. Mając na uwadze powołane regulacje prawne i wynikające z nich zasady, jakimi należy kierować się rozpatrując wniosek o przyznanie prawa pomocy jak i stan faktyczny sprawy, stwierdzić należy, że w przypadku strony skarżącej zaistniały ustawowe przesłanki do przyznania jej prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie doradcy podatkowego, określone w art. 246 § 1 pkt 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Skarżący wykazał bowiem, iż w swojej sytuacji życiowej i materialnej nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi., postanowiono jak w sentencji.