I SA/Wr 1645/03

WyrokWSA we Wrocławiu2005-03-22

Skład orzekający: Lidia Błystak, Marta Semiczek, Andrzej Szczerbiński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wygaśnięcie decyzji ustalającej wysokość podatku dochodowego w formie karty podatkowej za rok 2002 było uzasadnione, jeśli podatnik od początku roku podatkowego wykonywał czynności wykraczające poza zakres usług transportowych, mimo że zgłosił jedynie usługi przewozowe?
Ratio decidendi
Wygaśnięcie decyzji ustalającej wysokość podatku dochodowego w formie karty podatkowej było uzasadnione, ponieważ podatnik od początku roku podatkowego wykonywał czynności wykraczające poza zakres usług transportowych, które były podstawą do ustalenia tej formy opodatkowania. Niezgłoszenie tych zmian urzędowi skarbowemu stanowiło naruszenie przepisów prawa podatkowego, co uzasadniało stwierdzenie wygaśnięcia decyzji na podstawie art. 40 ust. 1 ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym oraz art. 258 § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej.
Stan faktyczny
Podatnik J. D. złożył deklarację o opodatkowaniu w formie karty podatkowej, wskazując usługi transportowe. Decyzją ustalono mu stawkę podatku na rok 2002. Urząd Skarbowy stwierdził, że zakres działalności J. D. na rzecz Hurtowni A S.A. wykraczał poza usługi transportowe i nie został wymieniony w ustawie. W związku z tym urząd orzekł o wygaśnięciu decyzji ustalającej podatek. Decyzja ta została utrzymana w mocy przez Izbę Skarbową. Podatnik złożył skargę do sądu, zarzucając błędną interpretację przepisów i naruszenie postępowania.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Lidia Błystak, Asesor WSA Marta Semiczek, Sędzia NSA Andrzej Szczerbiński (sprawozdawca), Protokolant Edyta Luniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 marca 2005r. sprawy ze skargi J. D. na decyzję Izby Skarbowej we W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia decyzji ustalającej wysokość podatku dochodowego w formie karty podatkowej za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2002 roku oddala skargę. J. D. w dniu [...] złożył w Urzędzie Skarbowym W.-S. M. deklarację w sprawie opodatkowania w formie karty podatkowej, określając rodzaj działalności jako usługi transportowe. W związku z tym, ponieważ w późniejszym czasie nie zgłosił zmian odnośnie zakresu wykonywanej działalności, decyzją z dnia [...] nr [...] ustalono mu stawkę podatku dochodowego w formie karty podatkowej na 2002 rok w kwocie [...], przyjmując zgodnie z deklaracją, że będzie świadczył usługi taksówkowe w zakresie przewozu ładunków, bez zatrudniania zmiennika, przy użyciu samochodu o ładowności do 2 ton, w miejscowości o liczbie mieszkańców powyżej pięciuset tysięcy zgodnie ze stawką określoną w części V tabeli stanowiącej załącznik nr 3 do ustawy z dnia 20 listopada 1998r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (Dz. U. nr 144, poz. 930 ze zm.). Urząd Skarbowy W.-S. M. podczas postępowania wszczętego postanowieniem z dnia [...] stwierdził, że zakres i rodzaj działalności wykonywanej przez J.D. na rzecz Hurtowni A S.A., polegającej między innymi na zbieraniu zamówień na dostawy towarów, odbiorze należności za towar i dokonywaniu rozliczeń tych należności, realizacji reklamacji oraz innych zadań zlecanych przez hurtownię, wykracza poza usługi transportowe i nie został wymieniony w art. 23 ust. 1 ustawy z dnia 20 listopada 1998r. W związku z tym Urząd Skarbowy decyzją z dnia [...] nr [...] na podstawie art. 258 § 1 pkt 4 i § 2 Ordynacji podatkowej oraz art. 40 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 20 listopada 1998r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne orzekł o wygaśnięciu decyzji z dnia [...] w sprawie ustalenia wysokości podatku dochodowego w formie karty podatkowej na okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2002r. Decyzja ta utrzymana została w mocy decyzją Izby Skarbowej we W. z dnia [...] nr [...] w związku z nieuwzględnieniem odwołania podatnika. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego J. D. wniósł o uchylenie decyzji zarzucając, podobnie jak w odwołaniu, naruszenie prawa materialnego przez błędną interpretację oraz nieprawidłowe zastosowanie, art. 25 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 20 listopada 1998r. o zryczałtowanym podatku dochodowym w związku z twierdzeniem, iż oprócz usług taksówkowych prowadził także inną działalność oraz przyjęcie, że osoba fizyczna może, nie tracąc prawa do karty podatkowej, wykonywać inną działalność gospodarczą, gdy jest rolnikiem i wykonuje działalność wymienioną w art. 6 ust. 2 tej ustawy. Zarzucił też naruszenie art. 2 ust. 1 ustawy o działalności gospodarczej przez twierdzenie, że podatnik będąc opodatkowany w formie karty podatkowej prowadził jednocześnie działalność handlową, o czym nie zawiadomił urzędu skarbowego oraz art. 40 ust. 1 pkt 3 ustawy o podatku zryczałtowanym poprzez zastosowanie tego przepisu w innej sytuacji, niż w nim przewidziana. Prócz tego zarzucono naruszenie przepisów postępowania podatkowego mające istotny wpływ na wynik sprawy, a w szczególności art. 122 i art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej polegające na wybiórczym przeprowadzeniu postępowania dowodowego oraz art. 210 § 1 pkt 6 i § 4 Ordynacji podatkowej w związku z pominięciem w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wyczerpującego opisu stanu faktycznego sprawy. Podatnik na rzecz Hurtowni A wykonywał usługi przewozowe, dostarczając towary i dokumenty z hurtowni do aptek, odbierając należności za towar, realizując reklamacje poprzez dostarczanie towaru wolnego od wad w miejsce wadliwego, był to zatem cały czas przewóz. Podatnik nie prowadził działalności akwizycyjnej, zbierając zamówienia na dostawy leków, ale dostarczał aptekom formularze zamówieniowe i odbierał je po wypełnieniu. Apteki mogły te formularze wysyłać pocztą, ale skarżący zabierał je przy okazji kolejnej dostawy leków. Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podnosząc, że zakres umowy z dnia [...] z Hurtownią A S.A. o świadczenie usług przekraczał zobowiązanie się do wykonywania usług transportowych. Wskazuje na to również określenie sposobu zapłaty jako suma ryczałtowej stawki za kilometr i premii transportowej, obejmującej zgodnie z wyjaśnieniami podatnika z dnia [...], zapłatę między innymi za realizację reklamacji, zbieranie zamówień na dostawy towarów i dostarczanie pism. Zakres usług był więc szerszy niż tylko przewóz ładunków przy użyciu samochodu o ładowności do 2 ton, a podatnik nie zawiadomił urzędu skarbowego o zmianach, jakie zaszły w stosunku do stanu faktycznego podanego w złożonym wniosku, przez co naruszył art. 36 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy z dnia 20 listopada 1993r. W toku postępowania podjęto wszelkie niezbędne działania, w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy. Z opodatkowania w formie karty podatkowej nie mogą korzystać osoby, które prowadzą więcej niż jeden rodzaj działalności gospodarczej, w wyjątkiem działalności, o której mowa w art. 6 ust. 2 ustawy, dotyczącej rolników, usług hotelarskich oraz wytwórczości artystycznej i ludowej. W związku z wniesieniem skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i niezakończeniem przed tym dniem postępowania sprawa na postawie art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271 ze zm.) podlegała rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we W. na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 23 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 20 listopada 1998r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne (Dz. U. nr 144, poz. 930 ze zm.) zryczałtowany podatek dochodowy w formie karty podatkowej mogą płacić w szczególności podatnicy prowadzący działalność w zakresie usług transportowych wykonywanych przy użyciu jednego pojazdu - w warunkach określonych w części V tabeli, stanowiącej załącznik nr 3 do ustawy. W części tej pod Lp. 2 określono usługi taksówkowe w zakresie przewozu ładunków, zaznaczając iż dotyczą działalności z użyciem samochodu ciężarowego o ładowności do 2 ton i wskazując stawki w miejscowościach o liczbie mieszkańców do 25.000, do 100.000, do 500.000 i powyżej. Objaśniono też, że określone w tabeli stawki mogą być podwyższone, nie więcej jednak niż o 50%, w razie wykonywania działalności ze zmiennikiem, wliczając w to również pełnoletniego członka rodziny. W art. 25 ust. 1 pkt 4 ustawy postanowiono, że podatnicy, prowadzący działalność, o której mowa w art. 23, podlegają opodatkowaniu w formie karty podatkowej, jeżeli nie prowadzą poza jednym z rodzajów działalności wymienionej w art. 23, innej pozarolniczej działalności gospodarczej, z wyjątkiem działalności, o której mowa w art. 6 ust. 2. Ten zaś przepis mówi o niektórych przychodach rolników prowadzących gospodarstwo rolne oraz osób fizycznych z tytułu usług hotelarskich i działalności w zakresie wytwórczości ludowej i artystycznej. Zgodnie z art. 30 ust. 1 urząd skarbowy uwzględniając wniosek o zastosowanie karty podatkowej, wydaje decyzję ustalającą wysokość podatku dochodowego w formie karty podatkowej odrębnie na każdy rok podatkowy. Według art. 36 ust. 1 i 7 podatnicy opodatkowani w formie karty podatkowej obowiązani są zawiadomić urząd skarbowy w formie pisemnej najpóźniej w terminie siedmiu dni o zmianach, jakie zaszły w stosunku do stanu faktycznego podanego w złożonym wniosku o zastosowanie opodatkowania w formie karty podatkowej, które powodują utratę warunków do opodatkowania w tej formie lub mają wpływ na wysokość podatku dochodowego. Zgodnie z art. 40 ust. 1 ustawy jeśli podatnik w szczególności poda we wniosku o zastosowanie opodatkowania w formie karty podatkowej dane niezgodne ze stanem faktycznym, powodujące nieuzasadnione opodatkowanie w tej formie lub ustalenie wysokości podatku w kwocie niższej od należnej (pkt 1) względnie nie zawiadomi urzędu skarbowego w terminie, o którym mowa w art. 36 ust. 7, o tego rodzaju zmianach, urząd skarbowy stwierdza wygaśnięcie decyzji, o której mowa w art. 30 ust. 1. Również art. 258 § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej stanowi, że organ podatkowy, który wydał decyzję w pierwszej instancji, stwierdza jej wygaśnięcie, jeżeli strona nie dopełniła określonych w przepisach prawa podatkowego warunków uprawniających do skorzystania z ryczałtowych form opodatkowania. Czyni to przy tym zgodnie z § 2 tego artykułu w drodze decyzji. W deklaracji z dnia [...], zawierającej wniosek o opodatkowanie w formie karty podatkowej od dnia 1 stycznia 1999r. J. D. wskazał, że będzie wykonywał na terenie kraju usługi transportowe bez zatrudniania innych osób. Dołączył kserokopię dowodu rejestracyjnego samochodu ciężarowego uniwersalnego "Daewoo-FSO" truck o dopuszczalnej ładowności 850 kg i 2 miejscach. Sprecyzował później, że będą to usługi transportowe - bagażowe taksi bez zmiennika pojazdem o ładowności do 2 ton, co było podstawą wydania decyzji ustalających wysokość stawki karty podatkowej na poszczególne lata od 1999 do 2002. Dopiero w czasie kontroli podatkowej przeprowadzonej w dniu [...] i następnie postępowania podatkowego ustalono, że już w dniu [...] J. D. zawarł na czas nieokreślony umowę o świadczenie usług z Hurtownią A w P., przyjmując do wykonania nie tylko usługi transportowe w zakresie dostarczania towarów handlowych zleceniodawcy wyznaczonym kontrahentom, ale również zbierania zamówień na dostawy towaru do wyznaczonych kontrahentów, odbioru należności za dostarczony towar oraz rozliczania się z tych należności, a także innych zadań w zakresie interesów Hurtowni A S.A. W punkcie 3 umowy uzgodniono, że zleceniobiorca ponosi odpowiedzialność materialną za towar w trakcie transportu oraz za powierzoną gotówkę do momentu jej wpłaty do kasy Hurtowni lub na wyznaczony rachunek bankowy. W punkcie 4 ustalono, że zleceniobiorca ponosi odpowiedzialność włącznie z finansową za prawidłowość rozliczeń z kontrahentami z jednej strony a kasą Hurtowni z drugiej oraz prawidłowe prowadzenie dokumentacji tych rozliczeń zgodnie z przepisami wewnętrznymi zleceniodawcy. W załączniku nr 1 do umowy ustalono wynagrodzenie za usługi w formie ryczałtowej stawki za kilometr + premia transportowa, przy czym przewidziano wystawianie przez zleceniobiorcę raz w miesiącu rachunków za świadczone usługi. W pisemnych wyjaśnieniach, stanowiących załącznik do protokołu kontroli podatkowej J.D. stwierdził, że otrzymywał premię transportową za sumienną dostawę towaru, realizację reklamacji, zbieranie zamówień na dostawy towaru od wyznaczonych kontrahentów, odbiór należności za dostarczony towar, sumienne i skrupulatne rozliczanie się z tych należności, dostarczanie pism i spełnianie innych zadań zleconych przez zleceniodawcę. W tych okolicznościach trudno zasadnie kwestionować ocenę organów podatkowych, że skarżący od samego początku swojej działalności w 1999r., mimo zgłoszenia we wniosku o opodatkowanie w formie karty podatkowej, że będzie wykonywał usługi przewozowe taksówką bagażową, wykonywał w istocie systematycznie i za wynagrodzeniem również inne czynności, wykraczające poza zakres usług przewozowych w zakresie przewozu ładunków. Były to w pewnym zakresie usługi akwizycyjne, usługi przedstawiciela Hurtowni załatwiającego reklamacje klientów, jej kasjera, zbierającego należności od klientów i rozliczającego się z nich, doręczyciela pism wysyłanych przez Hurtownię A itp. Gdyby skarżący w swoim wniosku ujawnił cały zakres czynności, których podjął się na podstawie umowy o świadczenie usług z dnia [...], urząd skarbowy miałby podstawy do wydania decyzji odmawiającej zastosowania opodatkowania w formie karty podatkowej zgodnie z art. 30 ust. 2 ustawy z dnia 20 listopada 1998r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne. Ponieważ ustalono to dopiero w wyniku kontroli podatkowej, były podstawy do wydania zaskarżonej decyzji w oparciu o art. 40 ust. 1 powołanej ustawy, i to niezależnie nawet od podkreślanej przez skarżącego sporadycznej jedynie działalności handlowej w 1999r. Sąd nie stwierdził również naruszenia przy podejmowaniu zaskarżonej decyzji wskazanych w skardze przepisów postępowania, tym bardziej iż skarżący nie kwestionuje ustalonych okoliczności faktycznych, ale polemizuje z ich oceną prawną. Z tych przyczyn uznano skargę za nieuzasadnioną i oddalono ją na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, powołanej wyżej.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło