I SA/Wr 1683/13

PostanowienieWSA we Wrocławiu2013-10-09

Skład orzekający: Sędzia WSA Katarzyna Radom

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Izby Celnej w przedmiocie podatku akcyzowego powinno nastąpić ze względu na obawę utraty płynności finansowej i trudnych do odwrócenia skutków dla działalności spółki?
Ratio decidendi
Sąd odmówił wstrzymania wykonania decyzji, uznając, że przedstawione przez stronę skarżącą argumenty dotyczące utraty płynności finansowej i trudnych do odwrócenia skutków nie uzasadniają zastosowania art. 61 § 3 p.p.s.a. Mimo że zapłata zobowiązania podatkowego może wpłynąć na działalność spółki, nie stanowi to niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody ani spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, zwłaszcza że świadczenia pieniężne są z natury odwracalne, a w przypadku uwzględnienia skargi, wyegzekwowana kwota podlega zwrotowi.
Stan faktyczny
Spółka z o.o. wniosła o wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Izby Celnej nakładającej obowiązek zapłaty podatku akcyzowego w kwocie ponad 941 tys. zł. Spółka argumentowała, że zapłata spowoduje utratę płynności finansowej, niemożność realizacji umów, kary finansowe, a w konsekwencji upadłość i utratę miejsc pracy. Wskazała na swoje zobowiązania kredytowe, leasingowe oraz obciążenia majątku hipotekami. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Katarzyna Radom po rozpoznaniu w dniu 9 października 2013 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu w sprawie ze skargi "A" Sp. z o.o. z/s w P. na decyzję Dyrektora Izby Celnej we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego za miesiące od czerwca 2009 do grudnia 2010 r. postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Skarżąca Spółka wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji uzasadniając, że konieczność zapłaty zobowiązania podatkowego przyczyni się do utraty płynności finansowej. W obszernym uzasadnieniu m.in. wskazała, że prowadzi sprzedaż hurtową i półhurtową oleju napędowego. Jest też autoryzowanym dystrybutorem oleju opałowego "B". Prowadzi ponadto sprzedaż krajową i eksportową używanych maszyn budowlanych i cystern paliwowych. Obecnie Spółka zatrudnia [...] pracowników. Obciążenie zobowiązaniem wynikającym z decyzji (941.403 zł) spowoduje natychmiastową utratę płynności finansowej – nie będzie mogła realizować dostaw paliwa do instytucji publicznych, przedsiębiorstw i osób fizycznych. Natomiast niewywiązanie się z umów skutkować będzie nałożeniem kar finansowych, co w dalszej kolejności wymusi ogłoszenie upadłości. Jednocześnie [...] pracowników straciłoby źródło utrzymania swoich rodzin. We wniosku strona wymieniła zobowiązania z tytułu kredytów (linii kredytowej w rachunku bieżącym, limitu kredytowego i kredytu inwestycyjnego) i rat leasingów operacyjnych – łączne miesięczne obciążenie tar wynosi 31.013,03 zł. Zwróciła uwagę, że brak wstrzymania wykonania decyzji spowoduje z pewnością brak możliwości spłaty tych kredytów, a w rezultacie ich natychmiastową wykonalność, co może odbić się na kondycji Spółki i jej możliwości dalszego funkcjonowania na rynku. Dalej podane zostały obciążenia majątku trwałego hipotekami na rzecz banków, kontrahenta i Urzędu Celnego. Wartość bilansowa rzeczowych aktywów trwałych na dzień 30 czerwca 2013 r. wynosiła 4.728.108,66 zł. Zobowiązania krótkoterminowe wynosiły 1.107.317,55 zł. Strona zauważyła, że zobowiązania wynikające z zaskarżonej decyzji w istotny sposób pogarszają sytuację majątkową, co w ocenie ekonomiczno-finansowej przeprowadzanej przez banki udzielające kredytów i dające zabezpieczenia, w drastyczny sposób wpływa na zdolność kredytową spółki. Aktywa trwałe wykazują wartość 4.835.445,83 zł, a aktywa obrotowe 6.092.299,55 zł, w tym zapasy (towary , materiały i zaliczki na dostawy) 3.597.655,56 zł. Ta ostatnia wartość – jak wskazała Spółka – jest niezbędna do utrzymania stanu zapasów w celu wykonania zawartych kontraktów i realizacji podpisanych umów dostaw. Wyprzedaż zapasów (towarów) celem natychmiastowej spłaty zobowiązania spowoduje utratę zdolności gospodarczej i doprowadzi do zachwiania płynności rotacji zapasów stanowiących podstawowy składnik tej działalności. Jeśli chodzi o należności krótkoterminowe, to ich kwota na 30 czerwca 2013 r. wyniosła 1.828.803,25 zł. Wyjaśniono, że w tym zakresie istotną pozycję zajmują należności z tytułu dostaw towarów i usług w okresie spłaty do 12 miesięcy w wysokości 1.530.532,54 zł. Wartość należności wynika z wydłużonych terminów płatności, które są niezbędnym elementem umów zawartych z odbiorcami. Co do inwestycji krótkoterminowych, wynoszących według wartości bilansowej 512.164,26 zł, to są to głównie środki pieniężne i inne aktywa pieniężne. Środki te, zgromadzone na rachunku bieżącym i w kasie firmy są niewystarczające do spłaty spornego zobowiązania podatkowego i są przeznaczone na spłatę bieżących zobowiązań w zakresie podatków, ubezpieczeń i innych. Strona zwróciła uwagę, że nawet, jeśli z tych środków zobowiązanie częściowo zostałoby spłacone, to doprowadziłoby to do powstania nowych zaległości w podatkach i ubezpieczeniach, płatnych na bieżąco. Zaś wstrzymanie wykonania decyzji umożliwi Spółce zgromadzenie środków na opłacenie spornego zobowiązania przy niepogorszonej działalności gospodarczej. Końcowo strona skarżąca wskazała, że koszt wynagrodzeń dla pracowników miesięcznie wynosi 95.555,55 zł. Brak wstrzymania wykonania decyzji skutkować będzie brak możliwości utrzymania zatrudnienia pracowników ze względu na brak środków na wypłatę wynagrodzeń. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej: p.p.s.a.), po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, na które została wniesiona skarga, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. W pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę, że instytucja wtrzymania wykonania zaskarżonego aktu ma służyć tylko tymczasowej ochronie strony skarżącej przed negatywnymi skutkami wykonania aktu, który może zostać wzruszony przez Sąd – do czasu wydania wyroku. Zaskarżona decyzja korzysta z domniemania zgodności z prawem aż do momentu jej uchylenia. Powodem wstrzymania wykonania aktu może być prawdopodobieństwo wyrządzenia stronie skarżącej niepowetowanej szkody na skutek wykonania aktu. Chodzi o takie sytuacje, w których nie będzie możliwe późniejsze wynagrodzenie powstałej szkody przez zwrot spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. Dodać trzeba, że instytucja przewidziana w art. 61 § 3 ustawy procesowej ma charakter wyjątku od zasady przewidującej, że ostateczna decyzja administracyjna podlega wykonaniu, w związku z tym jej zastosowanie może nastąpić tylko na wniosek strony skarżącej. Co za tym idzie, to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania okoliczności uzasadniających żądanie wniosku, które nadto powinny być w miarę możliwości stosownie udokumentowane. Przy czym, jego uzasadnienie winno odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymywanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne. Przenosząc powyższe uwagi na grunt przedmiotowego wniosku, to w ocenie Sądu, jego uzasadnienie, jakkolwiek obszerne, nie zasługuje na uwzględnienie. Przede wszystkim wskazać należy, że strona pogrupowała wniosek niejako na punkty znajdujące odzwierciedlenie w pozycjach bilansu za pierwsze półrocze 2013 r. Rzeczywiście, odnosząc wartość zobowiązania podatkowego wynikającego z zaskarżonej decyzji do każdej z tych wartości oddzielnie, to można by uznać, że jednorazowa zapłata podatku poważnie wpłynęłaby na egzystencję Spółki na rynku. Jednakże jej sytuację finansową i majątkową tworzą pozycje bilansu nie z osobna, lecz całościowo. Ogólnie natomiast strona jest w dobrej kondycji finansowej, na co wskazują wartości zobowiązań i należności krótkoterminowych, aktywów obrotowych, czy inwestycji krótkoterminowych. Odnosząc te wartości do wysokości zobowiązania w podatku akcyzowym, to zdaniem Sądu, jego zapłata skutkować będzie co najwyżej uszczupleniem działalności gospodarczej, a nie utratą płynności finansowej, na co strona wielokrotnie wskazuje w uzasadnieniu wniosku. Dodać wypada, iż być może wiązałoby się to z koniecznością redukcji zatrudnienia, jednakże taka okoliczność nie może być kwalifikowana jako trudny do odwrócenia skutek. Ponowne rozszerzenie prowadzonej działalności daje bowiem możliwość utworzenia nowych miejsc pracy. Nadto strona nie podała innych, dość istotnych wielkości, dotyczących jej działalności i sytuacji finansowej – to jest wartości przychodów i ewentualnie też zysku lub straty za pierwsze półroczne 2013 r. Wskazała, iż jest obciążona zobowiązaniami kredytowymi, lecz, jak wynika z danych w tym zakresie, to tylko jeden – kredyt inwestycyjny – wymaga regularnej spłaty rat. Dwa pozostałe – linia kredytowa w rachunku bieżącym i limit kredytowy – to dostępne środki w ramach rachunku, które mogą, ale nie muszą być wykorzystane. Świadczy o tym nie tylko ich charakter jako produktów bankowych, ale też fakt, że strona co do nich nie podała miesięcznego obciążenia ratą. Zaś ich wartość (łącznie 2.500.000 zł) świadczy o zabezpieczeniu finansowym na potrzeby prowadzenia działalności gospodarczej, w którą wpisane są również obciążenia podatkowe. W każdym razie pamiętać trzeba, że wykonanie decyzji określającej zobowiązanie podatkowe zawsze powoduje określone konsekwencje finansowe, jednakże nie zawsze musi się to łączyć z powstaniem nieodwracalnych skutków, czy wyrządzeniem znacznej szkody. Istotnym jest również, iż przedmiotem sporu są świadczenia pieniężne, a więc z natury rzeczy świadczenia odwracalne. Tym samym w razie ewentualnego uwzględnienia skargi, wyegzekwowana kwota zobowiązania podatkowego będzie podlegać zwrotowi. Wobec powyższego, na podstawie powołanego wyżej art. 61 § 3 p.p.s.a., Sąd postanowił jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło