I SA/Wr 1685/13

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu Michał Kazek po rozpoznaniu w dniu 25 listopada 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale I wniosku strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi F.W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminowi do wniesienia odwołania postanawia przyznać stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżący F. W. w odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 zł wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Uzasadniał, że jedynym źródłem jego utrzymania jest renta inwalidzka w kwocie 319,55 zł (netto), jego stan zdrowia nie pozwala na podjęcie pracy zarobkowej, jest rozwiedziony i jest właścicielem niezabudowanej nieruchomości rolnej o powierzchni 195 m², której nie jest w stanie sprzedać od roku 2006 ze względu na brak zainteresowania kupców. Z przesłanych wraz z wnioskiem oraz na wezwanie dokumentów wynika, że wnioskodawca w roku 2012 uzyskał dochód w kwocie 12.132,90 zł,21 zł, natomiast jego świadczenie rentowe w kwocie 1.317,88 zł (brutto), jest pomniejszane o kwotę 790,72 zł tytułem potrącenia alimentów. Skarżący cierpi na schorzenie wymagające używania specjalistycznego aparatu słuchowego, którego cena przewyższa jego aktualne możliwości finansowe. W sprawie zważono, co następuje. Stosownie do brzmienia art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity w Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 tej samej ustawy). W przypadku osób fizycznych prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Z regulacji prawnych dotyczących kosztów sądowych można wysnuć wniosek, że ich ponoszenie przez stronę postępowania sądowoadministracyjnego jest zasadą, natomiast zwolnienie z ich uiszczenia winno nastąpić w sytuacjach wyjątkowych. Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych jest instytucją stosowaną w przypadku osób charakteryzujących się ubóstwem (przykładowo do takich osób zaliczyć można osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione zostały całkowicie środków do życia). Ubiegający się o taką pomoc powinni poczynić oszczędności we własnych wydatkach do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania. Mając na uwadze powołane regulacje prawne i wynikające z nich zasady, jakimi należy kierować się rozpatrując wniosek o przyznanie prawa pomocy jak i stan faktyczny sprawy, referendarz sądowy stwierdził, że w przypadku wnioskodawcy wystąpiła ustawowa przesłanka przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, określona w art. 246 § 1 pkt 2) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. F. W. wykazał bowiem, że w jego sytuacji życiowej, rodzinnej i materialnej nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych należnych w postępowaniu przed sądem administracyjnym bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie. Świadczy o tym kwota pieniężna, jaką dysponuje skarżący na miesięczne utrzymanie siebie, oraz koszty tego utrzymania uwzględniające wydatki związane ze stanem zdrowia wnioskodawcy. W konsekwencji, na podstawie art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2) w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu postanowił jak w sentencji.