I SA/Wr 1687/11
PostanowienieWSA we Wrocławiu2012-02-23
Skład orzekający: NSA Henryka Łysikowska, WSA Zbigniew Łoboda, WSA Maria Tkacz-Rutkowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga wniesiona na decyzję zabezpieczającą, która wygasła przed dniem jej wniesienia, jest dopuszczalna?Ratio decidendi
Skarga wniesiona na decyzję zabezpieczającą, która wygasła przed dniem jej wniesienia do sądu administracyjnego, jest niedopuszczalna. Wygasła decyzja zabezpieczająca nie funkcjonuje już w obrocie prawnym, co skutkuje brakiem przedmiotu kontroli sądowej.Stan faktyczny
Strona skarżąca wniosła skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego określającą zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych oraz zabezpieczającą wykonanie tego zobowiązania na majątku podatników. Skarżący zarzucali naruszenie przepisów postępowania. Organ odwoławczy wniósł o odrzucenie skargi, argumentując, że decyzja zabezpieczająca wygasła przed dniem wniesienia skargi do sądu.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę i zwrócono stronie skarżącej kwotę 500 zł tytułem wpisu sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Henryka Łysikowska, Sędziowie Sędzia WSA Zbigniew Łoboda, Sędzia WSA Maria Tkacz-Rutkowska (sprawozdawca), Protokolant Katarzyna Trzęsicka, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 23 lutego 2012 r. sprawy ze skargi M. K. i S. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] grudnia 2010 r. nr [...] w przedmiocie określenia w przybliżeniu zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2005 r. i odsetek za zwłokę oraz zabezpieczenia wykonania tego zobowiązania na majątku podatników. postanawia: I. odrzucić skargę; II. zwrócić stronie skarżącej kwotę 500 ( pięćset) zł wniesioną tytułem wpisu sądowego od skargi.
Zaskarżoną decyzją Dyrektor Izby Skarbowej we W. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] z [...] września 2010 r. nr [...] określającą M. K. i S. K. w przybliżeniu zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2005 r., odsetki za zwłokę oraz zabezpieczenie wykonania tego zobowiązania na majątku podatników.
Z akt sprawy wynika, że decyzja ta została wydana w toku postępowania w sprawie określenia M. i S. K. zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2005 r., które wszczęto 25 lutego 2010 r. (postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] z [...] lutego 2009 r.). Postępowanie to związane było z prowadzoną przez S. K. działalnością gospodarczą. Organ I instancji, wydając decyzję, w trybie art. 33 § 2 i § 3 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) – dalej "O.p.", wskazał przesłanki uzasadniające obawy, że zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2004 r. nie zostanie przez podatników wykonane.
Dyrektor Izby Skarbowej we W., po rozpoznaniu odwołania, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, podzielając stanowisko wyrażone w tej decyzji. Jednocześnie wyjaśnił, że istotą niniejszego postępowania jest ustalenie istnienia przesłanek do zabezpieczenia zobowiązań podatkowych w podatku dochodowym od osób fizycznych przed wydaniem decyzji wymiarowej, a nie wymiar podatku. W postępowaniu zabezpieczającym organ nie jest zatem zobowiązany do prowadzenia postępowania dowodowego w celu wykazania istnienia lub nie zobowiązania podatkowego i jego wysokości.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu M. i S. K. wnieśli o uznanie, że decyzje organów obu instancji zostały wydane z naruszeniem przepisów postępowania, które wpływały na wynik sprawy. W szczególności skarżący wskazali na naruszenie:
- art. 33 §1 O.p. przez niezastosowanie wszelkich reguł wynikających z tego przepisu przy ocenie podstawy do wydania decyzji zabezpieczającej,
- art. 120 O.p. przez działania organu podatkowego w sprzeczności z przepisami prawa,
- art. 121 §1 O.p. przez prowadzenie postępowania w sposób nie budzący zaufania do organów podatkowych,
- art. 122 O.p. przez niepodjęcie wszelkich działań niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwiania sprawy.
W obszernym uzasadnieniu strona skarżąca polemizowała ze stanowiskiem wyrażonym w zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Strona skarżąca wskazywała, że art. 33 §1 O.p. winien mieć zastosowanie w szczególnych okolicznościach, poprzedzonych działaniami podatnika w zakresie wyzbywania się majątku i nieuzasadnione jest tak szerokie rozumienie tego przepisu jakie przyjął organ podatkowy. Skarżący podnieśli, że celem organu podatkowego było nie zabezpieczenie spłaty zobowiązań, ale uniknięcie groźby ewentualnego przedawnienia zobowiązania podatkowego.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej we W. wniósł o odrzucenie skargi oraz z ostrożności procesowej o jej oddalenia.
Uzasadniając wniosek o odrzucenie skargi organ odwoławczy stwierdził, że skarga została wniesiona po wygaśnięciu decyzji zabezpieczającej. Decyzja Naczelnika Urzędy Skarbowego [...] w sprawie zabezpieczenia wykonania zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2005 r. na majątku skarżących została doręczona skarżącym w dniu 23 grudnia 2010 r., a skarga do Sądu została wniesiona 11 stycznia 2011 r.
Uzasadniając wniosek o oddalenie skargi organ odwoławczy podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Postanowieniem z 21 marca 2011 r. Sąd zawiesił postępowanie z urzędu na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz.1270 ze zm.) – dalej: P.p.s.a. w związku z przedstawieniem do rozstrzygnięcia przez skład siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego, budzącego poważne wątpliwości, zagadnienie prawne, mianowicie – czy wygaśnięcie decyzji o zabezpieczeniu, na podstawie art. 33 §1 pkt 2 i 3 O.p., powoduje bezprzedmiotowość postępowania odwoławczego dotyczącego tej decyzji i konieczność zastosowania art. 233 § 1 pkt 3 O.p.
Postępowanie podjęto postanowieniem z 21 listopada 2011 r. po wydaniu przez Naczelny Sąd Administracyjny w dniu 24.10.2011 r. uchwały sygn. akt I FPS 1/11
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje.
W ustalonym w niniejszej sprawie stanie faktycznym, wniesienie skargi było niedopuszczalne.
Decyzja zabezpieczająca, wydana na podstawie art. 33 § 2 pkt 2, § 3 i § 4 pkt 2 O.p., zgodnie z art. 33a § 1 pkt 2 tej ustawy, wygasła bowiem przed dniem wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu. Na wstępie należy wyjaśnić, że decyzje zabezpieczające są decyzjami tymczasowymi i akcesoryjnymi. Decyzje te nie mają charakteru decyzji samoistnych, gdyż same nie kształtują obowiązku adresata jako podatnika, powiązane są z toczącym się postępowaniem wymiarowym. Byt prawny decyzji zabezpieczających kończy się z chwila doręczenia decyzji wymiarowych. Zakończenie bytu prawnego decyzji zabezpieczającej skutkuje brakiem przedmiotu kontroli, w tym kontroli sądowej.
Z akt sprawy wynika, że decyzja określająca zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2005 r. została doręczona stronie 23 grudnia 2010 r. W tym dniu wygasła zatem decyzja zabezpieczająca. Skargę na decyzję zabezpieczającą strona wniosła 10 stycznia 2011 r., tj. po wygaśnięciu decyzji zabezpieczającej. W dniu wniesienia skargi do Sądu zaskarżona decyzja nie funkcjonowała już w obrocie prawnym, zatem wniesienie skargi na tę decyzję było niedopuszczalne.
Z tych przyczyn Sąd odrzucił skargę, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz.1270 ze zm.) – dalej: P.p.s.a. Uiszczony wpis Sąd zwrócił stronie skarżącej na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 P.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło