I SA/Wr 1699/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Henryka Łysikowska po rozpoznaniu w dniu 6 grudnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A S.A. z siedzibą we W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej we W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego za okres od sierpnia do grudnia 2008 r. na skutek wniosku strony skarżącej o podjęcie zawieszonego postępowania postanawia: odmówić podjęcia zawieszonego postępowania. Postanowieniem z 15 stycznia 2010 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zawiesił postępowanie w niniejszej sprawie. W uzasadnieniu orzeczenia wskazano, iż w postępowaniu toczącym się pod sygn. akt I FSK 240/08, postanowieniem z dnia 15 października 2009 r. Naczelny Sąd Administracyjny zwrócił się do Trybunału Konstytucyjnego z pytaniem prawnym dotyczącym zgodności przepisów Działu III Rozdziału 9 "Nadpłata" Ordynacji podatkowej, w szczególności art. 72 § 1 pkt 1 tej ustawy w zakresie w jakim nie uzależniają stwierdzenia nadpłaty podatku akcyzowego i jej zwrotu od tego kto poniósł ciężar ekonomiczny tego podatku z art. 2 Konstytucji RP. Zdaniem Sądu rozstrzygnięcie powyższego zagadnienia zgodności powołanych przepisów z przepisami ustawy zasadniczej posiada istotne znaczenie dla sprawy toczącej się przed tutejszym Sądem, wobec czego – w oparciu o art. 125 § 1 pkt 1) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) - Sąd zawiesił postępowanie z urzędu. Pismem z 16 listopada 2010 r. pełnomocnik strony skarżącej złożył wniosek o podjęcie zawieszonego postępowania. W motywach swego wniosku oświadczył, że w ocenie spółki rozstrzygnięcie niniejszej sprawy nie jest uzależnione od odpowiedzi Trybunału Konstytucyjnego na skierowane pytanie prawne. Sprawy o przedmiocie analogicznym do niniejszej były bowiem rozpoznawane przez Naczelny Sąd Administracyjny już po skierowaniu pytania prawnego do Trybunału Konstytucyjnego. Merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy nie wymagało zatem oczekiwania na stanowisko w sprawie zgodności art. 72 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej z Konstytucją. Przywołano również postanowienie, w którym NSA negatywnie odniósł się do wniosku organu podatkowego dotyczącego zawieszenia postępowania do czasu rozstrzygnięcia pytania skierowanego do Trybunału Konstytucyjnego. Ostatecznie pełnomocnik wskazał na art. 45 Konstytucji wyrażający prawo do sprawiedliwego rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 128 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej: ppsa, sąd postanowi podjąć zawieszone postępowanie z urzędu, gdy ustanie przyczyna zawieszenia, w szczególności – gdy rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania – od dnia uprawomocnienia się orzeczenia kończącego to postępowanie; sąd może również podjąć postępowanie wcześniej, stosownie do okoliczności. Istotą instytucji zawieszenia postępowania jest występowanie przemijającej przeszkody w rozpoznaniu sprawy, skutkującej koniecznością wstrzymania czynności zmierzających do jej rozpoznania. W przypadku zawieszenia postępowania na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ppsa, przeszkodę tę stanowi inne toczące się postępowanie administracyjne, sądowoadministracyjne, sądowe lub przed Trybunałem Konstytucyjnym, którego wynik będzie mieć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Przeszkoda ta istnieje dopóki sprawa nie zostanie prawomocnie zakończona. Zdaniem Sądu orzekającego przeszkoda stanowiąca przesłankę zawieszenia niniejszego postępowania istnieje nadal, gdyż Trybunał Konstytucyjny nie rozstrzygnął jeszcze przedstawionego zagadnienia prawnego, a ocena zgodności powołanych przepisów z przepisami ustawy zasadniczej posiada fundamentalne znaczenie dla sprawy toczącej się przed tutejszym Sądem. Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest bowiem żądanie zwrotu podatku akcyzowego przez skarżącą, przy czym orzeczenie o zasadności tego żądania wymaga analizy sprawy w dwóch perspektywach. Pierwszą z nich stanowią przepisy regulujące opodatkowanie czynności mających za przedmiot energię elektryczną. Drugie zagadnienie prawne obejmuje kwestie ewentualnej dopuszczalności stwierdzenia nadpłaty względem podmiotów, które pomimo uiszczenia podatku nie poniosły jego rzeczywistego ciężaru, z uwagi na przeniesienie ciężaru ekonomicznego tej zapłaty na inne podmioty. Druga kwestia została objęta przedmiotem pytania prawnego. Bez względu na sposób rozstrzygnięcia pierwszego ze wskazanych zagadnień prawnych, będzie ona wymagać wyjaśnienia i zajęcia stanowiska przez tutejszy Sąd. Z uwagi na istniejące wątpliwości prawne w tym zakresie i uzależnienie orzeczenia w niniejszej sprawie od wyniku postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym nie zachodzą przesłanki podjęcia zawieszonego postępowania. Oceny tej nie może zmienić ewentualne wydanie orzeczeń w analogicznych sprawach przez inne Sądy. Zgodnie bowiem z dyspozycją art. 125 § 1 ppsa zaistnienie wskazanych w treści tego przepisu sytuacji (w tym występowanie zależności rozstrzygnięcia od wyniku innego toczącego się postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym) stanowi podstawę do fakultatywnego, a więc każdorazowo podlegającego ocenie Sądu orzekającego w danej sprawie, zawieszenia postępowania z urzędu. Zdaniem Sądu zawieszenie postępowania w niniejszej sprawie nie stanowi również naruszenia wyrażonego w art. 45 Konstytucji prawa do sprawiedliwego rozpatrzenia sprawy bez uzasadnionej zwłoki. Podstawą takiej decyzji Sądu było bowiem wypełnienie ustawowych przesłanek instytucji przewidzianej w art. 125 ppsa. Wobec tego nie można uznać, że "zwłoka" w jej rozpoznaniu posiada charakter nieuzasadniony. Mając powyższe na względzie, na podstawie art. 129 ppsa, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu orzekł jak w sentencji.