I SA/Wr 172/23

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Haberka, Sędziowie Sędzia WSA Dagmara Stankiewicz – Rajchman (sprawozdawca), Asesor WSA Łukasz Cieślak, Protokolant: Starszy specjalista Magdalena Rogalewicz, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 27 lipca 2023 r. sprawy ze skargi S. L. i S. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Jeleniej Górze z dnia 27 grudnia 2022 r. nr SKO/41/P-227/2022 w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości za 2022r.: oddala skargę w całości. Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Jeleniej Górze (dalej:, SKO, organ odwoławczy, organ II instancji) utrzymało w mocy własną decyzję z dnia 15 września 2022 r., nr SKO/41/169/2022, stwierdzającą nieważność decyzji ostatecznej SKO z dnia 1 czerwca 2022 r., nr SKO/41/P-75/2022, uchylającej decyzję wydaną przez Burmistrza Szklarskiej Poręby (dalej: Burmistrz, organ I instancji) z dnia 26 stycznia 2022 r. nr FN.3120.AM.3722.2022 w sprawie wymiaru S. L. i S. C. (dalej: strona, skarżący) podatku od nieruchomości za rok 2022 w kwocie 2. 439 zł. Powyższe rozstrzygnięcie wydane zostało w oparciu o następujący stan faktyczny i prawny sprawy. Burmistrz w dniu 26 stycznia 2022 r. wydał decyzję w sprawie wymiaru skarżącym podatku od nieruchomości za rok 2022. Przedmiotowa decyzja została doręczona stronie w dniu 2 marca 2022 r., zaś w dniu 21 marca 2022 r. zostało wniesione odwołanie od wskazanego rozstrzygnięcia. SKO decyzją z dnia 1 czerwca 2022 r. uchyliło w całości decyzję organu pierwszej instancji i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania. Organ odwoławczy stwierdził, iż w aktach sprawy brak jest postanowienia o wszczęciu postępowania w sprawie a ponadto organ pierwszej instancji nie poczynił wystarczających ustaleń odnośnie zasadności zastosowania w sprawie art. 1a ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2022 ., poz. 1452 ze zm.) w stosunku do nieruchomości położonej przy ul. [...] w S. Następnie w dniu 15 września 2022 r. SKO działając na podstawie art. 247 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2021 poz. 1540 ze zm., dalej: O.p.) stwierdziło nieważność powyższej decyzji uzasadniając swoje rozstrzygnięcie tym, iż złożenie odwołania nastąpiło po terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji organu pierwszej instancji a zatem decyzja z dnia 1 czerwca 2022 r. wydana została z rażącym naruszeniem prawa. Po rozpatrzeniu sprawy w trybie odwoławczym zaskarżoną decyzją SKO utrzymało w mocy decyzję z dnia 15 września 2022 r. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skarżący wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji zarzucając jej naruszenie przepisów art. 233 § 1 pkt 1 w zw. z art. 247 § 1 pkt 3 O.p. poprzez zastosowanie wskazanych przepisów w sytuacji wniesienia odwołania z pięciodniowm naruszeniem terminu do jego złożenia w sytuacji gdy treść zapadłej pierwotnie decyzji w istocie i w sposób oczywisty odpowiadała prawu. Strona podniosła, iż w orzecznictwie wskazuje się, że nie uzasadnia stwierdzenia nieważności decyzji naruszenie przepisów postępowania, nawet o charakterze rażącym, jeżeli sama treść decyzji odpowiada prawu. Argumentowała ponadto, iż wydanie rozstrzygnięcia w przypadku nieznacznego przekroczenia terminu do wniesienia odwołania nie stanowi w żadnym razie przypadku naruszenia prawa o charakterze rażącym. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zajęte w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r., poz. 2492, ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 cytowanego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z brzmienia zaś art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 259; dalej: p.p.s.a.) wynika, że sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie, uchyla zaskarżoną decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ponadto, stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach, albo stwierdza ich wydanie z naruszeniem prawa. Zgodnie natomiast z art. 151 p.p.s.a. w razie nieuwzględnienia skargi sąd ją oddala. Przy tym z mocy art. 134 § 1 p.p.s.a. tejże kontroli legalności dokonuje także z urzędu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Przedmiotem skargi jest decyzja SKO z dnia 27 grudnia 2022 r. utrzymująca w mocy własną decyzję w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji ostatecznej wydanej na skutek rozpatrzenia odwołania wniesionego po upływie terminu określonego w art. 223 § 2 pkt 1 O.p. Skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Zgodnie z art 223 § 2 pkt 1 O.p. odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie. Nie jest kwestią sporną w sprawie, iż decyzja SKO z dnia 26 stycznia 2022 r. doręczona została stronie w dniu 2 marca 2022 r., zaś odwołanie od tej decyzji skarżący wnieśli w dniu 21 marca 2022 r. W związku z tym odwołanie zostało wniesione pięć dni po terminie do jego wniesienia, który upłynął w dniu 16 marca 2022 r. W myśl art. 247 § 1 pkt 3 O.p. organ podatkowy stwierdza nieważność decyzji ostatecznej, która została wydana z rażącym naruszeniem prawa. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że doszło do rażącego naruszenia prawa w sytuacji gdy organ odwoławczy rozpoznał odwołanie od decyzji wniesionej po terminie, mimo że termin nie został przywrócony (zob. np. wyrok NSA z 16.02.1998 r., IV SA 727/96, LEX nr 43307; wyrok NSA z 23.04.1998 r., IV SA 1006/96, LEX nr 43356; wyrok NSA z 14.04.1999 r., I SA 1823/98, ONSA 2000/2, poz. 70; wyrok NSA z 2.06.1999 r., IV SA 868/97, LEX nr 47862; tezę drugą wyroku NSA z 18.11.1999 r., I SA 330/99, LEX nr 48749). W uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego (do 2003.12.31) w Warszawie 7 sędziów NSA z dnia 12 października 1998 r. OPS 11/98 wprost wyrażono zapatrywanie, że "rozpatrzenie odwołania wniesionego z uchybieniem terminu, który nie został przywrócony, stanowi rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Odnosi się to w równym stopniu do rozpatrzenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy (art. 127 § 3 k.p.a.). Załatwienie w postępowaniu administracyjnym wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy merytoryczną decyzją w sytuacji, gdy upłynął termin wniesienia tego środka zaskarżenia, stanowi rażące naruszenie art. 127 § 3 in fine w związku z art. 129 § 2 k.p.a. oraz art. 16 § 1 k.p.a." Należy ponadto zauważyć, iż również w doktrynie ugruntowany jest pogląd, że rozpatrzenie odwołania wniesionego z uchybieniem terminu, który nie został przywrócony, stanowi rażące naruszenie prawa w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Oznacza bowiem niedopuszczalną weryfikację w postępowaniu odwoławczym decyzji ostatecznej, korzystającej z cech trwałości, o jakiej mowa w art. 16 § 1 k.p.a. (por. B. Adamiak, J. Borkowski, "K.p.a. Komentarz", Warszawa 2011, s. 503, uchwałę NSA z dnia 12 października 1998 r., sygn. akt OPS 11/98,). Oznacza to, że rozpoznanie przez organ odwoławczy odwołania od decyzji – wniesionego przez stronę po terminie – dotknięte jest rażącym naruszeniem prawa. W konsekwencji stwierdzenia powyższego, działając w stanie faktycznym i prawnym sprawy na podstawie art. 247 § 1 pkt 3 O.p. SKO prawidłowo stwierdziło nieważność decyzji ostatecznej dotkniętej wadą rażącego naruszenia prawa. W tym zaś kontekście bez znaczenia pozostaje w ocenie Sądu czy odwołanie zostało wniesione jeden czy pięć, jak w sprawie, dni po upływie terminu do wniesienia odwołania. Decyzja waloru ostateczności nabrała już w pierwszym dniu po upływie tego terminu. Sąd rozpoznając niniejszą sprawę, będąc związany dyspozycją art. 134 § 1 p.p.s.a. nie stwierdził naruszeń prawa materialnego bądź procesowego, które powodowałoby konieczność wyeliminowania zaskarżonego rozstrzygnięcia z obrotu prawnego. Biorąc pod uwagę przedstawione powyżej okoliczności, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę, uznając ją za bezzasadną.