I SA/Wr 1749/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Alojzy Wyszkowski po rozpoznaniu w dniu 11 stycznia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A S.A. w B. na Naczelnika D. Urzędu Skarbowego we W. w przedmiocie niewykonania wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we W. z dnia [...] r., sygn. akt [...] postanawia odrzucić skargę. Pismem z dnia [...] r. skarżąca A S.A. w B., wniosła skargę na niewykonanie prawomocnego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we W. z dnia [...] r. o sygn. akt [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług za miesiąc sierpień 2000 r. Uzasadniając żądanie pełnomocnik skarżącej wskazał, że wskutek uchylenia przez Sąd decyzji podatkowych obydwu instancji nastąpił po stronie organów podatkowych – Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej oraz Dyrektora Izby Skarbowej –obowiązek wykonania przywołanego wyroku. Obowiązek ten w ocenie skarżącej toczy się równolegle na dwóch płaszczyznach, z których pierwszą jest kwestia wymiaru podatku oraz prowadzonego w tym celu postępowania, drugą zaś wykonanie zobowiązania, a ściślej regulacji wzajemnych należności pomiędzy podatnikiem a Skarbem Państwa. Powołując treść art. 25 ust. 1 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o kontroli skarbowej strona podniosła, że organem zobowiązanym do wykonania wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we W. w części określenia w formie postanowienia wysokości nadpłaty oraz dokonania jej zwrotu jest Naczelnik D. Urzędu Skarbowego we W. Strona podkreśliła, że dokonanie tych czynności jest niezbędne z punktu widzenia wykonania wyroku. Skarżąca dodała również, iż podejmowała działania zmierzające do wykonania wyroku przez organy podatkowe poprzez złożenie wniosku o określenie i zwrot nadpłaty oraz ponaglenia, jednak czynności te nie odniosły oczekiwanego przez stronę skutku. W odpowiedzi na skargę z dnia 28 listopada 2009 r. Naczelnik D. Urzędu Skarbowego we W. wniósł o jej odrzucenie, a w przypadku nieuwzględnienia przez Sąd powyższego wniosku – o oddalenie skargi. Organ dowodził, iż w zawisłej sprawie nie wystąpiły podnoszone przez skarżącą przesłanki unormowane w treści art. 154 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej zwana: p.p.s.a.), gdyż charakter sprawy w której zapadł wyrok, tj. określenie zobowiązania podatkowego, w której to Sąd nie poruszał kwestii istnienia nadpłaty, nie pozwala na formułowanie wniosków w tym zakresie. Nie można – zdaniem organu – w trybie art. 154 § 2 p.p.s.a. oczekiwać formułowania orzeczeń w zakresie sprawy, która pozostaje odrębną od przedmiotu rozstrzygnięcia, objętego wyrokiem Sądu, a nadto może być przedmiotem odrębnego rozpoznania. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Zakres kontroli sprawowanej przez wojewódzkie sądy administracyjne określa ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), stanowiąc w przepisie art. 1 § 2, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Przedmiotem rozpoznawanej skargi jest zarzut niewykonania przez organy podatkowe wyroku sądu uwzględniającego skargę skarżącej i uchylającego decyzje organów obydwu instancji. Z treści skargi wynika, że skarżąca odczytuje wyrok z dnia [...] r., sygn. akt [...] uchylający decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. Ośrodek Zamiejscowy w J. G. z dnia [...] r. nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej we W. Ośrodek Zamiejscowy w J. G. z dnia [...] r. Nr [...], co do których orzeczono o wstrzymaniu ich wykonania i zasądzający na jej rzecz koszty postępowania, w ten sposób że odnosi się on nie tylko do będącego przedmiotem rozpoznawanej sprawy postępowania wymiarowego w zakresie podatku od towarów i usług, ale również do wszelkich sytuacji prawnych i postępowań, które w związku z treścią wyroku mogą zaistnieć. Zgodnie z art. 154 §1 p.p.s.a. w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność oraz w razie bezczynności organu po wyroku uchylającym lub stwierdzającym nieważność aktu lub czynności strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie, żądając wymierzenia temu organowi grzywny. W świetle zaś § 2 tego przepisu Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego. Wszczęcie postępowania sądowego o zastosowanie środków określonych we wskazanym przepisie ma na celu ukaranie organu za niewykonanie wyroków sądowych oraz jego dyscyplinowanie. Istota skargi wszczynającej to postępowanie sprowadza się do żądania zastosowania przez sąd określonych środków. Skarga, w której strona żąda wymierzenia grzywny, jest odrębną skargą wniesioną przez uprawiony podmiot, inną od skargi, w wyniku rozpoznania, której został wydany wyrok sądu niewykonany przez organ. W zależności od charakteru sprawy uwzględnienie skargi może polegać na zastosowaniu jednego lub obu środków prawnych określonych w art. 154 § 1 i 2 p.p.s.a. Przedmiotem oceny sądu nie może być natomiast kontrola zgodności z prawem aktu poprzednio wydanego, którego organ nie wykonał. W tym znaczeniu przedmiotem kontroli nie jest żaden akt w rozumieniu art. 3 § 2 p.p.s.a (por. B. Dauter [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LEX, 2009, wyd. III. opubl. LEX.). Jak wynika z treści przytoczonego przepisu warunkami jego zastosowania w rozpatrywanej sprawie jest: 1) bezczynność organu po wyroku uchylającym akt; 2) wezwanie przez skarżącego właściwego organu podatkowego do wykonania wyroku. Przez niewykonanie wyroku należy rozumieć pozostawanie organu w bezczynności w podjęciu lub kontynuacji postępowania administracyjnego mającego na celu zakończenie sprawy decyzją administracyjną lub w innej formie przewidzianej prawem (por. wyr. NSA z dnia 30 maja 2001 r., II SA 2015/00, niepubl.). Bezczynność zaś organu zachodzi wówczas, gdy w prawnie określonym terminie wymieniony organ nie podejmuje żadnych czynności w sprawie lub gdy wprawdzie prowadził postępowanie w sprawie, jednakże mimo istnienia ustawowego obowiązku nie zakończył go wydaniem stosownego aktu lub nie podjął czynności (por. T. Woś, Postępowanie sądowoadministracyjne, Warszawa 2004). Innymi słowy, z bezczynnością organu po wyroku uchylającym lub stwierdzającym nieważność aktu lub czynności mamy do czynienia w sytuacji, gdy będący adresatem rozstrzygnięcia sądowego właściwy w sprawie organ administracji publicznej nie wykonuje orzeczenia sądowego, które to orzeczenie dotyczyło aktu administracyjnego tegoż organu. Jednakże należy zauważyć, że w przedmiotowej sprawie skarga została wniesiona na Naczelnika D. Urzędu Skarbowego, co do którego nie odnosił się wyrok, którego niewykonanie było przedmiotem skargi. Okoliczność, że nie był on stroną postępowania sądowoadministracyjnego w którym zapadł przedmiotowy wyrok, uniemożliwia skuteczne zarzucanie temu organowi niewykonanie orzeczenia zapadłego w sprawie. Organ ten nie prowadził postępowania podatkowego, jak również nie był zobowiązany do jego prowadzenia, dlatego też nie miał on kompetencji do wydania nowego rozstrzygnięcia w sprawie, zgodnie z wskazaniami zawartymi w orzeczeniu Sądu. Skoro zatem Naczelnik D. Urzędu Skarbowego nie podejmował w sprawie zawisłej przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym we W. żadnego rozstrzygnięcia, nie można zarzucić mu, że był on zobowiązany, w przedmiotowej sprawie, do wydania ponownego rozstrzygnięcia, uwzględniającego stanowisko Sądu zawarte w wyroku. Powyższe stanowisko znajduje uzasadnienie w treści cytowanego powyżej art. 154 § 1 p.p.s.a., zgodnie z którym skargę w przedmiocie niewykonania wyroku można wnieść po uprzednim wezwaniu właściwego (podkr. Sądu) organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy. Ustawodawca wyraźnie zatem wskazuje, że warunkiem koniecznym wniesienia skargi w trybie art. 154 p.p.s.a. jest wezwanie do wykonania wyroku organu będącego właściwym w świetle orzeczenia Sądu. Stąd też, w rozpoznawanej sprawie właściwym organem był zarówno Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej we W., jak i Dyrektor Izby Skarbowej we W. Wezwanie tych organów do wykonania wyroku z dnia [...] r., sygn. akt [...] stanowiło przesłankę skutecznego wniesienia skargi na niewykonanie wyroku w rozumieniu art. 154 § 1 p.p.s.a. Z akt sprawy wynika, iż skarżąca o wykonanie wyroku wzywała organ niewłaściwy w sprawie w rozumieniu powołanego przepisu tj. Naczelnika D. Urzędu Skarbowego we W.– co skutkuje niespełnieniem przez nią przesłanki skutecznego wniesienia skargi. Na marginesie wspomnieć jedynie należy, że z akt sprawy wynika, iż w sprawie określenia wysokości nadpłaty kwestionowanego przez skarżącą podatku, toczy się obecnie postępowanie, zainicjowane wnioskiem strony z dnia 18 marca 2009 r. Z przedstawionych powyżej przyczyn skargę należało uznać za niedopuszczalną, co skutkowało jej odrzuceniem, stosownie do treści art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.