I SA/Wr 1797/15
PostanowienieWSA we Wrocławiu2016-09-12
Skład orzekający: Barbara Koźlik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, która odnotowała stratę netto i posiada znaczne zobowiązania, ale dysponuje znacznym kapitałem zakładowym, środkami trwałymi, rachunkiem bankowym z saldem ponad 80.000 zł oraz wysokimi obrotami, może zostać zwolniona od kosztów sądowych w postępowaniu przed sądem administracyjnym?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych dla spółki z ograniczoną odpowiedzialnością nie zasługuje na uwzględnienie, gdy łączna kwota kosztów sądowych (wpis od skargi kasacyjnej) wynosi niespełna 3.000 zł, a spółka dysponuje znacznymi środkami finansowymi na rachunku bankowym, posiada wysokie obroty i kapitał zakładowy, co pozwala na poniesienie tych kosztów bez znaczącego wpływu na jej ogólną sytuację finansową. Koszty sądowe, jako danina publiczna, powinny być traktowane priorytetowo.Stan faktyczny
Spółka A. Sp. z o.o. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w związku z wniesieniem trzech skarg kasacyjnych. Spółka argumentowała, że od dłuższego czasu ma problemy finansowe, poniosła stratę netto w 2015 r. i uiszczenie opłat od skarg kasacyjnych będzie dla niej nadmiernym obciążeniem. Przedstawiła oświadczenie o majątku i dochodach, wykazując znaczący kapitał zakładowy, środki trwałe, rachunek bankowy z saldem ponad 80.000 zł, ale także wysokie zobowiązania i stratę w bieżącym okresie. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu – Barbara Koźlik po rozpoznaniu w dniu 12 września 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. Sp. z o.o. z/s w M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. z dnia [...] sierpnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2012 r. postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy.
Skarżąca spółka, wnosząc skargę kasacyjną, wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych uzasadniając, że od dłuższego czasu ma problemy finansowe. Strona podkreśliła, że problemy te nie są przejściowe, mają charakter strukturalny i są wynikiem panującego od kilku lat kryzysu w branży hotelarskiej na terenie prowadzonej działalności. W 2015 r. spółka poniosła stratę netto w wysokości 108.797,56 zł. Zaznaczyła, że wnosi trzy skargi kasacyjne od wyroków tutejszego Sądu w sprawach, w których wartość przedmiotu zaskarżenia wynosi łącznie 321.094 zł. Uiszczenie opłat od ww. środków zaskarżenia będzie dla spółki nadmiernym obciążeniem.
W oświadczeniu o majątku i dochodach spółka podała, że wartość jej kapitału zakładowego wynosi 6.020.000 zł, wartość środków trwałych to 9.718.341,93 zł, a w poprzednim roku podatkowym odnotowana została strata na wymienioną już wyżej kwotę. Spółka posiada jeden rachunek bankowy z saldem 36.584,07 zł. Podała, że wartość zobowiązań wynosi ogółem 4.373.920,16 zł.
Z dokumentów przedłożonych na wezwanie wynika, że w 2015 r. spółka uzyskała przychody netto w wysokości 726.365,20 zł, jej kapitał własny wynosił 4.574.326,75 zł, należności krótkoterminowe miały wartość 8.500,67 zł, a zobowiązania krótkoterminowe 2.677.646,23 zł. Spółka dysponowała środkami pieniężnymi w kasie i na rachunkach w wysokości 425.690,03 zł. Na koniec czerwca 2016 r. należności krótkoterminowe wynosiły 16.874,61 zł, zobowiązania krótkoterminowe – 2.803.865,99 zł. W kasie i na rachunkach spółka dysponowała środkami w kwocie 78.430,10 zł. Do końca maja 2016 r. spółka uzyskała przychód netto w kwocie 296.764,65 zł i poniosła stratę o wartości 72.204,23 zł. W kwietniu, maju i czerwcu 2016 r. dokonała dostawy towarów i usług o wartościach odpowiednio 2002 zł, 93.331 zł i 69.385 zł oraz zakupów związanych z działalnością opodatkowaną na kwoty 9.191 zł, 26.402 zł i 30.526 zł.
Na dzień 30 lipca 2016 r. saldo rachunku bankowego spółki wynosiło 88.178,38 zł.
Jako znane z urzędu wskazać należy, że w sprawach, w których strona wniosła skargi kasacyjne jednocześnie (o sygn. akt I SA/Wr 1796-1798/15), wpisy od skarg zostały wyznaczone na łączną kwotę 5.963 zł.
W ocenie referendarza sądowego, wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.
Podstawą rozpoznania przedmiotowego wniosku jest regulacja zawarta w art. 245 § 3 i art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. – dalej: p.p.s.a.). Zgodnie z brzmieniem tych przepisów, prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, a więc w zakresie częściowym, w przypadku osób prawnych oraz jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej może być przyznane, gdy wnioskodawca wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania.
Dokonując oceny zasadności wniosku w oparciu o powołaną regulację prawną w pierwszej kolejności zwrócić należy uwagę, że na obecnym etapie postępowania jedynymi kosztami sądowymi, jakimi strona będzie obciążona, jest wpis od skargi kasacyjnej, który zgodnie z § 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193) wynosi połowę wpisu od skargi. Wobec tego wpisy od tego środka zaskarżenia wniesionego w ww. trzech sprawach będą wynosić łącznie 2.982 zł.
Wyjaśnić też trzeba, że z uwagi na fakt, że spółka będzie obowiązana do opłacenia wpisów równocześnie, oceniając jej możliwości płatnicze, należało mieć na względzie powyższą kwotę w całości.
Powołane wyżej przepisy uzależniają przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym osobie prawnej, w tym spółce z o.o., od tego, czy strona dysponuje dostatecznymi środkami na opłacenie pełnych kosztów postępowania. Ustawodawca nie nakazuje badania stopnia obciążenia finansowego i jego wpływu na działalność wnioskodawcy. Jednakże oceniając zasadność wniosku należy mieć na względzie, czy opłacenie kosztów postępowania (w tym kosztów sądowych) wpłynie znacząco na jego ogólną sytuację finansową.
Zdaniem referendarza, uiszczenie kwoty niespełna 3.000 zł tytułem wpisu od skargi kasacyjnej w niniejszej oraz w pozostałych dwóch sprawach, nie wywoła poważnych konsekwencji w sferze finansowej skarżącej spółki. Wskazać przede wszystkim należy, że niniejsza sprawa toczy się w tutejszym Sądzie od października 2015 r. Strona miała zatem świadomość konieczności ponoszenia kosztów swego udziału w sprawie, zwłaszcza, że w toku postępowania już raz odmówiono jej przyznania prawa pomocy (postanowieniem z dnia 14 lutego 2016 r.), a wpis od skargi został następnie uiszczony.
Spółka miała możliwość poczynienia rezerw, co wynika z dokumentów finansowych, a zwłaszcza z danych rachunku bankowego, na którym na dzień 30 lipca 2016 r. saldo wynosiło ponad 80.000 zł.
Działalność spółki przynosi też niemałe obroty – do końca maja 2016 r. przychód netto wyniósł prawie 300.000 zł. W istocie strona jednocześnie odnotowała stratę, jednak wypada tutaj zauważyć, że strata jest wynikiem ponoszenia znacznych kosztów, do których zaliczane są m.in. odpisy amortyzacyjne stanowiące jedynie zapis księgowy, a nie faktycznie poniesiony wydatek. Amortyzacja w rachunku spółki wyniosła tutaj 102.841,08 zł.
Referendarz zauważa, że ogólna sytuacja majątkowa spółki jest trudna – wskazuje na to wartość zobowiązań krótkoterminowych i należności krótkoterminowych wynikających z bilansów. Jednak pamiętać należy, że chodzi tutaj o poniesienie kosztów sądowych o łącznej kwocie niespełna 3.000 zł. Poza tym przedmiotowe koszty są formą daniny publicznej, a te z kolei każdy ma obowiązek ponosić, zgodnie z konstytucyjną zasadą wyrażoną w art. 84 Konstytucji. Tym samym jako zobowiązania publicznoprawne powinny być traktowane priorytetowo w stosunku do zobowiązań o charakterze prywatnym.
W tym stanie rzeczy wniosek należało ocenić jako niezasadny i w związku z tym postanowiono jak w sentencji postanowienia, na podstawie art. 245 § 3 art. 246 § 2 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i 2 pkt 7 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło