I SA/Wr 1848/15

PostanowienieWSA we Wrocławiu2016-10-17

Skład orzekający: Annetta Chołuj

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy referendarz sądowy zasadnie odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienia od kosztów sądowych) skarżącemu, który nie przedłożył wymaganych dokumentów i wyjaśnień dotyczących jego sytuacji finansowej?
Ratio decidendi
Referendarz sądowy zasadnie odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, ponieważ skarżący nie wykazał, że poniesienie kosztów sądowych spowodowałoby uszczerbek dla jego koniecznego utrzymania. Skarżący nie dopełnił obowiązku rzetelnego sporządzenia wniosku i udokumentowania swojej sytuacji majątkowej, mimo dwukrotnego wezwania przez sąd i referendarza. W związku z tym, sąd utrzymał w mocy postanowienie referendarza.
Stan faktyczny
Skarżący J. U. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, argumentując trudną sytuacją finansową związaną z prowadzoną działalnością gospodarczą. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy z powodu nieprzedłożenia przez skarżącego dodatkowych dokumentów i wyjaśnień dotyczących jego stanu finansowego, majątkowego i rodzinnego, mimo wezwań. Skarżący wniósł sprzeciw, ale nadal nie zareagował na kolejne wezwania sądu do przedłożenia dokumentów.
Rozstrzygnięcie
Utrzymano w mocy postanowienie referendarza sądowego z dnia 11 lipca 2016 r., I SA/Wr 1848/15.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Anetta Chołuj po rozpoznaniu w dniu 17 października 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu skarżącego od postanowienie referendarza sądowego z dnia 11 lipca 2016 r., I SA/Wr 1848/15, o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. U. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] września 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia kosztów egzekucyjnych postanawia: utrzymać w mocy postanowienie referendarza sądowego z dnia 11 lipca 2016 r., I SA/Wr 1848/15. Skarżący wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych uzasadniając, że prowadzi działalność gospodarczą, w której do marca bieżącego roku poniósł stratę. Nie posiada majątku ruchomego, nieruchomości, oszczędności gotówkowych, itp. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wnioskodawca podał, że pozostaje w gospodarstwie domowym sam i wynajmuje mieszkanie z czynszem w kwocie około 400 zł. Nie posiada żadnych zasobów pieniężnych, w tym oszczędności, papierów wartościowych ani wierzytelności. Jego jedynym źródłem dochodów jest działalność gospodarcza. Jako zobowiązania i stałe wydatki wnioskodawca wymienił czynsz 400 zł, prąd i gaz po 100 zł, wyżywienie i odzież 500 zł. Zaznaczył, że obecnie zalega z opłatami. Bez odpowiedzi pozostało wezwanie do przedłożenia dodatkowych dokumentów i oświadczeń dotyczących stanu finansowego, majątkowego i rodzinnego skarżącego. Postanowieniem z dnia 11 lipca 2016 r. referendarz sądowy odmówił przyznania skarżącemu prawa pomocy z uwagi na nienadesłanie dodatkowych informacji i dokumentów. W sprzeciwie skarżący wskazał, że do kwietnia 2016 r. nie osiągał dochodu z powodu braku kontrahentów. Podał, że Urząd Skarbowy w W. oraz ZUS w W. dokonali zajęcia świadczenia rentowego (emerytury) skarżącego. Na wezwanie Sądu o przedłożenie zeznań podatkowych za lata 2014 i 2015 r., dokumentów potwierdzających dokonanie zajęć egzekucyjnych oraz innych oświadczeń i dokumentów uzasadniających przyznanie prawa pomocy skarżący nie zareagował. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje. Zgodnie z art. 260 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 718 ze zm., dalej: p.p.s.a.) rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. Stosownie zaś do treści art. 260 § 2 p.p.s.a. w sprawach, o których mowa w § 1, wniesienie sprzeciwu od zarządzenia lub postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność. Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu. Sąd, po ponownym zbadaniu akt sprawy, uznał, że zasadnie referendarz sądowy odmówił stronie prawa pomocy w żądanym zakresie. Zgodnie z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, czyli w zakresie częściowym, przyznaje się osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W ocenie Sądu, wnioskodawca nie dopełnił ww. obowiązku. Skarżący nie wykazał bowiem, że konieczność poniesienia przez niego wpisu sądowego od skargi w wysokości 100 zł (jedynego na tym etapie kosztu sądowego) mogłoby spowodować uszczerbek dla jego koniecznego utrzymania. Wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien być sporządzony w sposób rzetelny, powinny znaleźć się w nim wszelkie informacje niezbędne do oceny sytuacji majątkowej wnioskodawcy i okoliczności te – na żądanie referendarza sądowego, jak i Sądu – winny być należycie udokumentowane (art. 255 p.p.s.a.). W niniejszej sprawie wnioskodawca (mimo dwukrotnego wezwania) nie wyjaśnił i nie udokumentował wielu istotnych okoliczności, które mogą kształtować jego sytuację finansową (zajęcia egzekucyjne, wysokość osiąganych dochodów, posiadane oszczędności). W sprawie podjęto zaś czynności zmierzające do ustalenia, czy wnioskodawcy przysługuje prawo pomocy w żądanym przez niego zakresie. Skarżący został wezwany do nadesłania dodatkowych informacji i dokumentów. Na wezwanie jednak Sądu, jak i referendarza sądowego, strona nie odpowiedziała. Zdaniem Sądu, wskazane we wniosku okoliczności nie pozwalają na stwierdzenie, czy poniesienie kosztów sądowych jest dla skarżącego niemożliwe. Z winy natomiast samego wnioskodawcy nie sposób stwierdzić jaka jest jego rzeczywista sytuacja finansowa, a tym samym nie sposób zweryfikować twierdzeń zawartych we wniosku. W rezultacie Sąd postanowił utrzymać w mocy postanowienie referendarza sądowego z dnia 11 lipca 2016 r., o czym orzeczono na podstawie art. 260 § 1 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło