I SA/Wr 1859/09

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu – Barbara Koźlik po rozpoznaniu w dniu 7 lutego 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi T. K. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we W. Ośrodek Zamiejscowy w W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie uchybienia terminowi do wniesienia odwołania od decyzji dotyczącej odmowy umorzenia zaległości podatkowej w podatku od towarów i usług za wrzesień 2009 r. postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Skarżąca wniosła o zwolnienie od obowiązku uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 100 zł uzasadniając, że ma zobowiązania wobec ZUS i US w Ś. Ponosi koszty leczenia siebie, męża i syna – wskazała przy tym na pogorszenie stanu zdrowia, co ma wpływ na egzystencję rodziny i na co skarżąca nie ma wpływu. Posiada wierzytelności u swoich klientów w wysokości 100.000 zł, co z kolei ma wpływ na niemożliwość w chwili obecnej uiszczenia 100 zł wpisu od skargi. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, strona podała, że prowadzi gospodarstwo domowe wraz z mężem i synem (ur. w 1998 r.). W rubryce dotyczącej majątku i osób pozostających w nim we wspólnym gospodarstwie wskazała, że w 1997 r. przekazali z mężem gospodarstwo rolne w M. swojej córce E. W 2003 r., z powodu choroby córki A, sprzedali wszystko, a uzyskane środki przekazali na jej leczenie. Córka zmarła w 2004 r. Obecnie skarżąca z mężem mają zapewnione dożywotnie prawo mieszkania u dzieci. W 2005 r. strona zmuszona była rozpocząć działalność gospodarczą ze środków uzyskanych w ramach pomocy de minimis. Jako dochody rodziny wymieniła rentę męża w kwotce 500 zł (200 zł jest zajęte w wyniku egzekucji) i 800 zł z pracy, z tym że strona wskazała, iż obecnie mąż jest na chorobowym i nie wiadomo, czy będzie jeszcze pracować. Syn otrzymuje zasiłek pielęgnacyjny we wysokości 152 zł. Natomiast strona – jak wskazała – nie ma żadnych dochodów, gdyż wszystko przeznacza na zadłużenia wobec Urzędu Skarbowego z tytułu podatku VAT, który w 2010 r. wyniósł około 20.000 zł. W związku z postępowaniem komorniczym od września 2009 r. nie prowadzi produkcji kostki, stara się odzyskać swoje wierzytelności – prowadzone są w związku z tym sprawy w sądach, które udzielają jej pomocy w formie zwolnienia od ponoszenia opłat i wyznaczania pełnomocnika z urzędu. Skarżąca podała, że ponosi miesięczne wydatki: na leki 150 zł, na syna 200 zł, na gaz 50 zł, wodę 150 zł, wizyty prywatne 150 zł, na paliwo 150 zł oraz 300 zł na cel, który jest nieczytelny. Wskazała, że czasami zwraca się o zwłokę w dokonywaniu opłat wynikających z wezwań. Do wniosku załączone zostały: pismo do Urzędu Skarbowego, kopia zwolnienia lekarskiego, dokumenty dotyczące stanu zdrowia, kopia z księgi podatkowej z wykazanym przychodem i dochodem za listopad 2010 r. oraz zestawieniem rocznym VAT za 2010 r., kopie faktur z apteki, faktura z poczty na zakupione znaczki, dowody opłat za opał i usługi telekomunikacyjne z 2009 r., inne dowody opłat, odcinek z renty męża strony za styczeń 2011r., pismo z KRUS o zajęciach komorniczych, którymi obciążono rentę, decyzja o zasiłku pielęgnacyjnym, decyzja o rozłożeniu na raty podatku od nieruchomości za 2009 r., pismo o stanie zadłużenia za energię elektryczną na kwotę 171,83 zł, dowody wpłat na podatek rolny, wypis z rejestru gruntów, zawiadomienie o wpisie do księgi wieczystej, decyzja o OPS z 2003 r. o przyznaniu zasiłku okresowego, odpis zgonu A. K., orzeczenie o stopniu niepełnosprawności skarżącej, jej męża i syna, faktura z dopłatą za sanatorium oraz lista blokad na rachunku z 31 marca 2009 r. Z powyższych dokumentów wynika, że strona choruje, ma orzeczony lekki stopień niepełnosprawności od 24.11.2009 r. do 31.03.2013 r. Od stycznia do listopada 2010 r. uzyskała z działalności gospodarczej przychód w wysokości 267.842,57 zł i dochód 72.521,93 zł. Renta męża skarżącej wynosi netto 522,96 zł, a saldo obciążeń komorniczych wynosiło w 2009 r. 5.517,71 zł. Strona jest właścicielem nieruchomości rolnej (0,43 ha) w 1/2. Syn skarżącej posiada orzeczenie o niepełnosprawności od urodzenia, natomiast mąż posiada umiarkowany stopień od marca 1997 r. Suma blokad na rachunku bankowym z tytułu egzekucji komorniczych wynosiła w marcu 2009 r. 158.765 zł. Na podstawie art. 245 § 3 i art. art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), w skrócie p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych, może być przyznane osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Przy czym – jak wynika z przytoczonej regulacji – to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy w żądanym zakresie. W postępowaniu o przyznanie prawa pomocy rola Sądu/ Referendarza sądowego ogranicza się jedynie do żądania przedłożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych, gdy oświadczenie strony zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego oraz możliwości płatniczych lub budzi wątpliwości (art. 255 p.p.s.a.). W sytuacji niniejszego wniosku załączone przez stronę dokumenty i złożone oświadczenia były wystarczające dla oceny jej możliwości płatniczych i pozwoliły na stwierdzenie, że skarżąca nie wykazała, że nie jest w stanie uiścić kwoty 100 zł tytułem wpisu od skargi. W pierwszej kolejności wskazać należy, że treść powołanego wyżej art. 255 p.p.s.a. determinuje zakres, w oparciu o który dokonywana jest ocena możliwości płatniczych strony wnioskującej. Wniosek o przyznanie prawa pomocy jest bowiem rozpoznawany w trzech aspektach: jej sytuacji finansowej, majątkowej i rodzinnej. Ze złożonych dokumentów i oświadczeń wynika, że strona mieszka z mężem będącym na rencie rolniczej i synem w wieku szkolnym w wydzielonej części domu, który został darowany córce. Ponoszą miesięcznie wydatki w wysokości około 1.150 zł. Wprawdzie mąż skarżącej uzyskuje niską rentę, syn otrzymuje zasiłek pielęgnacyjny, niemniej zwrócić trzeba uwagę, że sama wnioskodawczyni prowadzi bardzo dochodową działalność gospodarczą, z której do listopada 2010 r. osiągnęła ponad 200.000 przychodu. Również dochód (po odliczeniu kosztów uzyskania przychodu) nie jest niski – średnio miesięcznie strona uzyskiwała 6.000 zł. nie można uwzględnić faktu, na który powołuje się strona, ze cały dochód przeznaczany jest na opłacenie podatku od towarów i usług. Podatek ten jest dla podatnika VAT neutralny i fatycznie wliczany jest w cenę usług, którą ostatecznie ponosi ich nabywca. Tym samym powoływanie się na obciążenia z tego tytułu jest nieuzasadnione. Dalej zauważyć należy, że mimo wstrzymania produkcji kostki od września 2009 r. wpływy firmy nie spadły w sposób drastyczny – zgodnie bowiem z dokumentacją znajdującą się w aktach sprawy, przychód z działalności od stycznia do listopada 2009 r. wynosił ponad 281.000 zł, a dodatkowo strona poniosła wtedy stratę. Powyższe informacje wskazują nadto, że na przychody firmy nie miał wpływu stan zdrowia skarżącej. Poza tym sytuację majątkową wnioskującej kształtują wierzytelności, które jej przysługują, a jak wskazała, wynoszą one około 100.000 zł. W istocie ciążą na stronie i jej mężu zobowiązania, które są ściągane w postępowaniach egzekucyjnych. Jednakże zadłużenia są egzekwowane przede wszystkim z renty męża skarżącej oraz z jej rachunku bankowego. Nie zmienia to faktu, że przy tak wysokich przychodach, jakie wynikają z kopii księgi podatkowej, wygospodarowanie kwoty 100 zł na opłacenie wpisu od skargi nie powinno skutkować nadwyrężeniem budżetu domowego rodziny skarżącej. Mając wobec tego na uwadze powyższe, na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.