I SA/Wr 1872/96
WyrokWSA we Wrocławiu1998-07-28
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy powrót do kraju w celu załatwienia spraw związanych z ewentualnym przedłużeniem kontraktu, podczas pobytu za granicą, wyklucza prawo do zwolnienia celnego mienia przesiedlenia, jeśli osoba posiadała zgodę władz kraju pobytu i sprowadzała samochód zakupiony przed powrotem?Ratio decidendi
Powrót do kraju w celu załatwienia spraw związanych z ewentualnym przedłużeniem kontraktu, jeśli nie wiąże się z zamiarem stałego pobytu, nie niweczy prawa do zwolnienia od cła na mienie przesiedlenia. Kluczowe jest, aby osoba była krajowa w rozumieniu prawa dewizowego, przebywała za granicą co najmniej 12 miesięcy za zgodą władz, a sprowadzane mienie służyło jej do użytku osobistego lub domowego i nie było odstępowane przez okres 2 lat od odprawy celnej. Czas zakupu pojazdu przed powrotem do kraju nie wyklucza uznania go za mienie przesiedlenia.Stan faktyczny
Skarżący, Zdzisław H., sprowadził do Polski samochód osobowy Volkswagen Golf. Dyrektor Urzędu Celnego wymierzył należności celne, uznając, że pojazd nie kwalifikuje się do zwolnienia na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 lit. "a" Prawa celnego. Organ odwoławczy utrzymał decyzję w mocy. Skarżący zarzucił naruszenie przepisu przez nieuznanie samochodu za mienie przesiedlenia, wskazując na swój status osoby krajowej przebywającej za granicą za zgodą władz.Rozstrzygnięcie
Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Prezesa Głównego Urzędu Ceł oraz poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Urzędu Celnego w W.Pełny tekst orzeczenia
Mając na względzie wykładnię całościową przepisu art. 14 ust. 1 pkt 7 lit. "a" ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r. - Prawo celne /Dz.U. 1994 nr 71 poz. 312 ze zm./ należy uznać, że jakikolwiek powrót do kraju w czasie kontraktu osoby pracującej w eksporcie, bez zamiaru stałego pobytu, np. w ramach służącego pracownikowi urlopu, nie niweczy jego prawa skorzystania z zagwarantowanego wskazanym wyżej przepisem prawa celnego zwolnienia od cła.
W sprawie, w której zapadł prezentowany wyrok, istotne znaczenie miały następujące okoliczności:
- 8 marca 1996 r. Zdzisław H. uprowadził na polski obszar celny samochód osobowy marki Volkswagen Golf,
- 11 marca 1996 r. Dyrektor Urzędu Celnego w W. decyzją zawartą w dowodzie odprawy celnej nr 0318700 wymierzył należności celne od opisanego wyżej samochodu, motywując to brakiem podstaw do uznania pojazdu za wolny od cła na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 lit. "a" Prawa celnego.
- z zaświadczenia Ambasady RP Wydział Konsularny w Kolonii z 7 marca 1996 r. wynika, że Zdzisław H. przebywał w Niemczech od 21 lipca 1994 r. do 3 marca 1996 r. za zgodą miejscowych władz, a z umowy kupna-sprzedaży samochodu, że wymieniony kupił przedmiotowy samochód w dniu 20 lutego 1996 r.
Od decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w W. Zdzisław H., złożył odwołanie, jednakże Prezes Głównego Urzędu Ceł odwołania tego nie uwzględnił.
W skardze skierowanej do Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżący zarzucił decyzji Prezesa GUC naruszenie przepisu art. 14 ust. 1 pkt 7 lit. "a" Prawa celnego przez nieuznanie samochodu za mienie przesiedlenia.
Naczelny Sąd Administracyjny przyznał rację skarżącemu i wobec tego uchylił zarówno zaskarżoną decyzję Prezesa. GUC, jak i poprzedzającą ją decyzję Dyrektora Urzędu Celnego w W. W kwestiach prawnych natomiast, związanych z odmową zastosowania do mienia sprowadzonego przez Zdzisława H. art. 14 ust. 1 pkt 6 lit. "a" Prawa celnego /obecnie art. 190 par. 1 pkt 6 lit. a Kodeksu celnego/, Naczelny Sąd Administracyjny wypowiedział się następująco:
Zgodnie z przepisem art. 14 ust. 1 pkt 7 lit. "a" Prawa celnego, przywóz towarów z zagranicy w ramach ustanowionych norm był wolny od cła i od wymaganego pozwolenia, jeżeli przedmiotem przywozu były rzeczy stanowiące mienie osoby fizycznej, będącej w rozumieniu przepisów prawa dewizowego osobą krajową, przybywającej czasowo za granicą za zgodą władz kraju pobytu przez co najmniej 12 miesięcy, które służyły jej do użytku osobistego lub domowego, z zastrzeżeniem nieodstępowania przez okres 2 lat, licząc od dnia dokonania odprawy celnej.
Prezes Głównego Urzędu Ceł nie przeczył, że skarżący miał w świetle przepisów prawa dewizowego status osoby krajowej. Kwestionował natomiast jego prawo do zwolnienia celnego od przywożonego z zagranicy samochodu z uwagi na to, że pojazd ten został kupiony kilka dni przed powrotem skarżącego do kraju, a przy tym z zaświadczenia Ambasady RP Wydział Konsularny w Kolonii wynikało, że jego pobyt za granicą zakończył się w dniu 3 marca 1996 r. Co do tej ostatniej okoliczności ustalono również, że Zdzisław H. wcześniej przyjechał do Polski i 4 marca z Polski wyjechał, zaś samochód zgłosił do odprawy celnej 8 marca 1996 r., a więc podczas ostatecznego powrotu do kraju.
Organ odwoławczy nie kwestionował także, że samochód, o który w sprawie chodziło, w chwili rozstrzygnięcia o jego charakterze był własnością skarżącego, a skoro czas nabycia rzeczy nie wykluczał uznania, że stanowiła ona mienie przesiedlenia, to nic nie stało na przeszkodzie, ażeby uznać ją za mienia przesiedlenia.
Zauważyć również należy, że przepis art. 14 ust. 1 pkt 7 lit. "a" Prawa celnego, na który powołuje się skarżący, domagając się zwolnienia sprowadzonego przez siebie 8 marca 1996 r. na polski obszar celny samochodu osobowego, nie uzależniał uzyskania owego zwolnienia od pierwszego czy kolejnego przekroczenia granicy przez wymienioną w nim osobę. Podkreślić także trzeba, że na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym skarżący wyjaśnił, że istotnie przybywał w Polsce w okresie od 1 do 3 marca 1996 r. dla załatwienia spraw związanych z ewentualnym przedłużeniem kontraktu na wykonywanie pracy za granicą, jednakże pozytywnego rezultatu nie uzyskał.
Przedstawione rozważania doprowadziły do wniosku, że organy celne obu instancji, bez należytego wyjaśnienia sprawy co do istnienia przesłanek z art. 14 ust. 1 pkt 7 lit. "a" Prawa celnego, nie znalazły podstaw do zwolnienia na podstawie tego przepisu Zdzisława H. od uiszczenia należności celnych od przywiezionego przez niego z zagranicy samochodu osobowego marki Volkswagen Golf.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło