I SA/Wr 1891/07
PostanowienieWSA we Wrocławiu2008-02-25
Skład orzekający: Barbara Koźlik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania własnego i rodziny, uzasadniając tym samym przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy, ponieważ skarżąca nie wykazała w sposób wiarygodny swojej trudnej sytuacji finansowej. Przedłożone dokumenty były nieaktualne, niepełne lub budziły wątpliwości, co uniemożliwiło sądowi dokonanie realnej oceny jej sytuacji majątkowej i finansowej.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, wskazując na niską rentę po zmarłym mężu, brak majątku, zadłużenie, liczne choroby i konieczność utrzymania rodziny. Na wezwanie sądu przedłożyła część dokumentów, jednak sąd uznał je za niewystarczające do wiarygodnego wykazania jej trudnej sytuacji finansowej.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu – Barbara Koźlik po rozpoznaniu w dniu 25 lutego 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. B. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [---] nr [---] w przedmiocie egzekucji świadczeń pieniężnych postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy.
Skarżąca wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych uzasadniając, że otrzymuje rentę rodzinną po zmarłym mężu, w kwocie – po potrąceniu egzekucyjnym – 739 zł. Nie posiada żadnego majątku ruchomego ani nieruchomości, natomiast ograniczone prawo spółdzielcze do mieszkania jest obciążone hipoteką na rzecz Urzędu Skarbowego. Strona wskazała, że żyje w skrajnym ubóstwie z rodziną – synem, synową i 18-miesięcznym wnukiem, z którymi korzysta ze wsparcia materialnego Kościoła. Dodała, że choruje na liczne choroby, w związku z czym wydaje duże sumy na leki.
W oświadczeniu o stanie rodzinnym wnioskodawczyni dodatkowo podała, że nie posiada żadnych zasobów pieniężnych, ma tylko w tym zakresie zobowiązania, natomiast syn od 13 października 2007 r. pozostaje bez pracy i również nie dysponuje żadnym majątkiem.
Na wezwanie Sądu skarżąca przedłożyła wyciąg z rachunku bankowego za wrzesień 2007 r., decyzję ZUS z dnia 30 listopada 2005 r. o zmniejszeniu emerytury, pismo ze spółdzielni mieszkaniowej oraz świadectwo pracy syna. Wskazała, że syn obecnie poszukuje pracy i czyni starania o wpis do rejestru bezrobotnych, z tym że zasiłek z powodu przeszkód prawnych nie będzie mu przysługiwał. Podała, że obecnie jest zadłużona względem spółdzielni mieszkaniowej tytułem opłat za mieszkanie na kwotę 8.973,17 zł. Jej miesięczne wydatki wynoszą około 570 zł, w tym na lekarstwa około 100 zł. Strona dodała, że systematycznie zapożycza się u sąsiadów, gdyż nie posiada bliskich krewnych.
Zgodnie z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), w skrócie p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, czyli w zakresie częściowym, może być przyznane osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania własnego i rodziny. Zwrócić trzeba uwagę, że postępowanie w zakresie prawa pomocy jest podejmowane tylko na wniosek, zatem to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania występowania przesłanek przyznania tego prawa w żądanym zakresie. W związku z tym winien on dochować szczególnej staranności składając oświadczenia i dokumenty mające na celu uwiarygodnienie okoliczności, które uzasadniałyby uwzględnienie przedmiotowego wniosku.
W ocenie Sądu, skarżąca nie wykazała w sposób wiarygodny występowania okoliczności, którymi uzasadnia swoje żądanie. Wskazać w pierwszej kolejności należy, że we wniosku o przyznanie prawa pomocy podała, że uzyskuje rentę po zmarłym mężu, natomiast wezwana do przedłożenia dokumentu potwierdzającego wysokość powyższej renty, nadesłała wskazaną wyżej decyzję z listopada 2005 r. o zmniejszeniu emerytury. Ponadto decyzja z tak odległą datą nie może obrazować aktualnej sytuacji finansowej strony, gdyż po pierwsze, świadczenia wypłacane przez ZUS podlegają waloryzacji, po drugie, decyzja ta dotyczy emerytury, a nie renty. Są to natomiast dwa różne świadczenia, przyznawane z różnych tytułów i w związku z tym mogą różnić się w wysokości. Strona przedłożyła też wyciąg z rachunku bankowego jedynie za wrzesień 2007 r., gdy tymczasem wezwaniem z dnia 7 lutego 2008 r. została zobowiązana do przedłożenia wyciągów z rachunków bankowych za ostatnie 3 miesiące, czyli za listopad, grudzień 2007 r. i za styczeń 2008 r. W związku z tym utrudnione jest dokonanie oceny wiarygodności jej oświadczeń o trudnej sytuacji finansowej. Wątpliwości też budzą dwie pozycje na przedłożonym wyciągu bankowym z dnia 17 i 27 września – mianowicie dwie wpłaty z ZUS tytułem emerytury/renty, w kwotach 849,59 zł i 734,13 zł. Wnioskodawczyni zaś nie przedstawiła stosownego wyjaśnienia w tym zakresie. Zwrócić również należy uwagę, że strona wnosząca o przyznanie prawa pomocy, powołując się na określone okoliczności, winna je odpowiednio w miarę możliwości udokumentować, tym bardziej że została wezwana do przedłożenia innych dokumentów uzasadniających przyznanie prawa pomocy w żądanym zakresie. A zatem skarżąca winna dostarczyć również dokumenty potwierdzające zajęcie komornicze i obciążenie nieruchomości hipoteką przymusową, które z całą pewnością posiada.
Mając zatem na uwadze powyższe, Sąd nie może dokonać realnej oceny sytuacji finansowej i majątkowej strony skarżącej, co uzasadnia odmowę przyznania prawa pomocy. Dlatego też na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło