I SA/Wr 1929/13
WyrokWSA we Wrocławiu2014-09-02
Skład orzekający: Anetta Chołuj, Barbara Ciołek, Tomasz Świetlikowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ egzekucyjny może odmówić wszczęcia postępowania w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego, jeśli w tej samej sprawie zapadło już rozstrzygnięcie?Ratio decidendi
Organ egzekucyjny ma prawo odmówić wszczęcia postępowania w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego, jeśli w tej samej sprawie zapadło już rozstrzygnięcie. Odmowa wszczęcia postępowania na podstawie art. 61a § 1 k.p.a. ma charakter formalny i nie rozstrzyga sprawy co do jej istoty. Skoro wniosek strony był już przedmiotem merytorycznego rozpoznania i zapadło postanowienie o odmowie umorzenia, a strona nie skorzystała ze środków zaskarżenia, organ prawidłowo odmówił wszczęcia nowego postępowania.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego, powołując się na wykonanie decyzji administracyjnej. Organ egzekucyjny odmówił wszczęcia postępowania w tej sprawie, wskazując, że wniosek był już przedmiotem merytorycznego rozpoznania w poprzednim postępowaniu zakończonym postanowieniem o odmowie umorzenia, od którego skarżący nie wniósł środka zaskarżenia. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. Skarżący wniósł skargę do sądu, powielając argumenty dotyczące czynności rejestracyjnych VAT i zasadności wszczęcia postępowania egzekucyjnego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Anetta Chołuj (sprawozdawca), Sędziowie: Sędzia WSA Barbara Ciołek, Sędzia WSA Tomasz Świetlikowski, Protokolant: sekretarz sądowy Anna Terlecka, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 2 września 2014 r. sprawy ze skargi P. O. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] września 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego oddala skargę.
Przedmiotem skargi P. O. (dalej: podatnik/strona/skarżący) jest postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] września 2013 r. nr [...] utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z dnia [...] lipca 2013 r. znak [...]odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego.
Jak wynika ze stanu faktycznego sprawy Naczelnik Urzędu Skarbowego W. jako organ egzekucyjny będący jednocześnie wierzycielem prowadził wobec podatnika postępowanie egzekucyjne. Pismem z dnia [...] maja 2013 r. skarżący zwrócił się do organu egzekucyjnego z wnioskiem o umorzenie postępowania egzekucyjnego w związku z wykonaniem decyzji Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] maja 2010 r. znak [...].
Postanowieniem z dnia [...] lipca 2013 r. znak [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego W. odmówił wszczęcia postępowania w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego, prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych o nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...]. Uzasadnił swoje rozstrzygnięcie faktem, że wniosek podatnika był już przedmiotem merytorycznego rozpoznania w postępowaniu zakończonym postanowieniem Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z dnia [...] kwietnia 2013 r. znak [...]w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego, prowadzonego wobec zobowiązanego na podstawie tytułów wykonawczych o nr [...], [...], [...], [...], [...], [...].
Po rozpatrzeniu zażalenia w którym podatnik podniósł, że zarejestrował się jako podatnik podatku VAT – Dyrektor Izby Skarbowej działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm. przywołanej dalej jako k.p.a.) postanowił utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie.
Organ wskazał, że zgodnie z art. 61 a k.p.a., gdy żądanie, o którym mowa w art. 61 k.p.a., zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Do uzasadnionych przyczyn należą sytuacje, które w sposób oczywisty stanowią przeszkodę do wszczęcia postępowania, np. gdy w tej samej sprawie postępowanie administracyjne już się toczy albo w sprawie takiej zapadło już rozstrzygniecie. Odnosząc się do zażalenia, a także całokształtu akt sprawy, Dyrektor Izby Skarbowej wyjaśnił, że organ I instancji prawidłowo uznał, że strona nie przedstawiła nowych okoliczności, uzasadniających merytoryczne rozpoznanie wniosku. Wniosek podatnika nie mógł zostać rozpatrzony bowiem był już przedmiotem merytorycznego rozpoznania w postępowaniu zakończonym postanowieniem Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z dnia [...] kwietnia 2013 r. znak [...]w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego. W jego treści organ egzekucyjny odniósł się do kwestii związanych z koniecznością ponownego zgłoszenia rejestracyjnego VAT- R oraz poinformował, że decyzja Dyrektora Izby Skarbowej we W. znak [...]jest podstawą prawną należności w tytułach wykonawczych o nr [...], [...], [...], [...], [...], zatem jedynie wyeliminowanie z obrotu prawnego przedmiotowej decyzji stanowić mogłoby podstawę do wycofania tytułów wykonawczych, a tym samym zakończenia postępowania egzekucyjnego, prowadzonego na ich podstawie.
Organ wskazał także, że podatnik, wnioskiem z dnia [...] maja 2013 r. obejmował również żądanie umorzenia postępowania egzekucyjnego, prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego o nr [...], tytuł ten zaś nie jest i nigdy nie był podstawą dla prowadzenia postępowania egzekucyjnego wobec majątku zobowiązanego i z tego też względu, z uwagi na zaistniałą bezprzedmiotowość postępowania, należało odmówić wszczęcia postępowania.
W skardze skarżący powielił argumenty przedstawione zarówno we wniosku, którym zainicjował postępowanie w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego jak i w treści zażalenia na postanowienie wydane przez organ pierwszej instancji, wnosząc jednocześnie o uchylenie zaskarżonego rozstrzygnięcia. Po raz kolejny skarżący poruszył okoliczności związane z czynnościami rejestracyjnymi w zakresie podatku VAT, podkreślając, że postępowanie egzekucyjne nie powinno być wszczęte.
W odpowiedzi na skargę - podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie - Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do brzmienia art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), właściwość sądów administracyjnych obejmuje sprawowanie kontroli decyzji i innych rozstrzygnięć administracyjnych w oparciu o kryterium ich zgodności z prawem. Uchylenie przez sąd zaskarżonego aktu następuje w razie zaistnienia istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu lub w wyniku naruszenia przepisów prawa materialnego, mogących mieć istotny wpływ (mających wpływ) na wynik sprawy - art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm. - dalej: p.p.s.a.). Zgodnie z treścią art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Po dokonaniu kontroli zaskarżonego postanowienia, mając na uwadze stan faktyczny i prawny sprawy, sformułowane w skardze zarzuty i wspierające je argumenty, Sąd stwierdza, że nie wystąpiły podstawy do zakwestionowania stanowiska organu podatkowego wyrażonego w tym postanowieniu.
W sprawie organy odmówiły wszczęcia postępowania uznając, że wniosek strony o umorzenie postępowania egzekucyjnego nie może zostać rozpatrzony merytorycznie z uwagi na to, że w tej samej sprawie zapadło już rozstrzygniecie.
Zgodnie z art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz.1015 ze zm.) - w sprawach nieuregulowanych przez tę ustawę stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego.
Po myśli art. 61 a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm. - przywołanej dalej jako k.p.a.) gdy żądanie, o którym mowa w art. 61 k.p.a., zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Jak trafnie wskazały organy podatkowe z treści art. 61a § 1 k.p.a. wynikają dwie samodzielne i niezależne przesłanki wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania. Jedną z ich jest wniesienie podania przez osobę, która nie jest stroną, a drugą przesłanką jest zaistnienie innych uzasadnionych przyczyn uniemożliwiających wszczęcie postępowania, przy czym przyczyny te nie zostały w ustawie skonkretyzowane. Do takich przyczyn należą sytuacje, które w sposób oczywisty stanowią przeszkodę do wszczęcia postępowania, np. gdy w tej samej sprawie postępowanie administracyjne już się toczy albo w sprawie takiej zapadło już rozstrzygniecie. Na skutek odmowy wszczęcia postępowania organ nie prowadzi postępowania administracyjnego i nie rozstrzyga sprawy co do jej istoty. W tej sytuacji należy przyjąć, że w postanowieniu wydanym w trybie art. 61 a § 1 k.p.a. organ nie może formułować wniosków i ocen dotyczących meritum żądania. Instytucja odmowy wszczęcia postępowania kończy się aktem formalnym, a nie merytorycznym.
Jak wynika z akt sprawy skarżący pismem z dnia [...] maja 2013 r. wniósł o umorzenie postępowania egzekucyjnego na podstawie tytułów wykonawczych o nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], wystawionych przez Naczelnika Urzędu Skarbowego W. , obejmujących należności z tytułu podatku od czynności cywilnoprawnych, podatku od towarów i usług oraz na podstawie tytułu wykonawczego nr [...]. Z akt sprawy wynika także że wniosek skarżącego był już przedmiotem merytorycznego rozpoznania w postępowaniu zakończonym postanowieniem Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z dnia [...] kwietnia 2013 r. znak [...]w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego, prowadzonego wobec zobowiązanego na podstawie tytułów wykonawczych o nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], które zostało doręczone stronie dnia [...]kwietnia 2013 r. i od którego skarżący pomimo pouczenia nie wniósł środka zaskarżenia.
Skoro w tej samej sprawie zapadło już wcześniejsze rozstrzygniecie to prawidłowo organy podatkowe uznały, że zaistniała przesłanka z art. 61a k.p.a. obligująca organ do wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postanowienia.
Jak wynika z treści skargi skarżący w istocie kwestionuje wcześniejsze postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z dnia [...] kwietnia 2013 r. znak [...]w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego, prowadzonego wobec zobowiązanego na podstawie tytułów wykonawczych o nr [...], [...], [...], [...], [...], [...], podnosząc zarzuty o treści merytorycznej np. zasadności wystawienia tytułów wykonawczych. Zarzuty o takiej treści skarżący mógł formułować w środkach zaskarżenia od wcześniejszego postanowienia z dnia [...] kwietnia 2013 r., które zostało doręczone stronie dnia [...] kwietnia 2013 r. i od którego skarżący pomimo prawidłowego pouczenia nie wniósł środka zaskarżenia. Bowiem to w jego treści organ egzekucyjny odniósł się między innymi do kwestii związanych z koniecznością ponownego zgłoszenia rejestracyjnego VAT- R oraz poinformował, że jedynie wyeliminowanie z obrotu prawnego decyzji Dyrektora Izby Skarbowej we W. znak [...] stanowić mogłoby podstawę do wycofania tytułów wykonawczych, a tym samym zakończenia postępowania egzekucyjnego, prowadzonego na ich podstawie.
W świetle powyższego zarzuty merytoryczne formułowane przez skarżącego nie mogą zostać uwzględnione, bowiem jak wcześniej wskazano przedmiotem skargi jest postanowienie wydane na podstawie art. 61a k.p.a. odmawiające wszczęcia postępowania. Instytucja odmowy wszczęcia postępowania jest aktem o charakterze formalnym, a nie merytorycznym.
Mając powyższe na uwadze Sąd uznając skargę za nieuzasadnioną, oddalił ją na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło