I SA/Wr 1933/14

PostanowienieWSA we Wrocławiu2014-10-06

Skład orzekający: Michał Kazek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna odbywająca karę pozbawienia wolności, prowadząca wspólne gospodarstwo domowe z ojcem, którego emerytura jest jedynym źródłem utrzymania, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego?
Ratio decidendi
Referendarz sądowy przyznał prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Stwierdzono, że sytuacja materialna i życiowa strony skarżącej, w tym niski dochód gospodarstwa domowego, konieczność ponoszenia kosztów utrzymania oraz odbywanie kary pozbawienia wolności, uzasadniają przyznanie pomocy na podstawie art. 246 § 1 pkt 1) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Stan faktyczny
Strona skarżąca, W. F., złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego, w związku ze skargą na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej dotyczącą odpowiedzialności z tytułu podatku VAT. Skarżący wskazał, że odbywa karę pozbawienia wolności, prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z ojcem, a ich wydatki pokrywane są z emerytury ojca. Z dokumentów wynika, że dochody skarżącego i ojca w 2013 r. były niewystarczające na pokrycie kosztów utrzymania.
Rozstrzygnięcie
Przyznano stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu Michał Kazek po rozpoznaniu w dniu 6 października 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale I wniosku strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi W. F. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] maja 2014 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności z tytułu podatku od towarów i usług za listopad 2007 r. wraz z odsetkami za zwłokę oraz koszty postępowania egzekucyjnymi postanawia przyznać stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 500 zł skarżący W. F. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. W jego motywach wskazał, że aktualnie znajduje się na przerwie w odbywaniu wyroku w Zakładzie Karnym we W., wspólne gospodarstwo domowe prowadzi z ojcem, z którego emerytury w kwocie 948,88 zł pokrywają obaj swoje wydatki. Z dokumentów przedłożonych do akt sprawy wynika, ponad wcześniej podane dane, że w roku 2013 wnioskodawca i jego ojciec uzyskali dochód kwocie odpowiednio 17,040 zł i 20.538,33 zł, natomiast koszty ich utrzymania pochłaniają kwotę emerytury ojca wnioskodawcy. W sprawie zważono, co następuje. Stosownie do brzmienia art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity w Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 ustawy procesowej). W przypadku osób fizycznych prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1) ustawy procesowej). Z regulacji prawnych dotyczących kosztów sądowych można wysnuć wniosek, że ich ponoszenie przez stronę postępowania sądowoadministracyjnego jest zasadą, natomiast zwolnienie z ich uiszczenia winno nastąpić w sytuacjach wyjątkowych. Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych jest instytucją stosowaną w przypadku osób charakteryzujących się ubóstwem. Istotą prawa pomocy w zakresie przyznania z urzędu adwokata jest natomiast nieodpłatne korzystanie strony z usług profesjonalnego pełnomocnika, wskutek przejęcia przez Skarb Państwa ciężaru kosztów związanych z tą reprezentacją. Założeniem prawa do bezpłatnej pomocy prawnej jest to, że strona ze względu na swój stan majątkowy nie jest w stanie ponieść jej kosztów. Mając na uwadze powołane regulacje prawne i wynikające z nich zasady, jakimi należy kierować się rozpatrując wniosek o przyznanie prawa pomocy, zasady doświadczenia życiowego jak i stan faktyczny sprawy, referendarz sądowy stwierdził, że w przypadku W. F. zaistniała ustawowa przesłanka do przyznania mu prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego, określona w art. 246 § 1 pkt 1) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Z akt sprawy wynika bowiem, że w swojej sytuacji materialnej i życiowej nie jest w stanie skarżący ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Świadczy o tym poziom dochodu dwuosobowego gospodarstwa domowego wnioskodawcy, sposób wydatkowania pozostających do dyspozycji skarżącego miesięcznie środków pieniężnych – na utrzymanie konieczne swoje oraz swojego ojca oraz sytuacja życiowa skarżącego wynikająca z pozbawienia wolności w ramach odbywania kary. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1) w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, referendarz sądowy postanowił jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło