I SA/Wr 1993/14

Wrocław, dnia 01 grudnia 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Marek Olejnik po rozpoznaniu w dniu 01 grudnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku P. T. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] 2014 r., nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za październik i listopad 2012 r. postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. We wniosku z dnia 22 września 2014 r. P. T. (dalej jako wnioskodawca) wniósł o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku podał, że jest jedynym żywicielem trzyosobowej rodziny, która utrzymuje się wyłącznie z jego wypłaty w kwocie 1242,20 zł (netto) miesięcznie. Koszty utrzymania pokrywają się z deklarowanym przychodem. Składają się na nie wydatki na: - czesne za przedszkole 400 zł; - żywność 250 zł; - rachunki ok. 400 zł; - środki czystości około 100 zł; - odzież, obuwie i tym podobne 100 zł. Wnioskodawca wskazał ponadto, że w utrzymaniu rodziny pomagają mu rodzice W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wskazał, że nie jest właścicielem żadnych nieruchomości, nie ma oszczędności ani przedmiotów o wartości przekraczającej 3.000 euro. W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego o złożenie dodatkowych dokumentów źródłowych i oświadczeń w trybie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako p.p.s.a.) wnioskodawca przedłożył do akt sprawy kopie zeznania PIT-36 i informacji o wysokości dochodu (straty) z pozarolniczej działalności gospodarczej PIT/B za 2013 r., zgodnie z którymi osiągnął on z tytułu stosunku pracy przychód w kwocie 19.200 zł a z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej 0 zł. Przedłożył także zestawienie operacji bankowych na ujawnionym w tym dokumencie swoim rachunku bankowym za okres od 01 lipca do 29 września 2014 r. Zgodnie z nim saldo początkowe i końcowe rachunku wyniosło za ten okres 0 zł i nie były na nim dokonywane żadne operacje finansowe. Z kolei z historii operacji bankowych za ten sam okres na rachunku małżonki wnioskodawcy wynika, że rodzina wnioskodawcy opłaciła w sierpniu dwa abonamenty telefoniczne w kwotach 76,33 zł i 69 zł oraz ratę kredytu w kwocie 173,97 zł. Oświadczył ponadto, że wraz z rodziną zamieszkuje w mieszkaniu należącym do jego rodziców. Postanowieniem z dnia 22 października 2014 r, referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu odmówił wnioskodawcy przyznania prawa pomocy. Od powyższego rozstrzygnięcia wnioskodawca wniósł sprzeciw. Wpis od skargi w niniejszej sprawie wynosi 4.151 zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie z uwagi na to, że wnioskodawca nie wykazał w pełni swojej sytuacji majątkowej w sprawie. Należy zauważyć, że zgodnie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie częściowym (w niniejszej sprawie wniosek obejmuje koszty postępowania) może być przyznane osobie fizycznej, jeżeli wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania kosztów postępowania, bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego siebie i rodziny. Z treści tego przepisu wynika zatem, że ciężar udowodnienia istnienia przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na wnioskodawcy. Pamiętać także trzeba, że przyznanie prawa pomocy oznacza obciążenie kosztami postępowania pozostałych podatników albowiem stanowi ono odstępstwo od ogólnej zasady, wyrażonej w art. 199 p.p.s.a., że strony postępowania same ponoszą koszty związane ze swoim udziałem w sprawie. Koszty sądowe stanowią daninę publiczną. Konstytucja RP przewiduje powszechny obowiązek ponoszenia takich danin, stanowiąc w art. 84, że każdy jest obowiązany do ponoszenia ciężarów i świadczeń publicznych, określonych w ustawie. W niniejszej sprawie zachodzi szereg istotnych wątpliwości co do rzeczywistej sytuacji majątkowej wnioskodawcy. Przede wszystkim wskazać należy, że wnioskodawca w odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego z dnia 30 września 2014 r. przedstawił jedynie niektóre dokumenty, o których złożenie był wzywany. W szczególności brak jest zeznania podatkowego w podatku dochodowym żony wnioskodawcy za 2013 r. jak i jakiejkolwiek informacji o tym jak kształtuje się jej sytuacja z zatrudnieniem: czy ma na przykład status osoby bezrobotnej. Ponadto wnioskodawca nie ujawnił zakresu pomocy otrzymywanej od rodziców i teściów oraz ich sytuacji majątkowej, ograniczając się do lakonicznego stwierdzenia o nabywaniu różnych artykułów dla dziecka i przygotowywaniu posiłków. W ocenie Sądu, wobec deklarowania przez wnioskodawcę minimalnego wynagrodzenia, okoliczność ta ma zasadnicze znaczenie, chociażby dla ustalenia możliwości płatniczych tak rozumianej rodziny w kontekście wysokości wpisu, wymaganego w niniejszej sprawie. Wnioskodawca nie wyjaśnił także, z jakich środków sfinansował pracę pełnomocnika (w aktach sprawy nie ma oświadczenia pełnomocnika procesowego, że działa pro publico bono) Wreszcie analiza historii ujawnionego rachunku bankowego małżonki wnioskodawcy wskazuje, że ponosiła ona wydatki niekoniecznie niezbędne do utrzymania rodziny, w tym wydatki na abonamenty telefoniczne czy niesprecyzowany przelew z dnia 09 września 2014 r. na rzecz osoby fizycznej na kwotę 400 zł (blisko jedna trzecia deklarowanych dochodów) Wskazane wątpliwości nie pozwalają na dokonanie oceny faktycznych możliwości majątkowych wnioskodawcy. Tym samym nie jest możliwe stwierdzenie, czy wnioskodawca faktycznie nie jest wstanie ponieść kosztów postępowania przed sądem administracyjnym. Z tych też względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji.