I SA/Wr 201/09

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu – Barbara Koźlik po rozpoznaniu w dniu 28 września 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi W. C. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [---] nr [---] w przedmiocie stwierdzenie uchybienia terminowi do wniesienia odwołania od decyzji dotyczącej łącznego zobowiązania pieniężnego za 2002 r. postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia kosztów sądowych. Skarżący wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych uzasadniając, że jest ciężko chory i przebywa na zwolnieniu lekarskim od maja 2008 r. Ma minimalne dochody. Nie może pracować i nie posiada majątku przynoszącego dochód. Ciążą na nim znaczne zadłużenia egzekwowane komorniczo. Na utrzymaniu ma trzy osoby – żonę, małoletniego syna i studiującą córkę. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wnioskodawca podał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z wymienionymi wyżej osobami, posiada mieszkanie o powierzchni 78 m2 i nieruchomość rolną (46 ha). Nie dysponuje natomiast żadnymi zasobami pieniężnymi ani przedmiotami o wartości powyżej 3.000 euro. Również członkowie jego rodziny nie posiadają żadnego majątku i dochodów. Dochód rodziny skarżącego stanowi jego zasiłek chorobowy w wysokości 270 zł. Na wezwanie zgodnie z zarządzeniem Referendarza sądowego, wnioskodawca przedłożył dowód przelewu raty kredytu powodziowego w wysokości 514 zł, kartę leczenia szpitalnego z maja 2008 r., zaświadczenie z dnia 11 września 2009 r. o statusie żony skarżącego jako bezrobotnej bez prawa do zasiłku, dowody opłat za gaz i składki na rolnicze ubezpieczenie społeczne, decyzję przyznającą zasiłek chorobowy z tytułu czasowej niezdolności do pracy w wysokości 1.431 zł, zawiadomienie z dnia 23 września 2008 r. o wszczęciu postępowania egzekucyjnego przez komornika sądowego, wezwanie komornicze z dnia 3 lipca 2009 r. do zapłaty należności wynoszącej wraz z odsetkami ponad 65.000 zł, tytuł wykonawczy z dnia 11 lipca 2006 r. na kwotę (z odsetkami) 9.135 zł oraz wyciągi z rachunku bankowego za miesiące maj, czerwiec i lipiec 2009 r. Z powyższych dokumentów wynika, że skarżący choruje na serce, kwartalnie opłaca składki na rolnicze ubezpieczenie społeczne w wysokości 293 zł, a kwota zasiłku 1.431 zł była wypłacona jednorazowo. Łączne kwoty należności głównych (bez odsetek) egzekwowanych w postępowaniach egzekucyjnych wynoszą 60.570,70 zł. Zasiłek chorobowy 277 zł jest wpłacany na rachunek bankowy. Z przedłożonych wyciągów wynika też, że miesięcznie wpływa na konto skarżącego 650 zł. W dniu 13 maja 2009 r. wpłacona została kwota 10.072,60 zł z Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Ponadto skarżący wskazał, że oboje z żoną nie składali zeznań podatkowych za 2008r., miesięcznie jego rodzina ponosi wydatki w łącznej wysokości 2.670 zł, w tym m.in. za media 350 zł, na żywność 1.200 zł, na lekarstwa 350 zł, na ratę kredytową 520 zł. Jako źródła finansowania tych wydatków wymienił zasiłek chorobowy, dochód z wynajmu miejsca na reklamę w wysokości 650 zł miesięcznie oraz pożyczki prywatne. Posiada samochód osobowy fiat 126p o wartości około 300 zł. Wnioskodawca wyjaśnił, że ze względu na przebyty w zeszłym roku zawał serca nie jest w stanie zajmować się gospodarstwem rolnym i w związku z tym nie osiąga z niego dochodów. Łąki koszą sąsiedzi w zamian za zebrane siano. Końcowo oświadczył, że nie korzysta z pomocy społecznej ani innych forma wparcia państwowego. Zgodnie z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), w skrócie p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, czyli w zakresie częściowym, może być przyznane osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z brzmienia przytoczonej regulacji wynika zatem, że to na wnioskodawcy ciąży obowiązek udowodnienia w sposób wiarygodny, że nie ma możliwości zgromadzenia dostatecznych środków na opłacenie kosztów sądowych. Rola Sądu/ Referendarza sądowego ogranicza się do wezwania o uzupełnienie wniosku o dodatkowe oświadczenia i dokumenty na podstawie art. 255 p.p.s.a., w razie wątpliwości co do stanu majątkowego, finansowego i rodzinnego wnioskującego. Wnioskodawca nie wykazał, że nie ma możliwości opłacić kosztów sądowych w niniejszej sprawie, w której wpis został wyznaczony na kwotę 100 zł. Przede wszystkim wskazać należy, że przedstawione dane budzą wątpliwości. Mianowicie skarżący wskazał, że miesięcznie wydatkuje ponad 2.600 zł. Jako źródło finansowania wydatków wymienił zasiłek chorobowy i wynagrodzenie z tytułu najmu powierzchni pod reklamę w łącznej wysokości 927 zł oraz prywatne pożyczki. Z tego wynika, że miesięcznie zadłuża się na kwotę około 1.700 zł, przy czym nie dysponuje środkami, żeby te pożyczki zwrócić. Ze złożonego oświadczenia nie wynika też, jakiego rodzaju są to pożyczki, to jest na jaki okres są zaciągane i czy pożyczkodawcą jest przykładowo najbliższa rodzina, co również mogłoby mieć znaczenie dla oceny wiarygodności informacji udzielonej w tym zakresie. Poza tym, w maju 2009 r. na rachunek wnioskodawcy wpłynęła kwota ponad 10.000 zł z Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Nie udzielono jednak wyjaśnień, na jaki cel została ona rozdysponowana i czy była możliwość poczynienia z niej rezerw na opłacenie przyszłych kosztów sądowych, których ponoszenia w tym czasie skarżący powinien się już spodziewać, bowiem skargę zarówno w tej sprawie, jak i w pozostałych dwóch wyżej wymienionych, wniósł w styczniu 2009 r. Z podanych informacji nie wynika, aby otrzymane środki były przeznaczone np. na modernizację posiadanego gospodarstwa rolnego, gdyż wnioskodawca wskazał, że od czasu zawału serca, to jest od maja 2008 r. nie zajmuje się gospodarstwem, a łąki koszą sąsiedzi. Nie wynika też, żeby były zajęte w postępowaniach egzekucyjnych, bowiem rachunek bankowy, którego wyciągi zostały przedłożone, nie jest objęty takim zajęciem. Mając zatem na uwadze powyższe, stwierdzić należało, że wnioskodawca nie usunął wątpliwości co do jego możliwości płatniczych mimo przedłożenia na wezwanie dodatkowych dokumentów i oświadczeń. Zwrócić trzeba uwagę, że rozpoznając niniejszy wniosek, uwzględnione zostało, iż skarżący jest stroną w trzech sprawach (o sygn. akt I SA/Wr 201-203/09) toczących się przed tutejszym Sądem jednocześnie i tym samym obecnie jest zobligowany do uiszczenia wpisów od skarg w łącznej wysokości 300 zł. Dodać trzeba, że kwoty pozostałych kosztów sądowych nie będą odbiegać od wyżej wskazanej. W związku z tym, z uwagi na wysokość kosztów, okoliczność ich ponoszenia równocześnie w trzech sprawach pozostaje bez wpływu na ocenę przedstawionych przez skarżącego danych i jego możliwości płatniczych. Wobec powyższego, na podstawie art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2 oraz 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.