I SA/Wr 2010/15

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu – Barbara Koźlik po rozpoznaniu w dniu 13 października 2016 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adw. F. B. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej w sprawie ze skargi C. W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania postanawia: odmówić przyznania kosztów pomocy prawnej. Postanowieniem z dnia 12 lutego 2016 r., przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Na tej podstawie, po wystąpieniu do Okręgowej Rady Adwokackiej we W., na pełnomocnika C. W. została wyznaczona adw. F. B., która została poinformowana o wyznaczeniu pismem z dnia 1 kwietnia 2016 r. Jak wynika z akt sprawy, wnioskodawczyni zapoznała się ze sprawą w dniu 11 kwietnia 2016 r., a 12 maja 2016 r., po powzięciu informacji od Sądu o rozpoznaniu sprawy na posiedzeniu niejawnym w postępowaniu uproszczonym, skierowała pismo do skarżącego celem jej omówienia. Następnie złożyła do akt sprawy kopię koperty zaadresowanej na skarżącego z adnotacją, że adresat nie żyje. W wyniku czynności podjętych przez Sąd ustalone zostało, że skarżący zmarł 17 marca 2016 r. Postanowieniem z dnia 16 sierpnia 2016 r. Sąd umorzył postępowanie sądowe. Pełnomocnik, w związku z otrzymaniem odpisu ww. orzeczenia, wniosła o przyznanie kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Wobec powyższych okoliczności wskazać należy, że zgodnie z brzmieniem art. 251 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. – dalej: p.p.s.a.), przyznanie prawa pomocy wygasa ze śmiercią strony, która je uzyskała. W niniejszej sprawie, w której został ustanowiony pełnomocnik z urzędu, należy również powołać art. 244 § 2 p.p.s.a., który stanowi, że ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego w ramach prawa pomocy jest równoznaczne z udzieleniem pełnomocnictwa. Co za tym idzie, pełnomocnik ustanowiony w wyniku przyznania stronie skarżącej prawa pomocy podlega tym samym regułom, co pełnomocnik z wyboru. Chodzi tutaj m.in. o regulacje prawne dotyczące czasu trwania pełnomocnictwa w sytuacji śmierci mocodawcy i zakresu obowiązków pełnomocnika. Stosownie do treści art. 43 p.p.s.a., w razie śmierci strony albo utraty przez nią zdolności sądowej pełnomocnictwo wygasa. Jednakże pełnomocnik procesowy działa aż do czasu zawieszenia postępowania. W niniejszej sprawie prawo pomocy i udzielone w jego ramach pełnomocnictwo wygasły z dniem 17 marca 2016 r. Ustanowiona pełnomocnikiem z urzędu adwokat powzięła widomość o jej wyznaczeniu pismem datowanym na 1 kwietnia 2016 r. Wprawdzie wnioskodawczyni zapoznała się z aktami w Sądzie, jednak dopiero po ponad miesiącu podjęła czynności zmierzające do skontaktowania się ze swoim mocodawcą, kierując do niego pismo 12 maja 2016 r. Wszelkie działania do formalnego ustalenia daty śmierci skarżącego podjął już Sąd. W tym stanie rzeczy przyjąć należało, że wnioskodawczyni działała bez umocowania i nie udzieliła pomocy prawnej, za którą można by przyznać wynagrodzenie. Wobec tego postanowiono jak w sentencji, na podstawie powołanych przepisów oraz art. 250 i art. 258 § 2 pkt 8 p.p.s.a.