I SA/Wr 2014/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Anetta Chołuj po rozpoznaniu w dniu 7 września 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku adwokata M. Z. o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w sprawie ze skargi S. T. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] czerwca 2014 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2010 r. postanawia: oddalić wniosek. Postanowieniem z dnia 6 października 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odrzucił skargę S. T. (dalej: skarżący) na opisaną w sentencji decyzję. Postanowieniem z dnia 16 lutego 2015 r. referendarz sądowy przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. W dniu [...] marca 2015 r. Okręgowa Rada Adwokacka we W. wyznaczyła dla skarżącego pełnomocnika z urzędu w osobie adwokata M. Z.. Pismem z dnia [...] maja 2015 r. ustanowiony w sprawie pełnomocnik z urzędu sporządził opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od wydanego w sprawie postanowienia. Pełnomocnik skarżącego wniósł również o zwrot kosztów za sporządzenie ww. opinii wskazując, iż koszty te nie zostały zapłacone w całości ani w części. Postanowieniem z dnia 2 czerwca 2015 r. referendarz sądowy odmówił pełnomocnikowi przyznania kosztów za pomoc prawną z urzędu. W dniu [...] lipca 2015 r. pełnomocnik skarżącego wniósł sprzeciw od powyższego postanowienia. W wykonaniu zarządzenia Sędziego sprawozdawcy z dnia [...] lipca 2015 r. wezwano pełnomocnika strony skarżącej o udokumentowanie w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania, dowodu doręczenia skarżącemu opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od wydanego w sprawie postanowienia. Ze zwrotnego potwierdzenia odbioru wynika, że wezwanie to zostało skutecznie doręczone pełnomocnikowi w dniu [...]sierpnia 2015 r. i do dnia wydania niniejszego postanowienia pozostało bez odpowiedzi. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Zgodnie z art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) - w brzmieniu zgodnym z treścią art. 2 zdanie drugie ustawy z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2015 r., poz. 658) - w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. W myśl art. 250 § 1 p.p.s.a. wyznaczony adwokat, radca prawny, doradca podatkowy albo rzecznik patentowy otrzymuje wynagrodzenie odpowiednio według zasad określonych w przepisach o opłatach za czynności adwokatów, radców prawnych, doradców podatkowych albo rzeczników patentowych w zakresie ponoszenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej oraz zwrotu niezbędnych i udokumentowanych wydatków. Do czynności, o których mowa we wskazanej regulacji prawnej, należy także sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym i literaturze prawniczej utrwalił się pogląd, że wynagrodzenie, o którym mowa w przywołanym przepisie prawa, przyznawane jest za pomoc prawną faktycznie udzieloną. Nie można bowiem tracić z pola widzenia faktu, że wynagrodzenie pełnomocnikowi z urzędu jest przyznawane ze środków publicznych. Z powyższych względów, sąd rozpoznający wniosek o przyznanie tego wynagrodzenia ma zarazem uprawnienie, jak i obowiązek ustalenia, czy pomoc prawna rzeczywiście została udzielona. W przypadku natomiast, gdy pomoc prawna polega na sporządzeniu dla strony opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, pełnomocnik powinien wykazać, że opinia nie tylko została sporządzona, lecz także przekazana stronie (por. postanowienie NSA z dnia 22 grudnia 2004 r. sygn. akt OZ 720/04, LEX 156687; Komentarz do art. 250 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, M. Niezgódka-Medek, LEX). W rozpatrywanej sprawie, czynnością pomocy prawnej udzielonej z urzędu jest sporządzenie przez wyznaczonego pełnomocnika opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej od wydanego w sprawie postanowienia odrzucającego skargę. W związku z tym, fundamentalne znaczenie dla oceny faktycznego wykonania pomocy prawnej przez profesjonalnego pełnomocnika występującego z urzędu musi mieć fakt umożliwienia reprezentowanemu podmiotowi zapoznania się z tą opinią. Samo sporządzenie takiej opinii, nie prowadzi bowiem do osiągnięcia zasadniczego celu pomocy prawnej z urzędu, tj. pełnej realizacji prawa do sądu reprezentowanego podmiotu. Podmiot, któremu stosowna opinia nie została przedstawiona, może być bowiem z różnych powodów pozbawiony możliwości zapoznania się z profesjonalną oceną szans, co do zasadności wniesienia środka odwoławczego. Skoro w przedmiotowej sprawie ustanowiony z urzędu pełnomocnik nie wykazał - pomimo wezwania - faktu przesłania lub doręczenia osobistego skarżącemu sporządzonej opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, jego wniosek o przyznanie wynagrodzenia za pomoc prawną, nie mógł zostać uwzględniony. Wnioskodawca nie wykazał bowiem wykonania ciążącego na nim obowiązku świadczenia pomocy prawnej na rzecz skarżącego, w zakresie sporządzenia opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Z powyższych względów, na podstawie art. 250 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.