I SA/Wr 2018/15

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu – Barbara Koźlik po rozpoznaniu w dniu 16 maja 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi T. I. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] października 2015 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2010 r. od dochodu nieznajdującego pokrycia w ujawnionych źródłach postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Skarżący, wezwany do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 2.000 zł, wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych wskazując w uzasadnieniu, iż w jego ocenie "w tego typu sprawie wpis sądowy nie obowiązuje lub jest źle obliczony". W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wnioskodawca wskazał, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z matką (ur. w 1946 r.) i nie posiada jakiegokolwiek majątku, w tym nieruchomości, zasobów pieniężnych ani przedmiotów o wartości powyżej 5.000 zł. Co do majątku matki nie posiada informacji. Wnioskodawca zatrudniony – jak wskazał – na 1/100 etatu, uzyskuje dochód netto w kwocie 20 zł miesięcznie, zaś jego matka pobiera emeryturę w kwocie około 1.700 zł netto, przy czym skarżący zaznaczył, że nie posiada bliższych informacji. Jako zobowiązania i stałe miesięczne wydatki wymienił alimenty i koszty leczenia w wysokości około 5.500 zł. Na wezwanie do przedłożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów, skierowane na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej: p.p.s.a.), doręczone skutecznie 8 kwietnia 2016 r., nie udzielono odpowiedzi do dnia wydania niniejszego postanowienia. Udostępnione dane przez skarżącego nie dają podstaw do uwzględnienia żądania przedmiotowego wniosku. Podstawą prawną jego rozpoznania jest regulacja zawarta w art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Stosownie do treści tych przepisów, prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, czyli w zakresie częściowym, może być przyznane osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Jak wynika z przytoczonej regulacji, to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania okoliczności, które uzasadniałyby jego żądanie. Rola Sądu/ referendarza sądowego ogranicza się do wezwania ubiegającego się o przyznanie praw pomocy do przedłożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych, jeżeli oświadczenie złożone na urzędowym formularzu wniosku okaże się niewystarczające do oceny jego rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości (art. 255 p.p.s.a.). W takich też okolicznościach w niniejszej sprawie skarżący został wezwany do nadesłania dodatkowych informacji i dokumentów. Pozostawiając wezwanie bez odpowiedzi w rezultacie nie usunął braków i wątpliwości co do jego możliwości płatniczych. Tymczasem nie wiadomo, z czego faktycznie skarżący się utrzymuje, zarabiając 20 zł miesięcznie i z czego pokrywa swoje comiesięczne zobowiązania w wysokości 5.500 zł. Nie jest tym samym możliwe ustalenie, czy i w jakim stopniu jest w stanie pokryć koszty sądowe w niniejszej sprawie. Podkreślić bowiem należy, iż zasadą jest, że strona jest obowiązana do ponoszenia kosztów swego udziału w sprawie, co wynika z treści art. 199 p.p.s.a. Prawo pomocy jest instytucją stosowaną w wyjątkowych sytuacjach, na wniosek zobowiązanego do ponoszenia kosztów sądowych i tylko wtedy, gdy wykaże on w sposób należyty przesłanki przyznania prawa pomocy we wskazanym przez niego zakresie. Obowiązek ten natomiast wynika z art. 252 § 1 p.p.s.a., który stanowi, że wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach, a jeżeli wniosek składa osoba fizyczna, ponadto dokładne dane o stanie rodzinnym. Wobec braku dokładnych informacji co do stanu majątkowego, finansowego i rodzinnego wnioskodawcy, referendarz sądowy nie był w stanie ocenić jego możliwości płatniczych. W tym stanie rzeczy stwierdzić należało, że wniosek jest nieuzasadniony. W związku z tym, na podstawie art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.