I SA/Wr 208/17
PostanowienieWSA we Wrocławiu2018-02-19
Skład orzekający: Sędzia WSA Barbara Ciołek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy brak obsady zarządu w spółce będącej stroną postępowania sądowoadministracyjnego, przy jednoczesnym istnieniu prokury samoistnej, stanowi podstawę do zawieszenia postępowania z urzędu na podstawie art. 124 § 1 pkt 2) p.p.s.a.?Ratio decidendi
Sąd zawiesza postępowanie z urzędu, jeżeli w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej stroną zachodzą braki uniemożliwiające jej działanie. Stwierdzony brak obsady zarządu spółki, nawet przy istnieniu prokury samoistnej, uniemożliwia działanie tego podmiotu w obrocie prawnym, w tym w postępowaniu sądowoadministracyjnym, co stanowi bezwzględną przesłankę do zawieszenia postępowania.Stan faktyczny
Spółka A wniosła skargę na czynność Naczelnika Urzędu Skarbowego W-F w przedmiocie wykreślenia z rejestru VAT. Prokurent samoistny spółki, W.P., poinformował o rezygnacji prezesa zarządu i braku obsady zarządu, wnosząc o wyznaczenie kuratora. Sąd, po zweryfikowaniu danych z KRS, stwierdził brak obsady zarządu spółki, co uniemożliwia jej działanie.Rozstrzygnięcie
Zawieszono postępowanie sądowoadministracyjne.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Barbara Ciołek po rozpoznaniu w Wydziale I w dniu 19 lutego 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A na czynność Naczelnika Urzędu Skarbowego W-F w przedmiocie wykreślenia podatnika z rejestru jako podatnika VAT postanawia: zawiesić postępowanie sądowoadministracyjne.
Skargę w sprawie złożył (w dniu 27 stycznia 2017r.), w imieniu strony skarżącej, W.P., działający w charakterze prokurenta samoistnego skarżącej spółki.
W odpowiedzi na wezwanie Sądu do uzupełnienia braku formalnego skargi poprzez przedłożenie dokumentu wykazującego umocowanie do wniesienia skargi i określającego sposób reprezentacji strony skarżącej W.P. przedłożył informację o skarżącej spółce, odpowiadającą odpisowi aktualnemu z rejestru przedsiębiorców z której wynikało, że według stanu na dzień 14 kwietnia 2017 r. skarżąca spółka posiadała jednoosobowy zarząd w osobie H.P. jako prezesa zarządu. Treść ww. dokumentu jednocześnie potwierdziła legitymację W.P. do wniesienia skargi w imieniu A (jako prokurenta samoistnego tej spółki).
W dniu 29 listopada 2017 r. (prezentata biura podawczego) wpłynęło do Sądu pismo opatrzone datą 27 listopada 2017 r. oraz podpisane przez W.P., w którym zawarto informację, że w dniu 2 sierpnia 2017 r. H.P. złożyła skutecznie oświadczenie o rezygnacji z funkcji Prezesa Zarządu A. Wskazano również, że tego samego dnia skierowano do sądu rejestrowego pismo informujące ten sąd (Sąd Rejonowy dla W.-F.) o ww. okoliczności.
Na tle tych okoliczności oraz podkreślając, że skarżąca spółka nie posiada w chwili obecnej organu uprawnionego do reprezentacji, W.P. wniósł o odroczenie rozprawy wyznaczonej na dzień 29 listopada 2017 r. oraz o wyznaczenie kuratora dla spółki.
Postanowieniem z dnia 29 listopada 2017 r., wydanym na rozprawie, Sąd odroczył rozprawę w celu zweryfikowania treści pisma z dnia 27 listopada 2017 r.
W wykonaniu zarządzenia z dnia 12 grudnia 2017 r., pismem z dnia 13 grudnia 2017 r. Sąd wezwał W.P. jako prokurenta samoistnego skarżącej spółki do przedłożenia odpisów (lub kserokopii potwierdzonych za zgodność z oryginałem) dokumentów, na które prokurent ten powołał się w treści pisma z dnia 27 listopada 2017 r., tj. oświadczenia H.P. o rezygnacji z funkcji Prezesa Zarządu A oraz pisma skierowanego do Sądu Rejonowego dla W.-F., w terminie 7 dni, pod rygorem pominięcia okoliczności przedstawionych w piśmie z dnia 27 listopada 2017 r. i przyjęcia danych dotyczących reprezentacji spółki na podstawie aktualnych danych z Krajowego Rejestru Sądowego.
Jak wynika z akt sprawy, przesyłka sądowa zawierająca to wezwanie, po dwukrotnym awizowaniu, została zwrócona do Sądu jako niepodjęta. Skutek doręczenia tej przesyłki, w drodze tzw. fikcji prawnej, należało przyjąć na dzień 29 grudnia 2017 r.
Z urzędu należy wskazać, że z wydruku informacji o spółce, odpowiadającej odpisowi aktualnemu z rejestru przedsiębiorców i ogólnodostępnej na stronie: http://www.krs.pl/pl wynika, że według stanu na dzień 15 lutego 2018 r. spółka nie posiada obsadzonego organu uprawnionego do jej reprezentowania (zarządu).
Z informacji tej wynika również, że ostatniego wpisu w KRS dokonano w dacie 2 lutego 2018 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:
W sprawie zaistniały podstawy do zawieszenia z urzędu toczącego się postępowania sądowego.
Zgodnie z treścią art. 124 § 1 pkt 2) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm., dalej: p.p.s.a.), Sąd zawiesza postępowanie z urzędu jeżeli w składzie organów jednostki organizacyjnej będącej stroną zachodzą braki uniemożliwiające jej działanie.
Na wystąpienie tej przesłanki, w toku skutecznie wszczętego postępowania sądowego, wskazał prokurent spółki w piśmie z dnia 27 listopada 2017 r. informując o złożonej przez H.P. rezygnacji z funkcji prezesa jednoosobowego zarządu skarżącej spółki.
Wobec nieprzedstawienia przez prokurenta, pomimo wezwania Sądu, dokumentów potwierdzających tę okoliczność, Sąd działając z urzędu, przeprowadził postępowanie wyjaśniające w sprawie, posiłkując się ogólnodostępnymi danymi z rejestru przedsiębiorców, jakie dostępne są na stronie: http://www.krs.pl/pl.
Z uzyskanego w ten sposób wydruku informacji odpowiadającego odpisowi aktualnemu z rejestru przedsiębiorców (dołączonego do akt sprawy) wynika, że na dzień przeprowadzonej przez Sąd weryfikacji, tj. na dzień 15 lutego 2018 r., skarżąca spółka nie posiadała obsadzonego zarządu spółki. Według informacji wynikających z dokumentów przedłożonych przez skarżącą spółkę na wcześniejszym etapie sprawy wynika, że według stanu na dzień 14 kwietnia 2017 r. prezesem jednoosobowego zarządu skarżącej spółki była H.P. Zestawienie obu dokumentów (na dzień 15 lutego 2018 r. i na dzień 14 kwietnia 2017 r.) wskazuje, że jedyny członek zarządu (H.P.) został wykreślony, a spółka nie dokonała nowej obsady zarządu.
Należy w tym miejscu wskazać, że zgodnie z treścią art. 28 § 1 p.p.s.a. osoby prawne oraz jednostki organizacyjne mające zdolność sądową dokonują czynności w postępowaniu przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu.
Niewątpliwie, stwierdzona okoliczność braku obsady osobowej zarządu skarżącej spółki uniemożliwia działanie tego podmiotu w obrocie prawnym, w tym także, w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Strona skarżąca nie może bowiem składać oświadczeń woli, które zgodnie z teorią organów, wyrażane są przez organy spółki uprawnione do jej reprezentacji.
Powyższe uzasadnia przyjęcie, że w sprawie wystąpiła podstawa do zawieszenia postępowania sądowego z urzędu w rozumieniu art. 124 § 1 pkt 2) p.p.s.a.
Tym samym, Sąd nie podziela wyrażanego w niektórych orzeczeniach stanowiska sądów administracyjnych co do tego, że istnienie prokury samoistnej wyłącza uznanie, iż spółka pozbawiona jest działania w obrocie prawnym (por. postanowienie NSA z 17 maja 2016 r. sygn. akt II OZ 475/16, LEX nr 2065906).
Zdaniem Sądu, językowa wykładnia przepisu art. 124 § 1 pkt 2) p.p.s.a. nie pozostawia wątpliwości co do obowiązku zawieszenia postępowania w przypadku wystąpienia w składzie organów osoby prawnej braków uniemożliwiających jej działanie. Powyższe oznacza, że obiektywny brak obsady w składzie organu spółki, uniemożliwiający działanie tego organu, stanowi bezwzględną przesłankę do zawieszenia postępowania, a zatem niezależnie od faktu istnienia, przy ww. braku prokury samoistnej, która nie wygasa w skutek odwołania zarządu (art. 1097 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2017 r., poz. 459 ze zm., dalej: k.c.).
W nawiązaniu do zawartego w treści pisma z dnia 27 listopada 2017 r. wniosku o powołanie kuratora dla spółki należy wyjaśnić, że sąd administracyjny nie posiada kompetencji do powoływania kuratora w trybie art. 42 k.c.). Stosowny wniosek w tym przedmiocie winien być skierowany przez zainteresowanego do właściwego dla spółki sądu rejestrowego.
Kierując się przedstawioną argumentacją, Sąd działając na podstawie powołanego przepisu prawa, orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło