I SA/Wr 2089/14

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu Michał Kazek po rozpoznaniu w dniu 7 stycznia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale I wniosku strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi W. S. na postanowienie Wójta Gminy L. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie zwrotu nadpłaconego łącznego zobowiązania pieniężnego postanawia przyznać stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżący W. S. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym częściowe zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu tego żądania podał, że wspólne gospodarstwo domowe prowadzi z żoną i córką w domu o powierzchni 87 m², natomiast ich dochodem jest kwota 1.000 zł z pracy wnioskodawcy w gospodarstwie oraz kwota 1.000 zł wynagrodzenia jego córki z tytułu pracy na umowę o pracę na czas określony. Wskazał nadto, że jego żona przebywa na zwolnieniu lekarskim. W treści pisma procesowego z dnia 18 grudnia 2014 r. skarżący oświadczył, że jego matka mieszka w L. i pobiera emeryturę w kwocie 1.400 zł miesięcznie, z której przekazuje mu kwotę 350 zł oraz wskazał na zawieszenie od prawie dwóch lat działalności, pozostawanie jego córki bez pracy i kwotę jego miesięcznego dochodu z rolnictwa - 700 zł. W aktach sprawy znajdują się kserokopie decyzji Wójta Gminy L. – Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w L. (k. 17. i 18. akt sądowoadministracyjnych), z których wynika, że rodzina skarżącego do dnia 31 października 2014 r. korzystała z pomocy materialnej w ramach świadczeń z Pomocy Społecznej. W sprawie zważono, co następuje. Stosownie do brzmienia art. 245 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postę-powaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity w Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Pra-wo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 ustawy procesowej). Częściowe zwolnienie z opłat lub wydatków może z kolei polegać - zgodnie z przepisem art. 245 § 4 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, na zwolnieniu od poniesienia ułamkowej ich części albo określonej ich kwoty pieniężnej. W przypadku osób fizycznych prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Ocenie pod kątem spełnienia przesłanki przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych jest zdolność wniosko-dawcy poniesienia kosztów sądowych bez uszczerbku koniecznego utrzymania dla siebie i swojej rodziny. Z regulacji prawnych dotyczących kosztów sądowych można wysnuć wniosek, iż są ich ponoszenie jest zasadą, natomiast zwolnienie z ich uiszczenia winno nastąpić w sytuacjach wyjątkowych. Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych jest instytucją stosowaną w przypadku osób charakteryzujących się ubóstwem (przykładowo do takich osób zaliczyć można osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione zostały całkowicie środków do życia). Ubiegający się o taką pomoc powinni poczynić oszczędności we własnych wydatkach do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania. Mając na uwadze powołane regulacje prawne i wynikające z nich zasady, jakimi należy kierować się rozpatrując wniosek o przyznanie prawa pomocy jak i stan faktycz-ny sprawy, referendarz sądowy ocenił, że w przypadku W.S. zaistniała ustawowa przesłanka do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, określona w art. 246 § 1 pkt 2) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wnioskodawca wykazał bowiem, że nie jest w stanie ponieść żadnego, dodatkowego ponad koszty koniecznego utrzymania siebie i swojej rodziny wydatku. Świadczą o tym wysokość dochodu jego gospodarstwa domowego i brak majątku podlegającego spieniężeniu. Istotne jest również korzystanie przez rodzinę wnioskodawcy ze wsparcia z Pomocy Społecznej, na skutek dokonanej przez właściwe organy administracji publicznej oceny sytuacji materialnej i życiowej skarżącego i jego rodziny, która – jak wynika z oświadczeń skarżącego – nie uległa poprawie. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2) i art. 258 § 1 i § 2 pkt 7) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, referendarz sądowy postanowił jak w sentencji.