I SA/Wr 2116/14

Wrocław, dnia 15 stycznia 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Marek Olejnik po rozpoznaniu w dniu 15 stycznia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku G. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej we W. z dnia [...] 2014 r., nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego z tytułu dostawy wewnątrzwspólnotowej samochodu osobowego postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. G. P. (dalej jako wnioskodawca) wniósł o przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku podał, że nie ma środków na uiszczenie wpisu od skargi z dnia 29 sierpnia 2014 r. na decyzję Dyrektora Izby Celnej we W. z dnia [...] 2014 r., nr [...], z uwagi na konieczność ponoszenia comiesięcznych kosztów utrzymania. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach oświadczył, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z żoną i małoletnim synem. W przedmiocie posiadanego majątku podał, że jest właścicielem nieruchomości: domu o powierzchni 140 m2. Nie zadeklarował żadnej innej nieruchomości, oszczędności czy ruchomości o wartości przekraczającej kwotę 3.000 euro. Wyjaśnił także, że wraz z żoną zarabia łącznie 3.200 zł miesięcznie, natomiast wydatki rodziny w miesiącu wynoszą 3.951 zł, nie licząc obciążenia podatkami kwota 720 zł. Na wskazane wydatki składają się: opłaty za energię elektryczną (140 zł), abonament telewizji kablowej (70 zł), opłata za gospodarowanie odpadami komunalnymi (34 zł), za wodę i odprowadzanie ścieków (53 zł), abonament za dostęp do Internetu (80 zł). Dodatkowo wnioskodawca spłaca raty pożyczek gotówkowych (751 zł) i kredytu na meble i sprzęt AGD (823 zł). Wreszcie na żywność i ubrania rodzina skarżącego przeznacza 2.000 zł miesięcznie. Referendarz sądowy zarządzeniem z dnia 08 października 2014 r. wezwał wnioskodawcę, w trybie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej jako p.p.s.a.) do przedłożenia kopii zeznań podatkowych obojga małżonków dotyczących podatku dochodowego od osób prawnych za lata 2012 i 2013, zaświadczeń o wysokości zarobków obojga, wyciągów z posiadanych rachunków i lokat bankowych, aktualnego i szczegółowego zestawienia ponoszonych miesięcznie wydatków, informacji o korzystaniu ze wsparcia z Pomocy Społecznej lub innej formy wsparcia państwowego a także o nadesłanie wszelkich innych dokumentów obrazujących sytuację majątkową wnioskodawcy i jego rodziny. Wezwanie w tym przedmiocie doręczono wnioskodawcy w dniu 15 października 2014 r. Na dzień wydania postanowienia przez Sąd, to jest dzień 15 stycznia 2015 r. wnioskodawca żadnych dokumentów nie przedłożył. Postanowieniem z dnia 18 listopada 2014 r. referendarz sądowy odmówił wnioskodawcy przyznania prawa pomocy. W sprzeciwie od tego rozstrzygnięcia, wnioskodawca nie zgodził ze stanowiskiem, że nie spełnia przesłanek do przyznania mu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie i zarzucił, że zareagował na wezwanie Sądu i przesłał wymagane dokumenty. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Należy zauważyć, że zgodnie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. prawo pomocy w zakresie częściowym (w niniejszej sprawie wniosek obejmuje koszty postępowania) może być przyznane osobie fizycznej, jeżeli wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania kosztów postępowania, bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego siebie i rodziny. Z treści tego przepisu wynika zatem, że ciężar udowodnienia istnienia przesłanek uzasadniających przyznanie prawa pomocy spoczywa na wnioskodawcy. Przyznanie prawa pomocy oznacza bowiem jednoczesne obciążenie kosztami postępowania pozostałych podatników i jest odstępstwem od ogólnej zasady, wyrażonej w art. 199 p.p.s.a., że strony postępowania same ponoszą koszty związane ze swoim udziałem w sprawie. Nie wolno także zapominać, że koszty sądowe stanowią daninę publiczną, których powszechny obowiązek ponoszenia ustanawia Konstytucja RP w art. 84. Jak już zostało to wskazane, to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek wykazania, że jego sytuacja majątkowa nie pozwala na poniesienie kosztów postępowania. W niniejszej sprawie okoliczności takie nie zostały udowodnione. Przede wszystkim należy wskazać, że wnioskodawca w ogóle nie zareagował na wezwanie referendarza o nadesłanie dodatkowych dokumentów, ograniczając się jedynie do bezpodstawnych twierdzeń, że takie dokumenty złożył a jego wniosek jest w pełni uzasadniony. Tymczasem wezwanie wnioskodawcy przez referendarza sądowego w trybie art. 255 p.p.s.a. o przedstawienie dodatkowych okoliczności sprawy było w pełni uzasadnione. Z samej bowiem lektury wniosku o przyznanie prawa pomocy wynikało, że miesięczne wydatki rodziny wnioskodawcy przekraczają jej dochód o blisko 800 zł. Brak jakichkolwiek dokumentów oraz wątpliwości co do samego oświadczenia powodują, że Sąd nie ma możliwości dokonania rzetelnej analizy sytuacji materialnej wnioskodawcy i jego rodziny. Tym samym nie jest możliwe stwierdzenie, czy faktycznie nie jest on wstanie ponieść kosztów postępowania przed sądem administracyjnym. Z tych też względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., należało odmówić wnioskodawcy przyznania prawa pomocy.