I SA/Wr 2124/96

WyrokWSA we Wrocławiu1998-01-19

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości powstaje od dnia nabycia własności istniejącego budynku, który następnie został poddany remontowi kapitalnemu i zmianie sposobu użytkowania, czy też od dnia zakończenia remontu i uzyskania pozwolenia na użytkowanie?
Ratio decidendi
Obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości powstaje od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym powstały okoliczności uzasadniające jego powstanie, a w przypadku nabycia własności nieruchomości, jest to data nabycia. Istnienie budynku, nawet w trakcie remontu kapitalnego i zmiany sposobu użytkowania, jest wystarczające do powstania obowiązku podatkowego, a przepis dotyczący nowo budowanych budynków nie ma zastosowania do istniejących obiektów.
Stan faktyczny
Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję wójta gminy T. określającą podatek od nieruchomości za rok 1996 dla Stanisława D., który zakupił budynek kuźni wraz z gruntami 12 kwietnia 1996 r. Organ uznał, że obowiązek podatkowy powstał od dnia zakupu, obejmując 8 miesięcy roku 1996. Stanisław D. złożył skargę, argumentując, że budynek, będący zabytkowym obiektem kuźni, nie nadawał się do użytkowania i wymagał poważnego remontu oraz zmiany sposobu użytkowania, w związku z czym obowiązek podatkowy powinien powstać od początku roku następującego po zakończeniu remontu i uzyskaniu pozwolenia na użytkowanie.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę Stanisława D.

Pełny tekst orzeczenia

Art. 6 ust. 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych /Dz.U. nr 9 poz. 31 ze zm./ dotyczy takich sytuacji, w których powstanie budynku jest okolicznością od której uzależniony jest obowiązek podatkowy. Nie obejmuje natomiast sytuacji, gdy budynek istniał zarówno w chwili zawarcia umowy notarialnej, jak i wcześniej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję wójta gminy T. z 9 października 1996 r. w sprawie określenia podatku od nieruchomości należnego od Stanisława D. za rok 1996 w związku z tym, że jest on właścicielem budynku i gruntów pod tym budynkiem zakupionych 12 kwietnia 1996 r. Organ I instancji stwierdził, że obowiązek podatkowy powstał od dnia zakupu nieruchomości, obejmuje 8 miesięcy roku 1996 i wynosi łącznie 696 zł. Kolegium stwierdziło, że stosownie do art. 6 ust. 1 i 5 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości powstaje od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym powstały okoliczności uzasadniające powstanie tego obowiązku. Taką okolicznością w niniejszej sprawie jest zakup obiektu kuźni wraz z gruntami, a więc powstanie prawa własności konkretnego podatnika. Powołany przez odwołującego się przepis art. 6 ust. 2 wspomnianej ustawy, nie ma w tej sprawie zastosowania, gdyż przepis ten reguluje datę powstania obowiązku podatkowego w odniesieniu do budynków nowo budowanych. Nieruchomość nabyta przez podatnika istniała wcześniej. Dlatego błędny jest pogląd, że obowiązek podatkowy powstanie 1 stycznia roku następującego po tym roku, w którym budowa została zakończona. W ocenie Kolegium organ I instancji trafnie przyjął, że w tej sprawie nie ma znaczenia fakt, iż podatnik dokonuje poważnego remontu budynku, skoro budynek już istnieje. Stanisław D. wniósł na tę decyzję skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego, w której zarzucał; że pogląd organów podatkowych co do daty powstania obowiązku podatkowego jest błędny. W szczególności twierdził, że zakupiony przez niego budynek - jako zabytkowy obiekt kuźni - nie nadawał się do prowadzenia zamierzonej działalności gospodarczej. W związku z tym, będąc także zobowiązany orzeczeniami właściwych organów administracyjnych w sprawie uzyskania pozwolenia na zmianę sposobu użytkowania obiektu, rozpoczął poważny remont, który w roku 1996 nie został ukończony. Tym samym budynek kuźni w roku 1996 nie nadawał się do użytkowania. Użytkowanie tego obiektu będzie możliwe - zdaniem skarżącego - dopiero po uzyskaniu decyzji właściwych organów budowlanych o dopuszczeniu budynku do użytkowania po zmianie jego funkcji. Okoliczności te, według skarżącego, uzasadniają stwierdzenie, że obowiązek w podatku od nieruchomości według stawek zastosowanych przez organy podatkowe, czyli odnoszących się do nieruchomości związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, powstanie od 1 stycznia roku następnego po roku, w którym rozpocznie użytkowanie budynku. Do tej chwili -według skarżącego - jest możliwe jedynie opodatkowanie według stawek uwzględniających faktyczny stan budynku i jego przeznaczenie przed remontem. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Trafnie wskazały organy podatkowe, że zasadą jest, iż obowiązek w podatku od nieruchomości ciąży przede wszystkim na właścicielu nieruchomości. Wynika to z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych /Dz.U. nr 9 poz. 31 ze zm./. W sprawie nie było sporne, że skarżący stał się właścicielem tej nieruchomości. Organy przyjęły zatem prawidłowo, że zgodnie z cytowanym przepisem, skarżący obciążony jest obowiązkiem w postaci podatku od nieruchomości. Nie budzi także zastrzeżeń pogląd organów administracyjnych, że skarżący powinien zapłacić ten podatek od dnia nabycia własności nieruchomości. Stosownie bowiem do art. 6 ust. 1 tej ustawy, obowiązek podatkowy powstaje od pierwszego dnia następującego po miesiącu, w którym powstały okoliczności uzasadniające powstanie tego obowiązku. Skoro zgodnie z art. 2 ust. 1 omawianej ustawy nabycie prawa własności rodzi obowiązek w podatku od nieruchomości, prawidłowy jest zatem pogląd, że data nabycia własności stanowi okoliczność, z którą ustawa wiąże powstanie obowiązku. Tym samym skarżący jest zobowiązany zapłacić podatek od nieruchomości, poczynając od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym jako kupujący zawarł umowę notarialną sprzedaży nieruchomości. Wniosku tego nie zmienia fakt, że skarżący prowadzi taki remont budynku, który wymagał decyzji administracyjnej o zmianie przeznaczenia budynku. W sprawie bowiem było bezsporne, że skarżący w oparciu o wcześniejszą umowę cywilnoprawną prowadził w tym obiekcie działalność gospodarczą. Fakt ten niewątpliwie świadczy o tym, że budynek kuźni istniał zarówno w dacie zawarcia umowy notarialnej z 12 kwietnia 1996 r., jak i wcześniej. W związku z tym do sytuacji skarżącego nie ma zastosowania powoływany przez niego przepis art. 6 ust. 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Przepis ten dotyczy takich sytuacji, w których powstanie budynku jest okolicznością, od której uzależniony jest obowiązek podatkowy. W uchwale pięciu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 kwietnia 1997 r. /FPK 3/97 - ONSA 1997 Nr 3 poz. 111; Gazeta Sądowa 1997 nr 12 /dodatek/; Prawo Gospodarcze 1997 nr 6 str. 3; OSP 1997 z. 9 poz. 161/ stwierdzono, że "(...) Przepis art. 6 ust. 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych /Dz.U. nr 9 poz. 31 ze zm./ nie obejmuje swoim zakresem istniejących budynków, które zostały poddane remontowi kapitalnemu; obowiązek podatkowy w podatku od nieruchomości powstaje w odniesieniu do tych budynków w chwili określonej w art. 6 ust. 1 tej ustawy (...). W uzasadnieniu uchwały Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że ustawa o podatkach i opłatach lokalnych w art. 3 ust. 4 zawiera własną definicję pojęcia budynku, odmienną od znaczenia tego pojęcia używanego w przepisach prawa budowlanego. Dla oceny obowiązku podatkowego w podatku od nieruchomości wystarczające jest zatem stwierdzenie, że istnieje obiekt, który jest umocowany na ziemi lub w ziemi, posiadający ściany, słupy albo filary oraz pokrycie dachowe. Istnienie obiektu budowlanego posiadającego takie cechy jest równoznaczne z istnieniem budynku. Nie ma natomiast znaczenia, w jakim stanie technicznym są, owe obiekty. Pogląd ten podziela także skład sędziowski, rozstrzygający niniejszą sprawę. Dlatego nie można przyjąć, że znaczny rozmiar remontu prowadzony przez skarżącego, a także fakt, iż jeszcze nie uzyskał on zgody organów budowlanych na rozpoczęcie użytkowania budynku po dokonanej zmianie jego przeznaczenia - może wpłynąć na sposób rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Tym samym niezasadne są, te zarzuty skargi, w których podatnik stwierdził, że jego obowiązek w podatku jest uzależniony od daty zakończenia remontu i uzyskania decyzji władz budowlanych o zgodzie na użytkowanie tego obiektu. Nie można też podzielić dalszych zarzutów skargi, w których podatnik sugerował, że do czasu zakończenia remontu powinien płacić podatek według stawek odnoszących się do budynków nie związanych z działalnością gospodarczą. Jak wskazano wyżej, skarżący przed zakupieniem nieruchomości prowadził w niej działalność gospodarczą,, która kontynuował także w roku 1996. W związku z tym nie ma podstaw do uznania, że prowadzony remont w rzeczywistości świadczy o zmianie charakteru budynku. Obiekt ten zarówno przed remontem, w czasie jego trwania, jak i po jego zakończeniu - zgodnie z zamiarem podatnika - służy działalności gospodarczej.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło