I SA/Wr 215/13

PostanowienieWSA we Wrocławiu2014-07-07

Skład orzekający: Maria Tkacz-Rutkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy ponowne złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych przerywa bieg terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, pod rygorem jej odrzucenia?
Ratio decidendi
Ponowne złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy nie przerywa biegu terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, nawet jeśli zostało złożone w terminie wyznaczonym do opłacenia skargi. Po uprawomocnieniu się postanowienia odmawiającego przyznania prawa pomocy, strona jest zobowiązana uiścić wymagany wpis, a bezskuteczny upływ terminu skutkuje odrzuceniem skargi.
Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej. Po wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego, skarżący wielokrotnie wnosił o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Sąd dwukrotnie odmówił przyznania prawa pomocy, uznając, że skarżący nie wykazał zmiany swojej trudnej sytuacji finansowej. Po prawomocnym postanowieniu odmawiającym przyznania prawa pomocy, skarżący został ponownie wezwany do uiszczenia wpisu od skargi pod rygorem jej odrzucenia. Skarżący ponownie wniósł o zwolnienie od kosztów, nie uiszczając wpisu. W związku z tym sąd odrzucił skargę.
Rozstrzygnięcie
I. Odmówiono zmiany prawomocnego postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 10 marca 2014 r. o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych; II. Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Maria Tkacz-Rutkowska po rozpoznaniu w dniu 7 lipca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w sprawie ze skargi P. F. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] listopada 2012 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2006 r. postanawia: I. odmówić zmiany prawomocnego postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 10 marca 2014 r. o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych; II. odrzucić skargę. Pismem z dnia 17 stycznia 2013 r. skarżący wniósł - za pośrednictwem organu podatkowego - skargę na opisaną w sentencji postanowienia decyzję. Zarządzeniem z dnia 14 lutego 2013 r. Przewodniczący Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wezwał skarżącego do uiszczenia wpisu sądowego od wniesionej skargi w kwocie 2.000 zł. W odpowiedzi na wezwanie, skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W dniu 9 września 2013 r. tut. Sąd odmówił przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Następnie skarżący złożył ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy wskazując na zmianę okoliczności faktycznych. W dniu 10 marca 2014 r. Sąd oddalił wniosek skarżącego o zwolnienie od kosztów sądowych. W ocenie Sądu, nie doszło do takiej zmiany w sytuacji finansowej oraz majątkowej skarżącego, która uzasadniałaby przyznanie mu prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Po uprawomocnieniu się ww. postanowienia Sądu skarżący został ponownie wezwany, w oparciu o zarządzenie Przewodniczącego Wydziału I z dnia 14 lutego 2013 r., do uiszczenia wpisu od skargi, pod rygorem jej odrzucenia, w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia odpisu zarządzenia. Zgodnie ze zwrotnym potwierdzaniem odbioru, odpis ww. zarządzenia został doręczony pełnomocnikowi skarżącego w dniu 30 kwietnia 2014 r. Pismem z dnia 6 maja 2014 r. skarżący ponownie wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych, nie uiszczając żądanej opłaty. W treści swojego pisma powtórzył argumentację z poprzednich wniosków o zwolnienie prawa pomocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek o przyznanie prawa pomocy nie zasługiwał na uwzględnienie. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: u.p.p.s.a.), prawo pomocy może być przyznane osobie fizycznej, jeżeli wykaże ona, że poniesienie pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Ponieważ jednak prawomocnym postanowieniem z 10 marca 2014 r. tutejszy Sąd odmówił przyznania skarżącemu prawa pomocy, rozstrzygnięcie kolejnego wniosku w tym samym przedmiocie wymagało rozważenia, czy sytuacja majątkowa skarżącego uległa zmianie (pogorszeniu) w stosunku do ustalonej przez Sąd przy rozpoznaniu poprzedniego wniosku (art. 165 u.p.p.s.a.). Oceny takiej dokonano poprzez porównanie treści wniosku o przyznanie prawa pomocy z uzasadnieniem postanowienia oddalającego poprzedni wniosek. W jej efekcie, Sąd nie dopatrzył się jakiekolwiek różnicy w sytuacji majątkowej skarżącego. W uzasadnieniu postanowienia z 10 marca 2014 r. Sąd wskazał, że wnioskodawca w żaden sposób nie udowodnił swojej trudnej sytuacji finansowej i majątkowej, uzasadniającej przyznanie mu prawa pomocy we wskazanym zakresie. W treści swojego kolejnego wniosku skarżący podniósł te same okoliczności, co ostatnio. Przy czym ponownie nie dołączył żadnych dokumentów, które w jakikolwiek sposób dowodziłyby, że doszło do faktycznej zmiany jego sytuacji majątkowej i finansowej. Jak wyjaśnił skarżący, ze względu na zaniedbania nie posiada stosownej dokumentacji. Po raz kolejny należy więc przypomnieć skarżącemu, że postępowanie w sprawie prawa pomocy opiera się na zasadzie skargowości. W konsekwencji, to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek wykazania, że spełnia on przesłanki do przyznania mu prawa pomocy. Mając na uwadze powyższe należało więc uznać, że sytuacja materialna skarżącego nie uległa pogorszeniu w stosunku do ustalonej przez sąd w postanowieniu z dnia 10 marca 2014 r. Oznacza to, że w dalszym ciągu nie zachodzą przesłanki przyznania prawa pomocy w jakimkolwiek zakresie (art. 246 § 1 u.p.p.s.a.). Dlatego orzeczono o odmowie zmiany postanowienia tut. Sądu (art. 165 u.p.p.s.a.). Jednocześnie Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, iż skarga P. F. podlegała odrzuceniu. Zgodnie z art. 219 § 1 u.p.p.s.a. opłatę sądową (wpis) należy uiścić przy wniesieniu do sądu pisma podlegającego opłacie. W oparciu o art. 230 § 1 i 2 u.p.p.s.a. pismem podlegającym opłacie jest także skarga. W myśl art. 220 § 1 zdanie pierwsze u.p.p.s.a. sąd nie podejmuje żadnych czynności na skutek pisma, od którego nie została uiszczona należna opłata. W przypadku, gdy nie został uiszczony odpowiedni wpis, przewodniczący - w oparciu o art. 220 § 1 zdanie drugie w zw. z § 3 u.p.p.s.a. - wzywa wnoszącego skargę, aby pod rygorem jej odrzucenia, "uiścił od tej skargi wpis, w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania". Bezskuteczny upływ tego terminu skutkuje, na podstawie art. 220 § 3 u.p.p.s.a., odrzuceniem skargi przez sąd. Wymaga przy tym podkreślenia, iż nie przerywa biegu siedmiodniowego terminu do uregulowania wpisu sądowego ponowne wniesienie przez skarżącego wniosku o przyznanie prawa pomocy. W orzecznictwie sądowym utrwalone jest bowiem stanowisko, że z przymiotu prawomocności postanowienia odmawiającego zwolnienia z kosztów sądowych wypływa obowiązek strony uiszczenia wymaganego wpisu. Ponowne złożenie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, nawet dokonane w terminie określonym w ponownym wezwaniu, nie może uchylić skutków prawomocności wydanego wcześniej rozstrzygnięcia i tym samym nie ma wpływu na bieg terminu określonego na podstawie art. 220 § 1 u.p.p.s.a. (zob. post. NSA z dnia 29 września 2005 r., II FZ 608/05 oraz post. SN z dnia 21 kwietnia 1999 r., I CKN 1461/98, OSNC z 1999 r., z. 11, poz. 96). W konsekwencji, strona składająca ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy winna w pierwszej kolejności uiścić należny wpis sądowy. Jak wynika natomiast z akt sprawy, odpis zarządzenia Przewodniczącego Wydziału I wzywającego do uiszczenia wpisu od skargi został ponownie doręczony skarżącemu w dniu 30 kwietnia 2014 r. Zaś wyznaczony termin upłynął w dniu 7 maja 2014 r. (środa). Pomimo zawartego w wezwaniu pouczenia, skarga nie została przez skarżącego opłacona. W tym stanie rzeczy, Sąd był obowiązany odrzucić skargę na podstawie art. 220 § 3 u.p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło