I SA/Wr 217/11
PostanowienieWSA we Wrocławiu2011-08-17
Skład orzekający: Ireneusz Dukiel, Barbara Ciołek, Dagmara Dominik-Ogińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wygaśnięcie decyzji o zabezpieczeniu wykonania zobowiązania podatkowego powoduje bezprzedmiotowość postępowania sądowoadministracyjnego dotyczącego tej decyzji i uzasadnia zawieszenie postępowania?Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny zawiesił postępowanie sądowoadministracyjne z urzędu na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a., wskazując, że rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania, a w szczególności od uchwały siedmiu sędziów NSA dotyczącej skutków wygaśnięcia decyzji o zabezpieczeniu. Wygaśnięcie decyzji o zabezpieczeniu następuje z mocy prawa i nie powoduje automatycznego uchylenia zarządzenia zabezpieczenia, co rodzi wątpliwości co do bezprzedmiotowości postępowania.Stan faktyczny
A Spółka z o.o. z siedzibą w J. zaskarżyła decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. utrzymującą w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w J. o zabezpieczeniu wykonania zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób prawnych za 2007 rok. Decyzje te określały kwotę zabezpieczenia oraz przybliżoną wysokość zobowiązania podatkowego wraz z odsetkami. Spółka zarzuciła m.in. naruszenie przepisów dotyczących zabezpieczenia zobowiązania podatkowego oraz brak możliwości wypowiedzenia się co do dowodów w postępowaniu odwoławczym.Rozstrzygnięcie
Zawiesić postępowanie sądowoadministracyjne.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ireneusz Dukiel, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Ciołek, Sędzia WSA Dagmara Dominik-Ogińska (sprawozdawca), Protokolant Barbara Głowaczewska, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 17 sierpnia 2011r. przy udziale - sprawy ze skargi A Sp. z o.o. z siedzibą w J. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. OZ w J. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie : zabezpieczenia wykonania zobowiązania podatkowego w podatku od osób prawnych za 2007 r. z odsetkami p o s t a n a w i a: zawiesić postępowanie
Przedmiotem skargi A Spółki z o.o. z siedzibą w J.(dalej: Spółka, Strona, Skarżąca) jest decyzja Dyrektora Izby Skarbowej we W. (dalej: Dyrektor Izby Skarbowej, organ odwoławczy) z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w J. (dalej: Naczelnik Urzędu Skarbowego, organ I instancji) z dnia [...] lipca 2010 r. nr [...] w sprawie zabezpieczenia wykonania zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób prawnych za 2007 rok w kwocie 180.187,00 zł wraz z należnymi odsetkami za zwłokę oraz określającą przybliżoną kwotę tego zobowiązania w wysokości 276.574,00 zł oraz odsetek za zwłokę w wysokości 49.418,00 zł.
W stanie faktycznym sprawy:
Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej we W. Ośrodek Zamiejscowy w J. (dalej: Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej) pismem z dnia 27 lipca 2010 r. zwrócił się do Naczelnika Urzędu Skarbowego o dokonanie zabezpieczenia wykonania przez Spółkę zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób prawnych za 2007 rok, które określone zostanie w przyszłej decyzji.
Decyzją z dnia [...] lipca 2010 r. nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego dokonał zabezpieczenia wykonania zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób prawnych za 2007 rok w kwocie 180.187,00 zł wraz z należnymi odsetkami za zwłokę oraz określił przybliżoną kwotę tego zobowiązania w wysokości 276.574,00 zł oraz odsetek za zwłokę w wysokości 49.418,00 zł. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że materiał dowodowy w sprawie wskazuje, że Spółka może uchylać się od zapłacenia przyszłego zobowiązania podatkowego.
Na skutek odwołania Strony od powyższego rozstrzygnięcia, Dyrektor Izby Skarbowej decyzją z dnia [...] listopada 2010 r. nr [...], utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu wyjaśnił istotę instytucji zabezpieczenia, o której mowa w art. 33 § 1 i § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. nr 8, poz. 60 ze zm. – w skrócie: "O.p."). Powołał również treść art. 33 § 4 pkt 2 O.p., który daje podstawę do określenia w decyzji przybliżonej kwoty zobowiązania podatkowego. Przywołując okoliczności, w konsekwencji których, organ I instancji, wydał skarżoną decyzję, organ odwoławczy wskazał, iż w toku postępowania odwoławczego, pismem z dnia 20 października 2010 r. zwrócił się do ZUS w W. Inspektorat w J. z zapytaniem, czy Spółka posiada jakiekolwiek zaległości w składkach. W odpowiedzi organ odwoławczy otrzymał informację, iż na Spółce ciążą liczne zaległości z tytułu niezapłaconych składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenia zdrowotne oraz na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, co w ocenie organu odwoławczego potwierdziło, że Spółka trwale nie uiszcza wymaganych zobowiązań publicznoprawnych. Zdaniem organu odwoławczego, zachodzi zatem obawa, że zobowiązanie podatkowe ustalone przyszłą decyzją Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej, w przypadku braku zabezpieczenia, również może nie zostać wykonane. Wobec tego zaistniały przesłanki z art. 33 § 1 O.p. Dalej, mając na uwadze brzmienie art. 33 § 4 O.p., organ odwoławczy stwierdził, że określenie przybliżonego wysokości przyszłego zobowiązania było prawidłowe i nastąpiło na podstawie materiału dowodowego posiadanego w chwili, gdy zabezpieczenie stało się uzasadnione.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania sądowego, Skarżąca zarzuciła naruszenie:
- art. 192 w zw. z art. 200 O.p., poprzez uznanie za udowodnione okoliczności uzasadniających zabezpieczenie zobowiązania podatkowego przed terminem jego płatności, mimo uniemożliwienia stronie wypowiedzenia się co do przeprowadzonych w toku postępowania odwoławczego dowodów oraz uniemożliwienie stronie czynnego udziału w postępowaniu,
- art. 187 § 1 i art. 188 O.p., poprzez nieuwzględnienie wniosków dowodowych zawartych w treści odwołania, których przedmiotem były okoliczności mające istotne znaczenie dla sprawy, a w konsekwencji oparcie rozstrzygnięcia na niepełnym materiale dowodowym,
- art. 229 O.p., poprzez nieuwzględnienie wniosków dowodowych skarżącej zawartych w treści odwołania, których przedmiotem były okoliczności mające istotne znaczenie dla sprawy,
- art. 33 § 1 w zw. z art. 33 § 2 pkt 2 O.p., polegające na nieuzasadnionej ocenie, iż wobec Strony zachodzą podstawy zastosowania środków zabezpieczających,
- art. 33 § 4 pkt 2 O.p., poprzez niewskazanie w decyzji sposobu dokonania obliczeń ustalonych należności, w tym odsetek.
W odpowiedzi na skargę, Dyrektor Izby Skarbowej wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując zajęte w sprawie stanowisko wraz z jego argumentacją.
W piśmie procesowym z dnia 16 marca 2011 r., Skarżąca uzupełniając zarzuty skargi, stwierdziła, że w sposób nieuprawniony, organ podatkowy wydał decyzję o zabezpieczeniu zobowiązania podatkowego na majątku Skarżącej, jeszcze przed wydaniem decyzji określającej wysokość tego zobowiązania.
Dyrektor Izby Skarbowej w odpowiedzi na ww. pismo, poinformował, iż podniesiony zarzut, w świetle art. 33 § 1 i § 2 O.p., jest nieuzasadniony. Ponadto wskazał, iż decyzją z dnia [...] lutego 2011 r. nr [...] Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej określił Spółce zobowiązanie podatkowe w podatku dochodowym od osób prawnych za 2007 rok.
Skarżąca, w odpowiedzi na zapytanie Sądu, pismem z dnia 3 czerwca 2011 r. poinformowała, iż podtrzymuje skargę i, że decyzja określająca zobowiązanie podatkowe została, w wyniku odwołania, uchylona w całości a sprawę przekazano do ponownego rozpatrzenia (decyzja z [...] maja 2011 r. nr [...]).
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:
Postępowanie sądowoadministracyjne podlega zawieszeniu z urzędu.
Zgodnie z art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – w skrócie: "p.p.s.a."), sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym.
Mając na uwadze powołane uregulowanie prawne, Sąd wskazuje, iż postanowieniem z dnia 20 stycznia 2011 r. sygn. akt I FSK 2053/09 Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 187 § 1 p.p.s.a. przedstawił do rozstrzygnięcia składowi siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego następujące zagadnienie prawne budzące wątpliwości tj.: czy wygaśnięcie decyzji o zabezpieczeniu na podstawie art. 33a § 1 pkt 2 i 3 O.p. powoduje bezprzedmiotowość postępowania odwoławczego dotyczącego tej decyzji i konieczność zastosowania art. 233 § 1 pkt 3 O.p?
Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu ww. postanowienia wskazał, że zgodnie z art. 33a § 1 pkt 2 i 3 O.p. decyzja o zabezpieczeniu wygasa z dniem doręczenia decyzji określającej wysokość zobowiązania podatkowego oraz z dniem doręczenia decyzji określającej wysokość zwrotu podatku. Z przepisów tych wyraźnie wynika, że wygaśnięcie decyzji o zabezpieczeniu następuje z mocy prawa w określonych ściśle sytuacjach i terminach, bez potrzeby wydawania w tym zakresie stosownego aktu administracyjnego. Wygaśnięcie decyzji o zabezpieczeniu nie niweluje jednak skutków zabezpieczenia. W myśl § 2 art. 33a O.p. wygaśnięcie decyzji o zabezpieczeniu nie narusza zarządzenia zabezpieczenia wydanego na podstawie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Wygaśnięcie decyzji o zabezpieczeniu nie prowadzi więc do uchylenia zarządzenia o zabezpieczeniu, co więcej zajęcie zabezpieczające pod warunkami określonymi w art. 154 § 4 ustawy z 17 czerwca 1967 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. Dz. U. Nr 229, poz. 1954 ze zm.) przekształca się w zajęcie egzekucyjne, powodując skutki określone w art. 70 § 4 O.p. w postaci przerwania biegu terminu przedawnienia. Dalej Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, powołując liczne orzeczenia, iż w orzecznictwie sądów administracyjnych istnieją odmienne stanowiska co do tego, czy wygaśnięcie decyzji o zabezpieczeniu uzasadnia umorzenie postępowania odwoławczego.
Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy, Sąd stwierdza, że i w przedmiotowej sprawie zachodzi podniesiona w powyższym postanowieniu wątpliwość, jednakże w nieco innym kontekście, mianowicie ewentualnej bezprzedmiotowości postępowania sądowego, o której mowa w art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Zatem, w ocenie Sądu, podjęcie tejże uchwały przez skład siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego, będzie miało wpływ na kontrolę legalności zaskarżonej przez Spółkę decyzji zabezpieczającej. Tym samym Sąd uznał, że w sprawie wystąpiła przesłanka, o której mowa w art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
Wobec powyższego, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło