I SA/Wr 2283/13

PostanowienieWSA we Wrocławiu2014-03-03

Skład orzekający: Barbara Koźlik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy spółka prawa handlowego może uzyskać prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, jeśli jej sytuacja finansowa, mimo licznych postępowań sądowych, pozwala na pokrycie tych kosztów?
Ratio decidendi
Spółka prawa handlowego nie może uzyskać prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, jeśli jej sytuacja finansowa, w tym wysokie przychody, zyski i saldo rachunku bankowego, pozwala na pokrycie kosztów sądowych, nawet przy uwzględnieniu obowiązku ponoszenia ich w wielu równoległych sprawach. Ocena możliwości płatniczych osoby prawnej sprowadza się do ustalenia, czy dysponuje ona środkami finansowymi wystarczającymi na opłacenie kosztów postępowania, z uwzględnieniem wpływu tych kosztów na płynność finansową i możliwość prowadzenia działalności.
Stan faktyczny
Skarżąca spółka złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych od skargi na decyzję Dyrektora Izby Celnej w przedmiocie podatku od gier. Spółka argumentowała, że ponosi koszty w wielu analogicznych sprawach sądowych. Przedstawiła dane finansowe wskazujące na wysokie przychody, zyski i saldo rachunku bankowego. Sąd uznał, że mimo licznych postępowań, spółka posiada wystarczające środki na pokrycie kosztów sądowych.
Rozstrzygnięcie
Postanowiono odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu – Barbara Koźlik po rozpoznaniu w dniu 3 marca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi "A" Sp. z o.o. z/s w K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej we W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od gier za kwiecień 2013 r. postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Skarżąca spółka, prowadząca działalność w branży gier losowych i zakładów wzajemnych, po wezwaniu do uiszczenia wpisu od skargi, wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych uzasadniając, że postępowanie w niniejszej sprawie jest jednym z wielu analogicznych, dotyczących decyzji wydanych przez Dyrektorów Izb Celnych na terenie całej Polski. Zatem łączne obciążenie spółki nie ogranicza się tylko do kwoty wpisu od skargi w niniejszej sprawie, ale do sumy wielu opłat sądowych, które obowiązana jest ponosić przed sądami administracyjnymi w całym kraju w kilkuset sprawach. Niektóre sprawy zakończyły się decyzjami ostatecznymi, co wiąże się z koniecznością uiszczenia wpisów stosunkowych od skarg wniesionych na te decyzje, niejednokrotnie w znacznej wysokości. W oświadczeniu o majątku i dochodach strona podała, że wysokość kapitału zakładowego, majątku lub środków finansowych wynosił według bilansu za ostatni rok (2012) – 1.000.000 zł, wartość jej środków trwałych – 300.155,92 zł, a wysokość zysku – 713.731,90 zł. Stan konta na posiadanym rachunku bankowym na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku wynosił 180.334,29 zł. Spółka zwróciła uwagę, że posiada w swoim majątku automaty o niskich wygranych, które ze względu na przewidziane w ustawie o grach hazardowych i realizowane przez organy celne eliminowanie z rynku działalności podmiotów urządzających tego rodzaju gry, nie przedstawiają obecnie żadnej wartości. Z dokumentów przedłożonych na wezwanie skierowane na podstawie art. 255 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej: p.p.s.a.) wynika, że w 2012 r. przychody netto spółki ze sprzedaży wyniosły 43.615.520,80 zł. Do końca listopada 2013 r. strona uzyskała przychód w wysokości 35.718.938,20 zł i odnotowała zysk o wartości 240.556,09 zł. Saldo rachunku bankowego na koniec 2013 r. wynosiło 105.436,88 zł. Jako znane z urzędu wskazać należy, że strona na dzień wydania niniejszego postanowienia zobligowana jest do ponoszenia kosztów sądowych jednocześnie w siedemdziesięciu sprawach, w których łączna wartość wyznaczonych wpisów od skarg wynosi 13.079 zł. Przedstawione przez stronę dane nie dają podstaw do uwzględnienia żądania wniosku. Zgodnie z brzmieniem art. 245 § 3 i art. 246 § 2 pkt 2, prawo pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych (wpis od zażalenia) w przypadku osób prawnych może być przyznane, gdy wnioskodawca wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. W świetle przytoczonej wyżej regulacji, ocena możliwości płatniczych w przypadku osób prawnych sprowadza się wyłącznie do ustalenia, czy strona dysponuje środkami finansowymi wystarczającymi na opłacenie kosztów związanych ze swym udziałem w sprawie. Brak tutaj dodatkowych obwarowań, które występują w regulacjach dotyczących przyznania prawa pomocy osobom fizycznym i nakazują uwzględnienie na rzecz wnioskodawcy tych środków, które muszą pozostać do jego dyspozycji na niezbędne utrzymanie własnej i rodziny. Pomimo braku takich regulacji w stosunku osób prawnych, w rzeczywistości należy uwzględnić zakres i cel działalności wnioskodawcy, a także wpływ poniesienia kosztów sądowych na płynność finansową i możliwość prowadzenia dalszej działalności. W ocenie referendarza sądowego, konieczność opłacenia w niniejszej sprawie kosztów sądowych (nawet przy uwzględnieniu obowiązku ich ponoszenia jednocześnie we wszystkich sprawach zawisłych przed tutejszym Sądem), w żaden sposób nie wpłynie na działalność strony skarżącej. Przy czym wyjaśnić trzeba, że dla oceny możliwość płatniczych wnioskodawcy referendarz sądowy przyjął łączną kwotę wpisów od skarg, które na dzień rozpoznania wniosku zostały spółce wyznaczone w sprawach przed tutejszym Sądem, gdyż w postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest to zwykle najwyższy koszt sądowy. Tym samym uzasadnione jest przyjęcie tej wartości (to jest łącznej kwoty wszystkich wpisów we wszystkich sprawach, które toczą się jednocześnie, czyli 4.613 zł), za punkt odniesienia dla oceny możliwości płatniczych strony skarżącej. Zauważyć trzeba, iż już dane wynikające z urzędowego formularza nie budzą wątpliwości co do tego, że strona jest w stanie ponosić przedmiotowe koszty. Wskazują na to chociażby wartości salda rachunku bankowego (ponad 100.000 zł). Świadczą też o tym dane z przedłożonych dokumentów finansowych. Zgodnie z tą dokumentacją, strona w 2012 r. osiągnęła przychód ze sprzedaży netto w wysokości ponad 43.000.000 zł, odnotowując zysk o wartości ponad 700.000 zł. Podobnie w roku 2013 r., w którym już do listopada odnotowany został przychód na poziomie ponad 30.000.000 zł i zysk – ponad 200.000 zł. Powyższe dane wyraźnie zatem wskazują, że spółka miała możliwości poczynienia stosownych rezerw na opłacenie kosztów swego udziału w sprawie, przy uwzględnieniu takiego samego obowiązku prawie jednocześnie w pozostałych sprawach w tutejszym Sądzie. Jeśli chodzi o konieczność ponoszenia kosztów w innych sądach w kraju, strona nie podała nawet przybliżonych kwot, którymi jest obciążona, zatem nie było podstaw do dokonania oceny wpływu tej okoliczności na zasadność przedmiotowego wniosku. Mając wobec tego na uwadze powyższe, na podstawie art. 245 § 3 art. 246 § 2 pkt 2 oraz art. 258 § 1 i 2 pkt 7 p.p.s.a., orzeczono jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło