I SA/Wr 2310/13
WyrokWSA we Wrocławiu2014-05-14
Skład orzekający: Henryka Łysikowska, Lidia Błystak, Daria Gawlak-Nowakowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ wydający indywidualną interpretację przepisów prawa podatkowego może wyjść poza zakres problemu prawnego przedstawionego we wniosku przez stronę, w szczególności oceniając status strony jako płatnika opłaty, gdy wnioskodawca pytał jedynie o status podatnika?Ratio decidendi
Organ wydający indywidualną interpretację przepisów prawa podatkowego jest związany merytorycznie zakresem problemu prawnego, jaki strona przedstawiła we wniosku. Nie może oceniać kwestii, które nie były przedmiotem zainteresowania wnioskodawcy, nawet jeśli dotyczą tej samej opłaty. W tym przypadku organ wykroczył poza dopuszczalne granice sprawy, rozstrzygając o statusie strony jako płatnika, podczas gdy wnioskodawca pytał jedynie o status podatnika.Stan faktyczny
Strona, będąca zarządcą nieruchomości, zwróciła się o interpretację indywidualną w sprawie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, pytając, czy jako zarządca będzie podatnikiem tej opłaty. Organ wydał interpretację, w której uznał, że zarządca nie jest podatnikiem, ale jednocześnie stwierdził, że jest on płatnikiem tej opłaty. Strona wniosła skargę, zarzucając organowi naruszenie przepisów poprzez wyjście poza zakres wniosku i błędną wykładnię przepisów.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną interpretację indywidualną i zasądził od Prezydenta W. na rzecz G. D. zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Henryka Łysikowska, Sędziowie Sędzia NSA Lidia Błystak, Sędzia WSA Daria Gawlak-Nowakowska (sprawozdawca), Protokolant specjalista Edyta Luniak, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 14 maja 2014 r. sprawy ze skargi G. D. na interpretację indywidualną Prezydenta W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi I. uchyla zaskarżoną interpretację; II. zasądza od Prezydenta W. na rzecz G. D. kwotę 457,00 zł ( czterysta pięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Przedmiotem skargi jest interpretacja indywidualna Prezydenta W. wydana na rzecz G. D. (zwanego dalej strona, wnioskodawca, skarżący) z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi.
We wniosku o udzielenie interpretacji indywidualnej skarżący przedstawił następujący stan faktyczny. Wnioskodawca jest zarządcą nieruchomości ustanowionym w trybie art. 18 ust.1 ustawy o własności lokali. W ramach prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej sprawuje zarząd częściami nieruchomości stanowiącymi współwłasność właścicieli lokali mieszkalnych znajdujących się w budynkach wielomieszkaniowych na terenie W.
W związku z powyższym zadano następujące pytanie: 1. czy wnioskodawca (zarządca sprawujący zarząd nieruchomością wspólną na podstawie art. 18 ust.1 ustawy o własności lokali) będzie podatnikiem w rozumieniu Ordynacji podatkowej, tj. podmiotem zobowiązanym do ponoszenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, o której mowa w art. 6h ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach od lokali mieszkalnych i niemieszkalnych będących własnością właścicieli lokali w budynkach wielolokalowych?. W przypadku odpowiedzi pozytywnej na pytanie 1 sformułowano pytanie 2. jak ustalić sposób obliczania opłaty w odniesieniu do poszczególnych lokali, w tym sposobu wypełnienia deklaracji w zakresie danych mających wpływ na ustalenie wysokości opłaty ? oraz jak skonstruować system poboru od właścicieli lokali kwot odpowiadających opłatom uiszczanym za poszczególne lokale?
Zdaniem wnioskodawcy jako zarządca sprawujący zarząd nieruchomością wspólną na podstawie art. 18 ust. 1 ustawy o własności lokali nie jest on podatnikiem, tj. podmiotem zobowiązanym do ponoszenia opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi w odniesieniu do lokali mieszkalnych i niemieszkalnych będących własnością współwłaścicieli nieruchomości wspólnych. Wskazał, że zgodnie z art. 6h ustawy o utrzymaniu czystości właściciele nieruchomości, o których mowa w art. 6c ustawy, są obowiązani ponosić na rzecz gminy, na terenie której są położone ich nieruchomości, opłatę za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Art. 2 ust. 1 pkt 4 ustawy za właścicieli nieruchomości uznaje współwłaścicieli, użytkowników wieczystych oraz jednostki organizacyjne i osoby posiadające nieruchomości w zarządzie lub użytkowaniu, a także inne podmioty władające nieruchomością. Zgodnie z ust. 3 tego artykułu, jeżeli nieruchomość jest zabudowana budynkami wielolokalowymi, w których ustalono odrębną własność lokal, obowiązki właściciela nieruchomości obciążają osoby sprawujące zarząd nieruchomością wspólną, w rozumieniu przepisów ustawy o własności lokali, lub właścicieli lokali, jeżeli zarząd nie został wybrany. Zdaniem strony, właśnie przepis art. 2 ust. 3 ustawy wchodzi w grę, jako jedyna ewentualna podstawa uznania zarządcy za podmiot zobowiązany do ponoszenia opłaty. Jednak nie może być on interpretowany w oderwaniu od kontekstu, w jakim usytuowany jest w strukturze całego aktu prawnego. Konstrukcja ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach nie pozwala na przyjęcie, że na zarządcę nałożono obowiązek ponoszenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Zgodnie z art. 2 ust. 3 ustawy zarządcę obciążają "obowiązki właściciela nieruchomości". Ten zwrot, decydujący dla oceny zakresu powinności zarządcy, jest w tej samej ustawie użyty jako tytuł rozdziału 3. Należy więc przyjąć, że odnosi się tylko do działań wymienionych w tym rozdziale i nie obejmuje kwestii opłatowych, uregulowanych poza nim. Zdaniem strony w zakresie "obowiązków właściciela nieruchomości" rozumianych zgodnie z treścią rozdziału 3 ustawy może mieścić się, co najwyżej, współdziałanie z Miastem w wykonywaniu pomocniczych czynności techniczno - informacyjnych zmierzających do obsługi opłaty, w szczególności: rozpowszechniania wśród mieszkańców informacji o zasadach konstrukcji, funkcjonowania i poboru opłaty, wydawanie mieszkańcom druków deklaracji opłatowej, odbiór od nich wypełnionych deklaracji i przekazywanie ich wskazanym podmiotom Miasta.
Zatem, w przedstawionym stanie faktycznym i prawnym, podmiotami obciążonymi opłatą za gospodarowanie odpadami komunalnymi są podmioty wymienione w art. 2 ust. 1 pkt 4 ustawy. Ustawodawca wskazał tak szeroki krąg podmiotów użytkujących nieruchomości jako osoby zobowiązane do odprowadzania opłaty, ponieważ w sposób naturalny i logiczny właśnie użytkownika nieruchomości (lokalu) należy uznać za osobę bezpośrednio zobowiązaną do złożenia deklaracji dotyczącej ustalenia wysokości opłaty, ponieważ: użytkownik nieruchomości jest bezpośrednim wytwórcą odpadów; tylko on może podjąć i wdrożyć decyzję o ewentualnej selektywnej zbiórce odpadów w użytkowanym lokalu; jest on pomiotem posiadającym pełną i aktualną wiedzę w zakresie danych niezbędnych do wyliczenia opłaty, w szczególności takich jak: ilość osób zamieszkujących w nieruchomości oraz powierzchnia nieruchomości, a w przypadku lokalu użytkowego, takich jak: branża prowadzonej działalności, ilość zatrudnionych, ilość miejsc konsumpcyjnych, ilość miejsc noclegowych; jest on najlepiej zorientowany co do okoliczności powodujących obowiązek złożenia korekty deklaracji. Również obowiązek odprowadzania opłaty z tytułu gospodarowania odpadami komunalnymi do gminy, powinien bezpośrednio obciążać użytkowania nieruchomości, ponieważ jest to opłata administracyjna wykazująca znaczną analogię do podatku. W związku z czym każdy zobowiązany powinien ponosić bezpośrednią osobistą odpowiedzialność z tytułu: rzetelności wyliczenia wysokości zadeklarowanej opłaty; terminowości jej uiszczenia oraz konsekwencji ewentualnych zaległości w jej uiszczeniu (odsetki, koszty postępowania windykacyjnego i ewentualnej egzekucji zaległej opłaty).
Dalej wskazał, że gdyby przyjąć, że zarządca jest podmiotem obowiązanym do ponoszenia omawianej opłaty, to obciążałby go obowiązek składania deklaracji opłatowych w odniesieniu do wszystkich wyodrębnionych własnościowo lokali. Zaznaczył, że wypełnienie deklaracji obejmuje w szczególności wskazanie sposobu określenia wysokości opłaty. Tymczasem zarządca nie ma możliwości wskazania właściwego kryterium wymiaru opłaty, czy wedle powierzchni, czy też ilości osób zamieszkujących, a ich właściciele nie mają obowiązku ich przekazywać i aktualizować. Pokreślił, że zarządza częścią wspólną i nie ma wglądu w wyodrębnione lokale. Powyższe z kolei wyklucza możliwość prawidłowego sporządzenia deklaracji i dokonania samoobliczenia. W przypadku lokali użytkowych, zgodnie z obowiązującym prawem miejscowym, do stwierdzenia wymaganej dla konkretnego lokalu minimalnej pojemności pojemników do zbierania odpadów komunalnych niezbędna jest wiedza o rodzaju prowadzonej działalności gospodarczej oraz jej rozmiarach. Strona nie ma także możliwości zadeklarowania za mieszkańców selektywnej lub nieselektywnej zbiórki odpadów. Nie została także wyposażona w żadne instrumenty prawne pozwalające na skuteczne pozyskanie niezbędnych informacji pozwalających na ustalenie tej opłaty w prawidłowej wysokości. Nie do przyjęcia jest też obciążanie zarządcy ryzykiem odpowiedzialności za niewłaściwe sporządzenie deklaracji.
W konkluzji stwierdził, że wobec przedstawionego stanowiska w zakresie pytania 1, bezzasadna jest prezentacja takiego stanowiska w odniesieniu do pytania 2.
W powołanej na wstępie interpretacji indywidualnej Prezydent W., działając na podstawie art. 14j § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm., zwanej dalej O.p.) w związku z art. 6q ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach [Dz. U. z 2012 r. poz. 391 ze zm., zwanej dalej ustawa o utrzymaniu czystości, ustawa]) uznał za prawidłowe stanowisko strony stwierdzające, że jako osoba sprawująca zarząd nieruchomościami wspólnymi nie jest podatnikiem opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi.
W pierwszej kolejności organ stwierdził, że zgodnie z art. 6h ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, ciężar opłaty za gospodarowanie odpadami spoczywa na właścicielach nieruchomości. Na mocy tego przepisu właścicieli nieruchomości należy zakwalifikować jako podatników opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, zaś statusu takiego nie można przypisać osobom sprawującym zarząd nieruchomościami wspólnymi, w przypadkach o których stanowi art. 2 ust. 3 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach.
Następnie wskazał, że choć stanowisko strony, że nie jest podatnikiem wskazanej opłaty jest prawidłowe, to wyrażone w uzasadnieniu wniosku twierdzenie, że art. 2 ust. 3 ustawy nie odnosi się do obowiązków związanych z przedmiotową opłatą, nie jest uzasadnione. Podkreślił, że przepis ten został zamieszczony w rozdziale 1 zatytułowanym "Przepisy ogólne", co oznacza, że zgodnie z regułami wykładni systemowej, odnosi się do wszystkich przepisów tej ustawy, nie zaś tylko do rozdziału 3 zatytułowanego "Obowiązki właścicieli nieruchomości". Stwierdził, że jakkolwiek art. 2 ust. 3 ustawy nie czyni osoby sprawującej zarząd nieruchomością wspólną podatnikiem opłaty, ze wszelkimi tego prawnymi i ekonomicznymi konsekwencjami, to bezspornie podmioty te obciąża on obowiązkami właścicieli nieruchomości. Dokonując interpretacji użytego w art. 2 ust. 3 zwrotu "obciążają" organ uznał, że przepis ten nie zwalnia właścicieli lokali z ich obowiązków, aczkolwiek wykonanie tych obowiązków powierza osobom sprawującym zarząd nieruchomościami wspólnymi. Zatem osoby sprawujące zarząd nieruchomością wspólną mają obowiązek obliczyć wysokość opłaty, która ciąży na właścicielach lokali, wypełnić i złożyć za nich deklaracje oraz uiścić na rzecz gminy, przekazane przez właścicieli lokali, środki na pokrycie należnej opłaty.
Podniósł, że tak rozumiany przepis art. 2 ust. 3 ustawy należy uwzględnić w charakterystyce prawno - podatkowej osób sprawujących zarząd nieruchomościami wspólnymi. Biorąc pod uwagę zakres ich zrekonstruowanych obowiązków, organ stwierdził, że osoby sprawujące zarząd nieruchomością wspólną zakwalifikować należy jako płatników opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w rozumieniu art. 8 O.p., stanowiącego, że płatnikiem jest osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej, obowiązana na podstawie przepisów prawa podatkowego do obliczenia i pobrania od podatnika podatku i wpłacenia go we właściwym terminie organowi podatkowemu. Interpretacji takiej, zdaniem organu, nie sprzeciwia się fakt, że ustawodawca wobec osób sprawujących zarząd nieruchomością wspólną nie posługuje się nazwą "płatnik", albowiem zgodnie z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 września 1987 r., sygn. akt III SA 316/87 "Jeżeli szczegółowe przepisy podatkowe powierzają określonym podmiotom obliczanie i pobieranie od podatnika podatku i wpłacanie go na właściwy rachunek, to podmiot ten staje się płatnikiem w rozumieniu art. 3 ust. 4 ustawy z dnia 19 grudnia 1980 r. o zobowiązaniach podatkowych (Dz. U. Nr 27, poz. 111 z późn. zm.) bez względu na to, czy w przepisach szczególnych został on wyraźnie nazwany płatnikiem".
Jednocześnie wskazał, że taka interpretacja art. 2 ust. 3 ustawy w świetle art. 8 O.p. posiada ugruntowanie w następujących argumentach. Właściciele lokali jako wytwórcy odpadów i beneficjenci usług świadczonych przez gminę pozostają podmiotami ekonomicznie odpowiedzialnymi za finansowanie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Zakres obowiązków osób sprawujących zarząd nieruchomościami wspólnymi ogranicza się de facto do czynności materialno- technicznych. Zaniechania właścicieli lokali jako podatników opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi w zakresie współpracy w wypełnianiu obowiązków płatników oraz finansowania opłaty obciążać będą w świetle przepisów Ordynacji podatkowej właścicieli lokali, nie zaś osoby sprawujące zarząd nieruchomością wspólną. Właściciele lokali w budynkach wielolokalowych nie będą preferowani z punktu widzenia obowiązków prawno-podatkowych względem pozostałych właścicieli nieruchomości. Przedstawiona interpretacja ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach nie ignoruje obowiązywania art. 2 ust. 3 ustawy.
W konkluzji przyjął, że osoby sprawujące zarząd nieruchomościami wspólnymi nie są podatnikami opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, lecz płatnikami tej opłaty.
Po bezskutecznym wezwaniu organu podatkowego do usunięcia naruszenia prawa G. D. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na wskazaną wyżej interpretację indywidualną, wnosząc o jej uchylenie w całości oraz o zasądzenie na jego rzecz od organu zwrotu kosztów postępowania sądowego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Zaskarżonej interpretacji zarzucił naruszenie:
1) prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 2 ust. 1 pkt 4 i ust. 3 w związku z art. 6h ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach poprzez ich błędną wykładnię polegającą w szczególności na błędnym i pozbawionym podstaw przyjęciu, że skarżący jako osoba wykonująca zarząd powierzony nieruchomością wspólną na podstawie art. 18 ustawy o własności lokali jest płatnikiem opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi;
2) istotne naruszenie przepisów o postępowaniu podatkowym, a to art. 14c § 1 i § 2 w związku z art. 14j § 1 O.p. poprzez nieodniesienie się do zawartego we wniosku o wydanie interpretacji pytania o sposób obliczania opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi związanych z poszczególnymi lokalami oraz o konstrukcję systemu poboru od właścicieli lokali kwot odpowiadających opłatom należnym za poszczególne lokale oraz art. 8 O.p. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na błędnym i pozbawionym podstaw przyjęciu, że skarżącego jako osobę wykonującą zarząd powierzony nieruchomością wspólną na podstawie art. 18 ustawy o własności lokali obciążają właściwe dla płatnika obowiązki.
W uzasadnieniu skargi zarzucił, że pogląd organu uznający zarządcę za płatnika opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi nie znajduje uzasadnienia w treści, ani możliwej do zaakceptowania wykładni odpowiednich przepisów i tym samym narusza interpretowane przepisy. Podniósł, że w ustawie o utrzymaniu czystości i porządku w gminach brak jest przepisów, które wskazywałyby na obowiązek zarządcy obliczania, pobierania i wpłacania organowi opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. Zauważył, że w odniesieniu do instytucji poboru podatku przez płatnika formułowany jest wyraźny wymóg stworzenia tak zwanego "przymusu sytuacyjnego" umożliwiającego pobór. Sprowadza się to do ukształtowania stanu prawnego, w którym podatnik zostaje postawiony w sytuacji zmuszającej go do podporządkowania się obliczeniu i pobraniu płatniczemu, a płatnik musi wykonać swe obowiązki bez możliwości zmiany terminu i sposobu poboru. Wskazana sytuacja nie występuje w przepisach wskazanej ustawy, a zwłaszcza brak jest instrumentów pozwalających realnie wyegzekwować od właścicieli lokali kwoty odpowiadające opłacie za gospodarowanie odpadami. Podatnicy (właściciele lokali) nie są ustawowo zobowiązani do jakiegokolwiek współdziałania z zarządcą, który również nie ma możliwości poprawnego sporządzenia deklaracji w zakresie przedmiotowej opłaty, nie dysponując odpowiednimi danymi, jak na przykład w zakresie liczby osób zamieszkujących lokal, bądź rodzaju prowadzonej w lokalu działalności gospodarczej. Skarżący przedstawił obszerną argumentację (z powołaniem się na poglądy doktryny, orzecznictwa sądów administracyjnych oraz przepisy prawa) przeciwko tezie interpretacji uznającej zarządcę za płatnika opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi.
Prezydent W. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej interpretacji indywidualnej.
Ustosunkowując się do zarzutów skargi wskazał, że ocena stanowiska skarżącego opierała się na rekonstrukcji zakresu podmiotowego obowiązków związanych z opłatą za gospodarowanie odpadami. Nadto ocena jego stanowiska została zdeterminowana przede wszystkim obowiązkiem uwzględnienia w wydanej interpretacji indywidualnej przepisu art. 2 ust. 3 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, z jednoczesną koniecznością oceny jego konsekwencji na gruncie przepisów Ordynacji podatkowej. W odniesieniu do zarzutu naruszenia prawa procesowego wskazał, że skarżący w złożonym wniosku ograniczył się jedynie do przedstawienia wskazanego pytania (oznaczonego we wniosku numerem 2) i nie sformułował na gruncie tego pytania oceny prawnej, stwierdzając, że "Wobec przedstawionego przez wnioskodawcę stanowiska w zakresie pytania 1, bezzasadna jest prezentacja takiego stanowiska w odniesieniu do pytania 2". W tym kontekście nie mógł zasadnie oczekiwać, że organ oceni stanowisko, które nie zostało sformułowane. Zakres indywidualnej interpretacji prawa podatkowego wyznacza treść wniosku, a przedmiotem interpretacji przepisów prawa podatkowego jest weryfikacja ocen prawnych odnoszonych do wyczerpująco przedstawionych stanów faktycznych (art. 14b § 3 i art. 14 c O.p.).
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie była interpretacja indywidualna przepisów prawa podatkowego. Z przepisów art. 14b § 1, art. 14b § 3 oraz art. 14c § 1 i art. 14c § 2 O.p. wyprowadzić można i należy ocenę granic sprawy, w której organ uprawniony jest do wydania indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego. Zgodnie z art. 14b § 1 O.p. interpretacje wydawane są na pisemny wniosek zainteresowanego w jego indywidualnej sprawie. Stosownie do art. 14b § 3 O.p. składający wniosek o wydanie interpretacji obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego oraz do przedstawienia własnego stanowiska w sprawie oceny prawnej tego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Na podstawie art. 14c § 1 O.p. interpretacja indywidualna zawiera ocenę stanowiska wnioskodawcy wraz z uzasadnieniem prawnym tej oceny. Można odstąpić od uzasadnienia prawnego, jeżeli stanowisko wnioskodawcy jest prawidłowe w pełnym zakresie; stosownie zaś do § 2 tego przepisu, w razie negatywnej oceny stanowiska wnioskodawcy interpretacja indywidualna zawiera wskazanie prawidłowego stanowiska wraz z uzasadnieniem prawnym. Istotne jest przy tym, że postępowanie o wydanie indywidualnej interpretacji podatkowej wszczynane jest tylko na wniosek, co wynika z art. 14b § 1 O.p. Wnioskowy charakter postępowania o wydanie indywidualnej interpretacji podatkowej oraz systemowe odczytanie art. 14b-14h O.p. prowadzą do konkluzji, że organ wydający interpretację jest niejako "związany" merytorycznie zakresem problemu prawnego, jaki strona przedłoży we wniosku (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 lipca 2011 r., sygn. akt I FSK 1135/10, LEX nr 1082188). Z kolei w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 kwietnia 2013 r. podkreślono, że w rozdziale 1a Ordynacji podatkowej, opatrzonym tytułem "Interpretacje przepisów prawa podatkowego", brak jest przepisu, który nadawałby organom podatkowym uprawnienia do uzupełnienia wniosku o elementy prawne lub faktyczne (sygn. akt II FSK 1737/11) (powołane orzeczenia dostępne na stronie: www.nsa.qov.pl).
Z powyższego wynika, że na podstawie art. 14b § 1 i 3 oraz art. 14c § 1 i 2 O.p. organ podatkowy uprawniony jest do wydania indywidualnej interpretacji przepisów prawa podatkowego wyłącznie w zakresie wynikającego z wniosku o wydanie interpretacji przedmiotu sprawy, który określają: pytanie i stanowisko prawne zainteresowanego dotyczące możliwości zastosowania i wykładni prawa podatkowego w relacji do przedstawionego w tym wniosku stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego.
W sprawie niniejszej skarżący (zainteresowany) przedstawił stan faktyczny dotyczący pełnionej przez niego roli osoby sprawującej zarząd nieruchomościami wspólnymi (w rozumieniu art. 18 ust. 1 ustawy o własności lokali) i wniósł o udzielenie odpowiedzi na pytanie: (1) Czy wnioskodawca (zarządca nieruchomością wspólną) będzie podatnikiem w rozumieniu ustawy Ordynacja podatkowa, to jest podmiotem zobowiązanym do ponoszenia opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, o której mowa w art. 6h ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach od lokali mieszkalnych i niemieszkalnych będących własnością właścicieli lokali w budynkach wielolokalowych? W przypadku odpowiedzi pozytywnej na pytanie 1. sformułowała strona kolejne pytanie (2) odnośnie sposobu obliczenia opłaty w odniesieniu do poszczególnych lokali, w tym sposobu wypełnienia deklaracji w zakresie danych mających wpływ na ustalenie wysokości opłaty, a także w kwestii skonstruowania systemu poboru od właścicieli lokali kwot odpowiadających opłatom uiszczanym za poszczególne lokale.
Skarżący przedstawił własne stanowisko prawne w sprawie, zgodnie z którym jako zarządca sprawujący zarząd nieruchomością wspólną na podstawie art. 18 ust. 1 ustawy o własności lokali nie jest podatnikiem, tj. podmiotem zobowiązanym do ponoszenia opłat za gospodarowanie odpadami komunalnymi w odniesieniu do lokali mieszkalnych i niemieszkalnych będących własnością właścicieli lokali w budynkach wielolokalowych. Powyższe wywiódł z wykładni powołanych we wniosku przepisów art. 6h, art. 2 ust. 1 pkt 4 oraz art. 2 ust. 3 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, co doprowadziło go do konkluzji, że podmiotami obciążonymi opłatą za gospodarowanie odpadami komunalnymi (podatnikami) są podmioty wymienione w art. 2 ust. 1 pkt 4 ustawy.
W zaskarżonej (następnie) interpretacji organ podatkowy uznał za prawidłowe stanowisko strony stwierdzające, że jako osoba sprawująca zarząd nieruchomościami wspólnymi nie jest podatnikiem opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, wskazując, że zgodnie z art. 6h ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, ciężar opłaty za gospodarowanie odpadami spoczywa na właścicielach nieruchomości. Organ podkreślił, że na mocy tego przepisu to właścicieli nieruchomości należy zakwalifikować jako podatników opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, zaś statusu takiego nie można przypisać osobom sprawującym zarząd nieruchomościami wspólnymi, w przypadkach o których stanowi art. 2 ust. 3 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. W konsekwencji tej oceny organ nie wypowiedział się odnośnie pytania drugiego.
W powyższy sposób organ interpretujący odpowiedział na konkretne, przedstawione we wniosku o wydanie interpretacji pytanie skarżącego, potwierdzając w tym zakresie jego stanowisko, że w zakresie przedmiotowo istotnej opłaty nie występuje jako jej (opłaty) podatnik w rozumieniu przepisów Ordynacji podatkowej. W ten sposób organ wykluczył, co nurtowało wnioskodawcę, że do niego odnosić się może obowiązek poniesienia ciężaru opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi. W tych zatem granicach, wyznaczonych treścią wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej, organ był uprawniony do zajęcia stanowiska.
Jednakże zdaniem Sądu, organ wykroczył poza dopuszczalne grancie sprawy formułując stanowisko, że wnioskodawca w zakresie opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi występuje w roli płatnika tej opłaty w rozumieniu przepisów Ordynacji podatkowej. Punktem wyjścia dla swojej wypowiedzi w tym zakresie organ uczynił przepis art. 2 ust. 3 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Otóż trzeba zaznaczyć, że okoliczność, iż wnioskodawca również powołał ten przepis na uzasadnienie stanowiska odnośnie braku obowiązku poniesienia ciężaru opłaty, nie upoważniała organu do zajmowania stanowiska w kwestii, która nie była przedmiotem zainteresowania wnioskodawcy (w ramach złożonego wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej). Zainteresowany nie wystąpił bowiem o wydanie interpretacji, która stanowić by miała odpowiedź na pytanie: czy jako zarządca nieruchomości ustanowiony na podstawie art. 18 ust.1 ustawy o własności lokali będzie płatnikiem opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi, o której mowa w art. 6h ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach od lokali mieszkalnych i niemieszkalnych będących własnością właścicieli lokali w budynkach wielolokalowych. Nie było więc żadnych podstaw, aby w zaskarżonej interpretacji przypisywać wnioskodawcy cechy innego podmiotu podatkowego, tj. płatnika. W tym zakresie, wychodzącym poza zakres rozpatrywanej sprawy interpretacyjnej, organ nie był uprawniony się wypowiadać, czym naruszył art. 14c § 1 i 2 w związku z art. 14b § 1 oraz art. 14b§3 0.p.
Nieprawidłowość działania organu uwidacznia się jaskrawo, jeżeli porówna się treść wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej oraz kolejnych pism strony, a zwłaszcza wezwania do usunięcia naruszenia prawa oraz skargi do sądu administracyjnego. O ile we wniosku strona przedstawiła stanowisko odnośnie braku możliwości przypisania jej obowiązku podatnika, to stanowisko odnośnie możliwości przypisania jej obowiązków płatniczych (w rozumieniu Ordynacji podatkowej) przedstawiła dopiero w wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa oraz w skardze do sądu. Tymczasem jak to wynika z powołanych na początku przepisów, to w treści interpretacji indywidualnej organ zobligowany jest ocenić stanowisko wnioskodawcy. W niniejszym zaś przypadku Prezydent W. w istocie ocenił stanowisko wnioskodawcy (w przedmiocie obciążenia obowiązkami płatnika) dopiero w odpowiedzi na skargę, albowiem we wniosku strona stanowiska co do tego nie wyrażała. Organ nie miał więc nawet możliwości odniesienia się w treści interpretacji indywidualnej do argumentacji prawnej strony w rzeczonej kwestii (obowiązków płatniczych).
W następstwie powstałej sytuacji Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu nie mógł odnieść się do argumentacji stron odnośnie możliwości przypisania skarżącej stronie obowiązków płatnika w rozumieniu przepisów ustawy Ordynacja podatkowa. Podkreślić w tym miejscu trzeba, że sąd administracyjny, jak to wynika z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) oraz art. 3 § 1 i § 2 pkt 4a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm., zwanej dalej p.p.s.a.) - bada prawidłowość stanowiska organu dokonującego interpretacji, wyrażonego w odniesieniu do przedmiotu wniosku o jej (interpretacji indywidulanej) wydanie. Zadaniem sądu administracyjnego jest bowiem kontrola prawidłowości wydanej interpretacji, a nie odpowiedzi na skargę, w której organ de facto odniósł się do stanowiska strony skarżącej odnośnie możliwości przypisania jej obowiązków płatnika (w rozumieniu Ordynacji podatkowej) opłaty odpadowej.
Ze względu na naruszenie wskazanych wyżej przepisów prawa zaskarżoną interpretację indywidualną należało uchylić.
Przy ponownym rozpatrzeniu wniosku o interpretację organ winien dokonać oceny stanowiska strony zaprezentowanego we wniosku, z uwzględnieniem oceny prawnej wyrażonej w niniejszym uzasadnieniu.
Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu na podstawie art. 146 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w punkcie I sentencji wyroku. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a., zasądzając na rzecz skarżącego kwotę 457,00 zł na którą składa się: kwota 200,00 zł stanowiąca uiszczony przez skarżącego wpis, kwota 240,00 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego oraz kwota 17,00 zł opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło