I SA/Wr 2330/14
PostanowienieWSA we Wrocławiu2015-01-07
Skład orzekający: Michał Kazek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny, uzasadniając tym samym przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Referendarz sądowy przyznał stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, uznając, że skarżąca wykazała, iż nie jest w stanie ponieść żadnego dodatkowego wydatku ponad koszty koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Uzasadnieniem były wysokość dochodu gospodarstwa domowego, brak majątku podlegającego spieniężeniu oraz koszty związane z koniecznym utrzymaniem, w tym zwiększone koszty ogrzewania w okresie zimowym.Stan faktyczny
Strona skarżąca E. W. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, wskazując na trudną sytuację finansową wynikającą z niskiego dochodu, zajęć komorniczych oraz wysokich kosztów utrzymania gospodarstwa domowego. W oświadczeniu o stanie rodzinnym przedstawiła szczegółowe dane dotyczące dochodów, wydatków oraz posiadanych zasobów. Referendarz sądowy ocenił przedstawiony stan faktyczny w kontekście przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.Rozstrzygnięcie
Przyznano stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu Michał Kazek po rozpoznaniu w dniu 7 stycznia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale I wniosku strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi E. W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za rok 2010 postanawia przyznać stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
Skarżąca E. W. w odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym częściowe zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu tego żądania podała, że cały dochód przeznacza na bieżące wydatki, nie posiada oszczędności ani zdolności ich gromadzenia, natomiast w październiku i listopadzie 2014 r. jej dochód był pomniejszony na skutek zajęć komorniczych dokonanych w ramach egzekucji administracyjnej.
W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wskazała, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z małoletnią córką, jest właścicielem mieszkania o powierzchni 64 m², ich źródłem utrzymania jest wynagrodzenie skarżącej w kwocie 2.097,90 zł (brutto) oraz alimenty otrzymywane przez jej córkę w kwocie 600 zł, natomiast do wydatków tego gospodarstwa zaliczyła oprócz kosztu zakupu żywności, odzieży, obuwia, środków czystości oraz środków higieny, spłatę kredytu mieszkaniowego kwotą około 500 zł miesięcznie, opłatę za przedszkole córki w kwocie około 400 zł, miesięczne koszty utrzymania lokalu w kwocie 700 zł powiększone w okresie zimowym o opłatę za gaz w kwocie 400 zł
Z dokumentów przesłanych na wezwanie wynika, ponad podane wcześniej informacje, że w roku 2013 skarżąca uzyskała dochód brutto w kwocie 23.431,41 zł.
W sprawie zważono, co następuje.
Stosownie do brzmienia art. 245 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postę-powaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity w Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Pra-wo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 ustawy procesowej). Częściowe zwolnienie z opłat lub wydatków może z kolei polegać - zgodnie z przepisem art. 245 § 4 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, na zwolnieniu od poniesienia ułamkowej ich części albo określonej ich kwoty pieniężnej. W przypadku osób fizycznych prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
Ocenie pod kątem spełnienia przesłanki przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych jest zdolność wniosko-dawcy poniesienia kosztów sądowych bez uszczerbku koniecznego utrzymania dla siebie i swojej rodziny.
Z regulacji prawnych dotyczących kosztów sądowych można wysnuć wniosek, iż są ich ponoszenie jest zasadą, natomiast zwolnienie z ich uiszczenia winno nastąpić w sytuacjach wyjątkowych. Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych jest instytucją stosowaną w przypadku osób charakteryzujących się ubóstwem (przykładowo do takich osób zaliczyć można osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione zostały całkowicie środków do życia). Ubiegający się o taką pomoc powinni poczynić oszczędności we własnych wydatkach do granic zabezpieczenia koniecznych kosztów utrzymania.
Mając na uwadze powołane regulacje prawne i wynikające z nich zasady, jakimi należy kierować się rozpatrując wniosek o przyznanie prawa pomocy jak i stan faktycz-ny sprawy, referendarz sądowy ocenił, że w przypadku E.W. zaistniała ustawowa przesłanka do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, określona w art. 246 § 1 pkt 2) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wnioskodawca wykazał bowiem, że nie jest w stanie ponieść żadnego, dodatkowego ponad koszty koniecznego utrzymania siebie i swojej rodziny wydatku. Świadczą o tym, z jednej strony, wysokość dochodu gospodarstwa domowego skarżącej i brak majątku podlegającego spieniężeniu oraz, z drugiej strony, koszty ponoszone w związku z jego koniecznym utrzymaniem, powiększone w okresie zimowym kosztami ogrzewania mieszkania.
Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2) i art. 258 § 1 i § 2 pkt 7) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, referendarz sądowy postanowił jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło