I SA/Wr 242/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marta Semiczek, Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Radom, Asesor WSA Anetta Chołuj (sprawozdawca), Protokolant Aleksandra Felcenloben, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 27 maja 2008 r. sprawy ze skargi B. G. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we W. Ośrodek Zamiejscowy w J. G. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zaliczenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2006 r. na poczet zaległości podatkowych. oddala skargę. Postanowieniem z dnia [...] nr [...], działając na podstawie art. 76a § 1 oraz art. 76 ustawy z dnia 29 sierpnia 2007r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. z 2005r. Dz. U. Nr 8, poz. 60 ze zm.) - przywołanej dalej jako O.p., Naczelnik Urzędu Skarbowego w J. G. zaliczył nadpłatę B. G. w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2006 r. w kwocie [...] na poczet obciążającej ją, jako osoby trzeciej, zaległości spółki cywilnej "A" z tytułu podatku od towarów i usług za miesiąc sierpień 2000. Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem B. G. pismem z dnia [...] wniosła zażalenie, w którym zakwestionowała zasadność zaliczenia nadpłaty na zaległość w podatku od towarów i usług za miesiąc sierpień 2000 r. z uwagi na przedawnienie tej zaległości. Dyrektor Izby Skarbowej we W. postanowieniem z dnia [...] nr [...] utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Organ powołał niesporną treść art. 76 §1, art. 76 a § 1 O.p. i wskazał, że w sytuacji gdy stronę na dzień powstania nadpłaty obciążała na podstawie decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w J. G. z dnia [...] nr [...] zaległość spółki cywilnej "A" z tytułu podatku od towarów i usług za miesiąc sierpień 2000r. w kwocie [...] wraz z odsetkami za zwłokę w kwocie Naczelnik Urzędu Skarbowego w świetle przepisu art. 76 § 1 O.p. miał obowiązek z urzędu dokonać zaliczenia tej nadpłaty na poczet tej zaległości i odsetek za zwłokę. Odnosząc się do zarzutu przedawnienia zaległości, organ odwoławczy wyjaśnił, że na podstawie tytułu wykonawczego z dnia [...] nr [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego w J. G. przystąpił do egzekucji i w dniu [...] spisano protokół o stanie majątkowym spółki "A", co stanowiło pierwszą czynność, o której podatnik został powiadomiony, powodującą przerwanie biegu przedawnienia tego zobowiązania. Zakończenie postępowania egzekucyjnego w zakresie tej należności prowadzonego wobec podatnika nastąpiło w dniu [...] na skutek wycofania tytułu wykonawczego obejmującego przedmiotową zaległość z relacją poborcy o likwidacji spółki cywilnej "A". To z kolei w świetle przepisu art. 70 § 4 O.p. spowodowało, że bieg przedawnienia tego zobowiązania rozpoczął swój bieg na nowo, począwszy od dnia następującego po dniu, w którym zakończono postępowanie egzekucyjne tj. od dnia [...]. Zobowiązanie to przedawni się z dniem [...]. Jednak mając na uwadze, że za przedmiotową zaległość strona odpowiada, jako osoba trzecia organ wskazał, że po myśli art. 118 § 2 O.p. organ może dochodzić tą zaległość od osoby trzeciej przez trzy lata od końca roku podatkowego, w którym doręczono decyzję o jej odpowiedzialności, czyli do [...]. Organ uznał także, że bez wpływu na przedawnienie przedmiotowej zaległości pozostają postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego w J. G. z dnia [...] o nr [...] oraz z dnia [...] o nr [...] o umorzeniu postępowania egzekucyjnego, gdyż powodem tego umorzenia było niewłaściwe określenie wysokości odsetek za zwłokę w tytule wykonawczym dotyczącym zaległości za miesiąc sierpień 2000 r. W skardze złożonej w dniu [...] do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, B. G. wniosła o jego zmianę bądź uchylenie i przekazanie organowi I instancji do ponownego rozpoznania, zarzucając naruszenie: -art. 108 § 3 O.p. polegające na uznaniu, że egzekucja z majątku spółki "A" okazała się bezskuteczna; -art. 72 § 1 pkt 2 O.p. wyrażające się w przyjęciu, że kwota [...] nie stanowi nadpłaty, która może być zaliczona na poczet zaległości podatkowych; -art. 70 § 1 O.p. polegające na stwierdzeniu, że zobowiązanie w podatku od towarów i usług za miesiąc sierpień 2000 r. nie przedawniło się; -art. 59 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, wynikające z uznania, że postanowienie o umorzeniu egzekucji nie dotyczy podatku od towarów i usług za miesiąc sierpień 2000 r.; - art. 26 § 1 w związku z art. 108 O.p. polegające na przyjęciu, że egzekucja w stosunku do Spółki została skutecznie wszczęta i okazała się bezskuteczna. Dodatkowo skarżąca zarzuciła, że organy obu instancji przy zaliczeniu nadpłaty nie uwzględniły okresów, za które nie powinny być naliczane odsetki za zwłokę. W uzasadnieniu skargi strona twierdzi również, że w momencie powstania spornego zobowiązani faktycznie nie była wspólnikiem spółki "A". W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Po myśli art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej (§1) a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Nadto zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), przywołanej w dalszych wywodach - skrótowo - jako p.p.s.a., sądy te sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone ustawą. Wyżej powiedziane, oznacza, że skarga może zostać uwzględniona, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć wpływ na wynik sprawy (art. 145-150 ustawy). W ocenie Sądu wniesiona skarga nie zasługuje na uwzględnienie, zaskarżone postanowienie jak i poprzedzające je postanowienie organu I instancji nie uchybiają bowiem prawu. Przedmiotem orzekania w niniejszej sprawie jest kwestia możliwości zaliczenia nadpłaty na istniejące zaległości podatkowe. Sposób zaliczania nadpłaty reguluje przepis art. 76 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005r. nr 8, poz. 60 ze zm.) - przywołanej w dalszych wywodach jako O.o., w myśl którego nadpłaty wraz z ich oprocentowaniem podlegają zaliczeniu z urzędu na poczet zaległości podatkowych wraz z odsetkami za zwłokę, odsetek za zwłokę określonych w decyzji, o której mowa w art. 53a oraz bieżących zobowiązań podatkowych, a w razie ich braku podlegają zwrotowi z urzędu, chyba że podatnik złoży wniosek o zaliczenie nadpłaty w całości lub w części na poczet przyszłych zobowiązań podatkowych, z zastrzeżeniem. W pierwszej kolejności nadpłaty podlegają zaliczeniu na poczet zaległych i bieżących zobowiązań podatkowych. Jest to tryb stosowany z mocy prawa, związany automatycznie ze stwierdzeniem (wykazaniem) nadpłaty. Zaliczenie na zaległości uwzględniać musi też odsetki za zwłokę. Zatem w sytuacji, gdy organ stwierdzi, że na podatniku ciążą zaległości podatkowe, z mocy prawa, nadpłatę zalicza się na poczet tych zaległości. W takiej sytuacji zaliczenie nadpłaty następuje niejako automatycznie, a organ nie ma uznania w tym zakresie. W sprawie bezsporne jest, że wystąpiła nadpłata, wynikająca z zeznania podatkowego za 2006r. Sporne jest natomiast czy na dzień powstania nadpłaty stronę obciążała zaległość podatkowa. Odnosząc się do powyższej kwestii wskazać należy, że jak wynika z akt sprawy na dzień powstania nadpłaty stronę skarżącą obciążała zaległość wynikająca z decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w J. G. z dnia [...] o nr [...] orzekającej o odpowiedzialności skarżącej jako osoby trzeciej za zaległe zobowiązania spółki "A". Wbrew twierdzeniu skarżącej zaległość ta nie uległa przedawnieniu, bowiem jak wynika z treści art. 118 § 2 O.p. przedawnienie zobowiązania wynikającego z decyzji, o której mowa w § 1, następuje po upływie 3 lat od końca roku kalendarzowego, w którym została doręczona decyzja o odpowiedzialności podatkowej osoby trzeciej. Skoro decyzja z dnia [...] została doręczona w 2005r., to termin przedawnienia nastąpi z dniem 31 grudnia 2008r. Bez znaczenia dla rozpatrywanej sprawy ma okoliczność, że postępowanie egzekucyjne dotyczące zaległości za sierpień 2000 r. zostało dwukrotnie umorzone, z powodu nieprawidłowego określenia w tytułach wykonawczych wysokości odsetek za zwłokę. Istotne jest natomiast, że umorzenie postępowania - wbrew twierdzeniem strony skarżącej - nie nastąpiło z powodu przedawnienia zaległości podatkowej. W tym miejscu godzi się zauważyć, że organ ma możliwość wyegzekwowania zaległości podatkowych nie tylko w trybie przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Jak wynika z zaistniałej sprawy organ w przypadku wystąpienia nadpłaty u podatnika z mocy prawa zobowiązany jest do zastosowania się do przepisu art. 76 § 1 O.p. i nadpłatę zaliczyć z urzędu na poczet zaległości podatkowych. Oba te postępowania, postępowanie w trybie przepisów Ordynacji podatkowej i w trybie przepisów egzekucyjnych "biegną dwutorowo", nie kolidując ze sobą. W ocenie Sądu za niezrozumiałe należy uznać zarzuty skargi dotyczące samego postępowania dotyczącego odpowiedzialności skarżącej jako osoby trzeciej za zaległości spółki "A" m.in. zarzut bezskuteczności egzekucji oraz zakwestionowanie faktu, że w momencie powstania spornego zobowiązania nie była ona wspólnikiem. Zarzuty te mogły być, co najwyżej podnoszone przez stronę na etapie wcześniejszego postępowania, które zakończyło się wydaniem decyzji z dnia [...]. Natomiast przedmiotem skargi jest jedynie ocena zgodności z prawem postanowienia o zaliczeniu nadpłaty na poczet zaległości i Sąd zgodnie z przepisem art. 134 § 1 p.p.s.a. rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie ma zatem uprawnień do kontroli decyzji o odpowiedzialności skarżącej za zobowiązania Spółki. Odnosząc się do lakonicznie sformułowanego w skardze zarzutu naruszenia art. 72 § 1 pkt 2 O.p. Sąd wskazuje, że nie stwierdził naruszenia tego przepisu, bowiem na etapie całego postępowania bezsporna była okoliczność wystąpienia nadpłaty i jej wysokości. Na zakończenie należy zauważyć, że wbrew zarzutowi skargi organy podatkowe uwzględniły przy orzekaniu w sprawie zaliczenia nadpłaty okresy, o których mowa w art. 54 § 1 pkt 7 i 3 O.p., tj. od [...] oraz od [...] co znalazło swój wyraz w treści postanowienia organu I instancji oraz znajdujące się w aktach sprawy wyliczenie odsetek. Podzielając stanowisko i argumentację organów podatkowych uznano, iż zaskarżone postanowienie nie narusza obowiązujących przepisów prawa w sposób, o którym mowa w art. 145 § 1 pkt 1-3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), w związku z czym oddalono wniesioną skargę na podstawie art. 151 tej ustawy.