I SA/Wr 249/12

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu Michał Kazek po rozpoznaniu w dniu 18 grudnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale I wniosku skarżących o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi K. L. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy rozłożenia na raty spłaty zaległości podatkowych z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych za 2010 r. wraz z odsetkami za zwłokę oraz odsetek stałych od zaliczek na ten podatek postanawia przyznać stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie radcy prawnego. W sprawie, postanowieniem referendarza sądowego w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu z dnia 14 maja 2012 r. (sygn. akt I SA/Wr 249/12) przyznano K.L. prawo pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Wyrokiem z dnia 7 września 2012 r. Sąd oddalił skargę K. L. oznaczoną w sentencji decyzję Dyrektora Izby Skarbowej. Listem z dnia 10 listopada 2012 r. skarżący przesłał do Sądu wniosek o przyznanie w sprawie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym ustanowienie radcy prawnego. W uzasadnieniu swojego żądania wskazał, że nie uzyskuje dochodów z uwagi na ograniczenie czasu pracy zawodowej na skutek sprawowania opieki nad chorymi żoną i synem. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach podał wnioskodawca, że wspólne gospodarstwo domowe prowadzi z żoną i synem w ich mieszkaniu o powierzchni 80 m², stanowiącym połowę domu, jego żona jest właścicielką samochodu osobowego SKODA FELICJA (rocznik 1996), natomiast źródłem ich utrzymania jest jej renta w kwocie 1.246 zł. Z przedłożonych do akt sprawy dokumentów wynika, ponad informacje podane we wniosku, że w roku 2011 skarżący uzyskał z pozarolniczej działalności gospodarczej dochód w kwocie 12.213,19 zł (przy przychodzie w kwocie 20.569,69 zł), oraz z innych źródeł w kwocie 7.004,34 zł, natomiast jego żona świadczenie rentowe w kwocie 14.878,38 zł. Skarżący spłaca kredyt w ratach miesięcznych w kwocie 2.240,51zł oraz posiada zadłużenie na firmowym rachunku bankowym w kwocie 60.175,26 zł (na dzień 31 października 2012 r.). W sierpniu, wrześniu i październiku 2012 r. zrealizował skarżący dostawy i świadczył usługi o łącznej wartości 2.500 zł. W sprawie zważono, co następuje. Stosownie do art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity w Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 ustawy procesowej), natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 tej samej ustawy). W przypadku osób fizycznych prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1) a w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2) cyt. wyżej przepisu). Z regulacji prawnych dotyczących zastępstwa procesowego wykonywanego na zasadach prawa pomocy można wysnuć wniosek, że istotą prawa pomocy w zakresie przyznania z urzędu radcy prawnego jest nieodpłatne korzystanie strony z usług profesjonalnego pełnomocnika, wskutek przejęcia przez budżet Państwa ciężaru kosztów związanych z tą reprezentacją. Założeniem prawa do bezpłatnej pomocy prawnej jest to, że strona skarżąca - ze względu na swój stan majątkowy - nie jest w stanie ponieść jej kosztów. Mając na uwadze powołane regulacje prawne i wynikające z nich zasady, jakimi należy kierować się rozpatrując wniosek o przyznanie prawa pomocy, jak i stan faktyczny sprawy, referendarz sądowy doszedł do przekonania, że w przypadku strony skarżącej zaistniała ustawowa przesłanka do przyznania jej prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego, określona w art. 246 § 1 pkt 2) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. K. L. wykazał bowiem, że w jego sytuacji rodzinnej i majątkowej nie jest on w stanie ponieść kosztów profesjonalnego zastępstwa procesowego z wyboru bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i swojej rodziny. Świadczy o tym kwota pieniężna, jaką miesięcznie dysponuje skarżący na utrzymanie swojego trzyosobowego gospodarstwa domowego, oraz stan zdrowia jego żony oraz syna, który generuje dodatkowe wydatki oraz ogranicza możliwości zarobkowe skarżącego. Istotne znaczenie w sprawie ma fakt, iż stan majątkowy i rodzinny skarżącego nie uległ zmianie w porównaniu ze stanem ustalonym w postanowieniu z dnia 14 maja 2012r., uzasadniającym, w ocenie referendarza sądowego, przyznanie K. L. prawa pomocy w zakresie częściowym. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2) w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, referendarz sądowy postanowił jak w sentencji. Fakt przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego oznacza, że skarżący korzysta w sprawie z prawa pomocy w zakresie całkowitym. Zdaniem referendarza sądowego wynikająca z przedłożonych do akt sprawy dokumentów sytuacja materialna i życiowa skarżącego usprawiedliwia korzystanie przez niego z prawa pomocy w zakresie całkowitym. Stanowi ona bowiem o braku możliwości ponoszenia przez wnioskującą stronę jakichkolwiek kosztów postępowania.