I SA/Wr 253/24
WyrokWSA we Wrocławiu2024-11-06
Skład orzekający: Marta Semiczek, Piotr Kieres, Iwona Solatycka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o zatwierdzeniu tymczasowego zajęcia ruchomości, wydane w postępowaniu egzekucyjnym, zostało wydane zgodnie z przepisami prawa, w szczególności w zakresie formy doręczenia i terminu wydania?Ratio decidendi
Sąd uznał, że działania organów egzekucyjnych były prawidłowe. Tymczasowe zajęcie ruchomości zostało dokonane zgodnie z przepisami ustawy o Krajowej Administracji Skarbowej, a protokół spełniał wymogi formalne. Doręczenie wydruku postanowienia elektronicznego było dopuszczalne w sytuacji braku zgody strony na doręczenie elektroniczne. Postanowienie o zatwierdzeniu zajęcia zostało wydane w terminie 96 godzin od podpisania protokołu, a ewentualna omyłka w dacie została sprostowana. W związku z tym skarga została oddalona na podstawie art. 151 p.p.s.a.Stan faktyczny
Spółka O Sp. z o.o. zaskarżyła postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu, które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego we Wrocławiu o zatwierdzeniu tymczasowego zajęcia ruchomości (złom kabla) w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym na podstawie tytułu wykonawczego dotyczącego zaległości z tytułu podatku VAT. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, w tym dotyczące formy doręczenia postanowienia organu I instancji oraz ustalenia daty jego wydania, co miało wpłynąć na terminowość zajęcia.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marta Semiczek, Sędziowie sędzia WSA Piotr Kieres, asesor WSA Iwona Solatycka (sprawozdawca), , po rozpoznaniu w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 6 listopada 2024 r. sprawy ze skargi O Sp. z o.o. z siedzibą w D. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu z dnia 23 stycznia 2024 r. nr 0201-IEE2.7192.3.2024 w przedmiocie zatwierdzenia w całości tymczasowego zajęcia ruchomości oddala skargę w całości.
Przedmiotem skargi O. Sp. z o.o. z siedzibą w D. (dalej: skarżący, spółka) jest postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu (dalej: DIAS, organ II instancji) z 23 stycznia 2024 r. nr 0201-IEE2.7192.3.2024, którym – po rozpoznaniu zażalenia skarżącego na postanowienie Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego we Wrocławiu (dalej: NUS, organ I instancji) z 5 grudnia 2023 r. nr 0229-SEE.711.86413476.2023.1.JP1 w sprawie zatwierdzenia w całości tymczasowego zajęcia ruchomości dokonanego protokołem zajęcia w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym w oparciu o tytuły wykonawcze nr: [...], [...] oraz [...].
Jak wynika z akt sprawy, NUS prowadzi z majątku skarżącej spółki postępowanie egzekucyjne na podstawie tytułów wykonawczych nr: [...], [...] oraz [...]. W egzekucji pozostał tytuł wykonawczy nr [...] z 26 października 2023 r., obejmujący zaległości z tytułu podatku VAT za sierpień 2023 roku. Wierzycielem należności jest Naczelnik Dolnośląskiego Urzędu Skarbowego we Wrocławiu (dalej: NDUS). Funkcjonariusz służby celno-skarbowej 1 grudnia 2023 r. o godz. 15:12 w toku wykonywania kontroli celno-skarbowej dokonał zajęcia należących do skarżącej spółki ruchomości (złom kabla [...] w ilości 23 960 kg) i sporządził protokół tymczasowego zajęcia ruchomości, który następnie, odwzorowany cyfrowo, przekazał za pomocą środków komunikacji elektronicznej do organu egzekucyjnego. Organ egzekucyjny postanowieniem z 5 grudnia 2023 r. nr 0229-SEE.711.86413476.2023.1.JP1 zatwierdził w całości tymczasowe zajęcie ruchomości w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym w oparciu o ww. tytuł wykonawczy. Z chwilą wydania tego postanowienia tymczasowe zajęcie ruchomości przekształciło się w zajęcie egzekucyjne.
Po rozpoznaniu zażalenia, postanowieniem z 23 stycznia 2024 r. nr 0201-IEE2.7192.3.2024, DIAS utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie organu pierwszej instancji, w uzasadnieniu wskazując, że działania funkcjonariusza służby celno – skarbowej, jak i organu egzekucyjnego były prawidłowe i zgodne z obowiązującymi w tym zakresie przepisami prawa. Zaległości określone w tytule wykonawczym są wymagalne i podlegają egzekucji, postanowienie zostało wydane w odpowiednim terminie.
Na wydane rozstrzygnięcie DIAS, spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, zarzucając:
I. naruszenie przepisów postępowania w postaci art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2023 r., poz. 775 ze zm., dalej k.p.a.) w zw. z art. 144 k.p.a. w zw. z art. 39 1 i art. 39 3 § 1 i § 2 w zw. z art. 6 i 8 § 1 k.p.a. w zw. z art. 18 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. z 2023 r., poz. 2505 ze zm., dalej: u.p.e.a.) poprzez utrzymanie w mocy postanowienie NUS datowanego na 4 grudnia 2023 r. i doręczenie wydruku tego postanowienia w sposób niespełniający wymogów k.p.a.,
II. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, w postaci art. 7, art. 77 § 1 k.p.a. i art. 80 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. poprzez wybiórczą i dowolną ocenę zebranych dowodów, a także zaniechanie wszechstronnego zebrania materiału dowodowego polegające w szczególności na:
- dowolnym ustaleniu, że postanowienie NUS datowane na 4 grudnia 2023 r., zostało podpisane 5 grudnia 2023 r. o godz. 11:53,
- dowolnym ustaleniu, że skarżąca spółka przestała być właścicielem ruchomości objętych tymczasowym zajęciem ruchomości.
III. naruszenie przepisów postępowania które miało istotny wpływ na wynik sprawy, w postaci art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 144 k.p.a. w zw. z art. 124 § 1 i § 2 i w zw. z art. 18 u.p.e.a., polegające na utrzymaniu w mocy postanowienia NUS datowanego na 4 grudnia 2023 r. pomimo tego, że postanowienie to nie zawiera ustalonej przez organ daty jego podpisania (5 grudnia 2023 r.), lecz dzień 4 grudnia 2023 r. tj. datę, która nie jest rzeczywistą datą tego postanowienia, podczas gdy stosownie do art. 124 § 1 k.p.a. obligatoryjnym elementem postanowienia jest data jego wydania.
Skarżąca spółka wniosła o:
- rozpoznanie skargi na rozprawie,
- uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego postanowienia. organu pierwszej instancji,
- zasądzenie od organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę DIAS wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumenty zawarte w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje.
Stosownie do art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz.U. z 2024 r. poz. 1267 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne, kierując się kryterium legalności, dokonują oceny zgodności treści zaskarżonego aktu oraz procesu jego wydania z normami prawnymi - ustrojowymi, proceduralnymi i materialnymi - przy czym ocena ta jest dokonywana według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania zaskarżonego aktu. W oparciu o art. 3 § 2 pkt 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., zwanej dalej p.p.s.a.), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie. Skarga, została rozpoznana przez Sąd na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym, stosownie do przepisu art. 119 pkt 3 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem, sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym, jeżeli przedmiotem skargi jest postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie, albo kończące postępowanie, a także postanowienie rozstrzygające sprawę, co do istoty oraz postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie. W trybie uproszczonym sąd rozpoznaje sprawy na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów (art. 120 p.p.s.a.). Zgodnie natomiast z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Skarga jest niezasadna.
Sąd nie stwierdził wad zaskarżonego rozstrzygnięcia, ani poprzedzającego je postanowienia NUS.
Wskazać w pierwszej kolejności należy, że kompetencja do dokonania tymczasowego zajęcia ruchomości zobowiązanego, przesłanki zajęcia wynikają wprost z art. 94y ustawy z 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 813 ze zm., dalej uKAS), a przesłanki negatywne zajęcia wymienione zostały w art. 94za uKAS. Istotne jest podkreślenie, że tymczasowe zajęcie ruchomości zobowiązanego nie może trwać dłużej niż 96 godzin od chwili podpisania protokołu tymczasowego zajęcia ruchomości (dalej PTZR) przez funkcjonariusza dokonującego tego zajęcia (art.94z ust. 2 uKAS). Ponadto PTZR jest doręczany zobowiązanemu i dozorcy (art. 94zb ust. 4 uKAS), a w trakcie trwania tymczasowego zajęcia organ egzekucyjny może wydać (art. 96n § 1 u.p.e.a.) - w oparciu o otrzymane odwzorowanie cyfrowe protokołu tymczasowego zajęcia ruchomości – postanowienia zatwierdzeniu w całości tymczasowego zajęcia ruchomości w egzekucji administracyjnej prowadzonej przez ten organ na podstawie tytułu wykonawczego wskazanego w protokole tymczasowego zajęcia ruchomości, jeżeli: a) nie wykonano, nie umorzono, nie stwierdzono wygaśnięcia albo nieistnienia obowiązku, nie odroczono terminu wykonania obowiązku albo nie rozłożono na raty spłaty należności pieniężnych, b) tymczasowo zajęte ruchomości nie zostały wyłączone spod egzekucji lub od niej zwolnione, c) protokół ten został sporządzony zgodnie z art. 94zb ust. 2 u KAS.
W zakresie oceny zasadności wydania przez NUS postanowienia zatwierdzającego w całości tymczasowe zajęcie ruchomości Spółki (potwierdzonego zaskarżonym postanowieniem DIAS) wskazać należy, że wydanie takiego postanowienia, jak wyżej wskazano, jest możliwe w przypadku braku negatywnych przesłanek wymienionych w art. 96n § 1 pkt 1 lit. a)-b) u.p.e.a. Sąd dokonując kontroli postanowień obu instancji, na podstawie akt stwierdził, że ww. przesłanki zostały przeanalizowane zarówno przez NUS, jak i DIAS. Skoro zaś nie wystąpiły przesłanki negatywne, a PTZR odpowiada wymogom określonym w art. 94zb ust. 2 uKAS to zasadnym było zatwierdzenie w całości tymczasowego zajęcia ruchomości Spółki postanowieniem NUS.
Protokół tymczasowego zajęcia ruchomości, sporządzony 1 grudnia 2023 r. o godz. 15:12, został wystawiony prawidłowo i zawiera wszystkie wymagane przepisami prawa elementy. Odwzorowany cyfrowo protokół został niezwłocznie przekazany organowi egzekucyjnemu. Organ egzekucyjny, po otrzymaniu protokołu stwierdził, że zaległości określone w tytule wykonawczym nr [...] są wymagalne, wyższe niż 10 000 zł i podlegają egzekucji. Wydał zatem postanowienie o zatwierdzeniu tymczasowego zajęcia ruchomości. Postanowienie to jest prawidłowe i zawiera wszystkie wymagane przepisami prawa elementy. Zostało wydane przed upływem 96 godzin od chwili podpisania protokołu tymczasowego zajęcia ruchomości przez funkcjonariusza dokonującego tego zajęcia. Oczywista omyłka w dacie wydania postanowienia została sprostowana przez NUS postanowieniem z dnia 19 marca 2024 r. Postanowienie to jest ostateczne.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 393 § 2 pkt.2 k.p.a. Sąd uznaje za nieuzasadniony. Stosownie do treści art. 39 1 k.p.a w przypadku pism wydawanych w formie dokumentu elektronicznego, które zostały opatrzone m.in. kwalifikowanym podpisem elektronicznym (tak jak w niniejszej sprawie), doręczenie może polegać na doręczeniu wydruku pisma odzwierciedlającego treść tego pisma. Dotyczy to przypadku, gdy strona lub inny uczestnik postępowania nie złożyła podania, w formie dokumentu elektronicznego, przez elektroniczną skrzynkę podawczą organu administracji publicznej, nie wystąpiła do organu administracji publicznej o takie doręczenie lub nie wyraziła zgody na doręczanie pism w taki sposób. Jest to forma przewidziana przez ustawodawcę w sytuacji, kiedy organ nie ma możliwości doręczyć w sposób elektroniczny pisma podpisanego w formie elektronicznej adresatowi tego pisma. Dokument elektroniczny przekształca się wówczas, poprzez wydruk, w pismo w postaci papierowej, które następnie doręcza się adresatowi w sposób tradycyjny. Co istotne, wydruk takiego pisma stanowi dowód tego, co zostało stwierdzone w piśmie wydanym w formie dokumentu elektronicznego, a zatem należy przyjąć, że treść wydruku jest zgodna z treścią pisma w postaci elektronicznej. Doręczone stronie skarżącej 13 grudnia 2023 r. postanowienie NUS stanowi wydruk pisma, które zostało wydane w formie dokumentu elektronicznego i podpisane kwalifikowanym podpisem elektronicznym ze wskazaniem imienia i nazwiska oraz stanowiska służbowego osoby, która je podpisała. Skoro skarżąca spółka nie wyraziła zgody na sposób doręczenia w formie elektronicznej, organ egzekucyjny w sposób prawidłowy, znajdujący umocowanie w przepisach prawa, doręczył ww. postanowienie skarżącej spółce za pośrednictwem operatora pocztowego.
Odnosząc się do zarzutu dotyczącego daty wydania postanowienia, a tym samym jego wydaniu po upływie 96 godzin wskazać należy, ze postanowienie NUS w sprawie zatwierdzenia w całości tymczasowego zajęcia ruchomości zostało podpisane faktycznie 5 grudnia 2023 r. o godz. 11:53, co potwierdza raport z weryfikacji podpisu. Zostało wydane więc przed upływem 96 godzin od chwili podpisania protokołu tymczasowego zajęcia ruchomości. Termin 96 godzinny na wydanie postanowienia upływał 5 grudnia 2023 r., ale o godz. 15:12.
Wbrew twierdzeniom strony skarżącej postanowienie organu egzekucyjnego stosownie do art. 393 § 2 pkt.2 k.p.a. zawiera identyfikator systemu. Ustawowe zadania związane z prowadzeniem postępowania egzekucyjnego organy egzekucyjne realizują m.in. z wykorzystaniem obowiązującego w KAS systemu informatycznego EGAPOLTAX, który to system wydanemu 5 grudnia 2023 r. postanowieniu przyporządkował identyfikator [...]. Z kolei przy wysyłce postanowienia pocztą tradycyjną system SZD nadał nr rejestrujący [...] równocześnie odnosząc się do identyfikatora postanowienia tj. [...]. Numer rejestrujący z systemu SZD tj. [...] wskazany został także na zwrotnym potwierdzeniu odbioru postanowienia przez spółkę.
Za nieuzasadniony uznać należy także zarzut naruszenia przepisów postępowania w zakresie postępowania dowodowego, albowiem NUS zebrał dokumenty niezbędne do wydania zaskarżonego postanowienia. Z posiadanych przez NUS dokumentów nie wynikało, iż ruchomości należą do osoby trzeciej. Sąd wskazuje też, ze właściwym trybem ochrony praw osoby trzeciej jest wniosek z art. 38 u.p.e.a.
W konsekwencji powyższego Sąd - uznając zarzuty skargi za nieuzasadnione, a równocześnie nie stwierdzając innych naruszeń przepisów, które zobowiązywałyby w oparciu o art. 145 p.p.s.a. do wyeliminowania z obrotu prawnego zaskarżonego postanowienia, na podstawie art. 151 p.p.s.a. – skargę oddalił w całości.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło