I SA/Wr 259/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Borońska Sędziowie Sędzia WSA Anetta Chołuj Sędzia WSA Ewa Kamieniecka (spr.) Protokolant starszy asystent sędziego Aleksandra Dobosiewicz - Sass po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 22 maja 2014 sprawy ze skargi M.G. na postanowienie Dyrektora Izby Celnej we W. z dnia 11 grudnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie pozostawienia bez rozpatrzenia odwołania od decyzji dotyczącej podatku akcyzowego z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu osobowego I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz postanowienie Dyrektora Izby Celnej we W. z dnia 30 września 2013 r. nr [...]; II. orzeka, że postanowienia wymienione w pkt I nie podlegają wykonaniu. Przedmiotem skargi jest postanowienie Dyrektora Izby Celnej we W. z dnia 11 grudnia 2013 r. nr [...], utrzymujące w mocy postanowienie Dyrektora Izby Celnej we W. z dnia 30 września 2013 r. nr [...] w przedmiocie pozostawienia bez rozpatrzenia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego we W. z dnia 3 kwietnia 2013 r. nr [...] określającej M.G. podatek akcyzowy z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu osobowego. Pismem z dnia 14 maja 2013 r. Dyrektor Izby Celnej wezwał radcę prawnego B.W. do przedłożenia pełnomocnictwa do zastępowania podatnika przed Dyrektorem Izby Celnej w postępowaniu odwoławczym, zainicjowanym odwołaniem z dnia 15 kwietnia 2013 r. W odpowiedzi na wezwanie zostało przedłożone pełnomocnictwo z dnia 21 maja 2013 r. do zastępowania podatnika m. in. przed Dyrektorem Izby Celnej we W. w sprawie dotyczącej uiszczenia podatku akcyzowego. Pismem z dnia 18 czerwca 2013 r. Dyrektor Izby Celnej ponownie wezwał radcę prawnego do przedłożenia stosownego pełnomocnictwa, wskazując na datę widniejącą na odwołaniu oraz datę udzielenia pełnomocnictwa. Z uwagi na brak odpowiedzi na ponowne wezwanie, organ odwoławczy wezwał w dniu 8 sierpnia 2013 r. podatnika do potwierdzenia, że pełnomocnictwo z dnia 21 maja 2013 r. obejmuje również odwołanie z dnia 15 kwietnia 2013 r. lub do osobistego podpisania odwołania. Wezwanie to pozostało bez odpowiedzi. Postanowieniem z dnia 30 września 2013 r. nr [...] Dyrektor Izby Celnej pozostawił odwołanie bez rozpoznania, ponieważ strona nie nadesłała w wyznaczonym terminie ważnego pełnomocnictwa do podpisania odwołania oraz nie podpisała osobiście odwołania, wskazując na daty widniejące na odwołaniu i pełnomocnictwie. W zażaleniu strona wniosła o uchylenie postanowienia, wskazując że pełnomocnik przedłożył organowi odpis dokumentu pełnomocnictwa, stanowiący potwierdzenie istniejącego wcześniej stosunku i tym samym strona potwierdziła umocowanie pełnomocnika do wniesienia odwołania z dnia 15 kwietnia 2013 r. Dokument pełnomocnictwa ma bowiem charakter deklaratoryjny i zaświadcza jedynie o stosunku, który powstał już wcześniej, choćby w drodze umocowania ustnego. Po rozpatrzeniu zażalenia, Dyrektor Izby Celnej postanowieniem z dnia 11 grudnia 2013 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie. Organ podatkowy wyjaśnił, że pełnomocnik potwierdził swoje umocowanie do działania w imieniu strony od dnia 21 maja 2013 r., natomiast nie było wiadomo, czy zakres tego pełnomocnictwa obejmuje również odwołanie z dnia 15 kwietnia 2013 r. Dlatego też konieczne było potwierdzenie tego faktu przez mocodawcę, który jednak takiego potwierdzenia nie nadesłał. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżący wniósł o uchylenie obu postanowień Dyrektora Izby Celnej, zarzucając błędne zastosowanie art. 137 § 3 i § 4 Ordynacji podatkowej przez jego zawężającą wykładnię oraz art. 169 § 4 Ordynacji podatkowej przez jego zastosowanie, mimo że odwołanie nie zawierało braków formalnych, uzasadniających pozostawienie go bez rozpoznania. W uzasadnieniu skargi strona wskazała, że złożone pełnomocnictwo należy traktować jako umocowanie do działania w imieniu strony, a także jako potwierdzenie czynności dokonanych w jej imieniu w zakresie umocowania. Znaczenie ma przede wszystkim zakres umocowania, a nie data sporządzenia dokumentu. Dokument pełnomocnictwa w ogóle nie musi zawierać daty jego sporządzenia. Dokument pełnomocnictwa stanowi jedynie potwierdzenie udzielonego wcześniej pełnomocnictwa. W sprawie tej brak w zakresie wykazania umocowania do działania wystąpił, ale został terminowo uzupełniony w pierwszym etapie postępowania odwoławczego. Z kolei późniejsze działania organu uznać należy za bezprzedmiotowe. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Celnej wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Na wstępie należy podkreślić, że zakres kontroli sprawowanej przez wojewódzkie sądy administracyjne określa ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269), stanowiąc w art. 1 § 1 i § 2, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem jej zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach tej kontroli sąd stosuje środki przewidziane w art. 145-150 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270, zwanej dalej p.p.s.a.). Powyższe oznacza, że zaskarżony akt administracyjny może zostać wzruszony przez sąd tylko wówczas, gdy narusza prawo w sposób określony w powołanej ustawie; w przeciwnym razie skarga podlega oddaleniu. W tak określonym zakresie kognicji Sąd ocenił, że zaskarżone postanowienie narusza prawo i skarga zasługuje na uwzględnienie. Istotą sporu w przedmiotowej sprawie jest kwestia zasadności pozostawienia bez rozpatrzenia odwołania z uwagi na nieprzedłożenie, zdaniem organu podatkowego, pełnomocnictwa umocowującego radcę prawnego do złożenia odwołania od decyzji określającej wysokość podatku akcyzowego. Stosownie do art. 137 § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r. poz. 749) pełnomocnictwo powinno być udzielone na piśmie lub zgłoszone ustnie do protokołu. Pełnomocnik dołącza do akt oryginał lub urzędowo poświadczony odpis pełnomocnictwa (art. 137 § 3). W zakresie nieuregulowanym w § 1 – 3a stosuje się przepisy prawa cywilnego (§ 4). Zgodnie z art. 103 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny, jeżeli zawierający umowę jako pełnomocnik nie ma umocowania albo przekroczy jego zakres, ważność umowy zależy od jej potwierdzenia przez osobę, w której imieniu umowa została zawarta. Podatnik zatem uprawniony jest do potwierdzenia czynności dokonanej w postępowaniu podatkowym przez pełnomocnika bez należytego umocowania. Również przedłożenie w wyznaczonym przez organ podatkowy terminie pełnomocnictwa do występowania w imieniu podatnika w danej sprawie podatkowej stanowi potwierdzenie dokonanych wcześniej przez pełnomocnika czynności w postępowaniu podatkowym. W rozpatrywanej sprawie, na wezwanie organu podatkowego z dnia 14 maja 2013 r., radca prawny B.W. przedłożył pełnomocnictwo z dnia 21 maja 2013 r., upoważniające go do zastępowania podatnika przed organami administracji publicznej, w szczególności przed Naczelnikiem Urzędu Celnego we W. oraz Dyrektorem Izby Celnej we W. w sprawie dotyczącej uiszczenia podatku akcyzowego. Organ podatkowy nie miał wątpliwości, że tak sformułowane pełnomocnictwo upoważnia radcę prawnego do zastępowania podatnika w sprawie podatku akcyzowego z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu osobowego. Organ podatkowy uznał jednak, że pełnomocnictwo sporządzone w dniu 21 maja 2013 r. nie upoważniało pełnomocnika do złożenia odwołania noszącego datę wcześniejszą, tj. 15 kwietnia 2013 r. Należy jednak zauważyć, że istotny jest zakres przedłożonego pełnomocnictwa, a nie data jego sporządzenia. Potwierdzenie przez mocodawcę dokonanej przez pełnomocnika czynności z natury rzeczy następuje z datą późniejszą. Pełnomocnictwo złożone do akt administracyjnych upoważnia radcę prawnego do występowania w sprawie uiszczenia podatku akcyzowego również przed Dyrektorem Izby Celnej we W., a więc swoim zakresem obejmuje również upoważnienie do podpisania i złożenia odwołania, które zainicjowało postępowanie odwoławcze przed Dyrektorem Izby Celnej. Zakres udzielonego w sprawie pełnomocnictwa przesądził o tym, że pełnomocnictwo to dotyczy również złożenia odwołania od decyzji organu pierwszej instancji. W związku powyższym Dyrektor Izby Celnej naruszył art. 137 § 3 oraz art. 169 § 1 i § 4 Ordynacji podatkowej, wzywając w dniu 18 czerwca 2013 r. ponownie pełnomocnika do przedłożenia pełnomocnictwa oraz wzywając w dniu 8 sierpnia 2013 r. podatnika do pisemnego potwierdzenia upoważnienia do złożenia odwołania lub osobistego podpisania odwołania oraz pozostawiając odwołanie bez rozpatrzenia. Wobec powyższego Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 134 § 1 oraz art. 152 p.p.s.a. orzekł jak w punkcie I i II sentencji wyroku. O kosztach postępowania nie orzeczono, ponieważ profesjonalny pełnomocnik występujący w sprawie nie złożył wniosku o zasądzenie kosztów postępowania sądowego.