I SA/Wr 261/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Marta Semiczek po rozpoznaniu w dniu 6 listopada 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu strony skarżącej od postanowienia referendarza sądowego z dnia 10 sierpnia 2017 r., I SA/Wr 261/16, o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi R. R. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w zakresie odpowiedzialności podatkowej postanawia I. uchylić postanowienie referendarza sądowego z dnia 10 sierpnia 2017 r. (sygn. akt I SA/Wr 261/16) o odmowie przyznania stronie skarżącej prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych; II. przyznać skarżącej R. R. prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od wpisu od skargi kasacyjnej w całości; III. oddalić dalej idący wniosek. Skarżąca, zastępowana przez adwokata, wnosząc skargę kasacyjną, wniosła jednocześnie o zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku wskazała, że jej obecne wynagrodzenie jest zajęte przez komornika i do wypłaty pozostaje kwota 1.459,48 zł. Przy czym wynagrodzenia nie otrzymała od czerwca 2016 r. Jej obecny koszt utrzymania wynosi 1.400 zł bez wydatków na wyżywienie. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach rubryki dotyczące stanu rodzinnego, posiadanych nieruchomości i przedmiotów o wartości powyżej 5.000 zł zostały zakreślone. Strona oświadczyła, że posiada akcje spółki "A" S.A. - 1.421.065 akcji imiennych, które również zostały zajęte przez komornika sądowego. Spłaca kredyt hipoteczny udzielony w 2011 r. Jako zobowiązania i stałe wydatki wymienione zostały: czynsz miesięczny 550 zł, koszty utrzymania mieszkania 400 zł, rata kredytu 300 zł, koszty leczenia 200 zł. W wyniku wezwania do przedłożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów skarżąca oświadczyła, że mieszka sama, a właścicielem mieszkania jest jej matka. Nie posiada żadnego środka transportu. Pełnomocnik zastępujący stronę w niniejszej sprawie na etapie postępowania kasacyjnego świadczy usługi bezpłatnie. Z przedłożonych dokumentów wynika, że strona w 2016 r. uzyskała przychód ze stosunku pracy w kwocie 12.950 zł. Jest zatrudniona w "B" Sp. z o.o. na pełny etat, na stanowisku Dyrektora Generalnego, z wynagrodzeniem brutto 3.000 zł. Pensja wypłacana jest w gotówce. Miesięczne wydatki skarżącej to: opłata czynszowa 600 zł, opłata za telewizję kablową 133 zł, prąd 171,89 zł, żywność, środki higieny, odzież 500 zł - pokrywane ze środków własnych. Rodzina pomaga w spłacie kredytu hipotecznego - rata 202 zł i pokrywa koszty leczenia 200 zł. Rata kredytu - zgodnie z przedłożonym harmonogramem - wynosi 170,94 zł. Przedłożone zostały nadto wydruki rachunków bankowych, dokumenty dotyczące zajęć egzekucyjnych oraz stanu zdrowia skarżącej, która poddana jest leczeniu zachowawczemu, bez napadów padaczkowych od stycznia 2010 r. Postanowieniem z dnia 10 sierpnia 2017 r. referendarz sądowy odmówił stronie prawa pomocy. Z zachowaniem ustawowego terminu strona wniosła sprzeciw od tego postanowienia, domagając się uchylenia zaskarżonego postanowienia i przyznania jej prawa pomocy, ewentualnie, uchylenia zaskarżonego postanowienia i skierowania sprawy do ponownego rozpoznania. W treści sprzeciwu strona zawarła polemikę z argumentacją zawartą w zaskarżonym postanowieniu, kwestionując w szczególności wybiórczość danych o swoim stanie majątkowym jakie strona przekazała do oceny referendarza sądowego. Zdaniem strony nie wyjaśniono dokładnie całokształtu sytuacji finansowej skarżącej. Jako znane z urzędu wskazać trzeba, że na obecnym etapie postępowania kosztem sądowym podlegającym uiszczeniu jest wpis od skargi kasacyjnej, którego kwota stanowi równowartość połowy wpisu od skargi wyznaczonego na kwotę 500 zł. Wskazać też należy, że postanowieniem Sądu z dnia 10 sierpnia 2016 r. strona została w niniejszej sprawie zwolniona od obowiązku uiszczenia wpisu od skargi. Jest również stroną w sprawie o sygn. akt I SA/Wr 1093/16. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Sprzeciw zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 260 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm., dalej: p.p.s.a.) rozpoznając sprzeciw od zarządzenia i postanowień, o których mowa w art. 258 § 2 pkt 6-8, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone zarządzenie lub postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. Stosownie zaś do treści art. 260 § 2 p.p.s.a. w sprawach, o których mowa w § 1, wniesienie sprzeciwu od zarządzenia lub postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność. Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu. Zgodnie z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, czyli w zakresie częściowym, przyznaje się osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zgodnie z art. 245 § 1 p.p.s.a, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 p.p.s.a.). W przypadku osoby fizycznej, prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Oceniając złożony przez stronę wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych Sąd uznał, że wnioskodawczyni spełnia przesłanki do przyznania jej zwolnienia w zakresie obowiązku uiszczenia wymaganego wpisu od skargi, który w sprawie wynosi 250 zł. Na powyższą ocenę wpływ miały – zadeklarowana przez stronę wysokość dochodów w zeznaniu podatkowym za ostatnie (PIT-37 za 2015 r.),oraz Pit- 11 za 2016 r. ze spółki "B" a także, wysokość dokonanego zajęcia, która bez odsetek wynosi 262.122,50 zł. Sąd udzielił stronie zwolnienia tylko w zakresie wymaganego wpisu od skargi kasacyjnej uznając, że na tym etapie postępowania stanowi on jedyny dla strony koszt jaki związany jest z zainicjowaniem postępowania sądowego. Wskazując na powyższe, a przy tym mając na uwadze, ze strona domagała się zwolnienia od całości kosztów sadowych w sprawie, Sąd dalej idący wniosek oddalił, o czym orzekł jak w pkt III postanowienia. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w związku z art. 245 § 3 oraz art. 260 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu postanowił jak w sentencji