I SA/Wr 269/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Henryka Łysikowska po rozpoznaniu w dniu 13 kwietnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku strony skarżącej o wstrzymanie wykonania decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w J. z dnia [...] września 2014 r. nr [...] w sprawie ze skargi S. S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2008 r. postanawia: odmówić wstrzymania wykonania decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w J. z dnia [...] września 2014 r., nr [...]. Strona w skardze na oznaczoną w komparycji postanowienia decyzję w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2008 r., zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji organu pierwszej instancji (Naczelnika Urzędu Skarbowego w J.). Skarżący wskazał, że organ pierwszej instancji w ramach prowadzonego postępowania zabezpieczającego zajął rachunki bankowe skarżącego na podstawie tytułów zabezpieczających z dnia [...] października 2014 r. (nr [...] oraz nr [...]). Następnie wywodził, że działania te są dla niego szkodliwe i narażają go na straty związane z utratą płynności finansowej, a tym samym zagrażają prowadzonej przez niego działalności gospodarczej. Ponadto zauważył, że jest właścicielem nieruchomości mogącej stanowić przedmiot zabezpieczenia a jednocześnie nie obciążać skarżącego w stopniu dla niego szkodliwym. Końcowo skarżący wskazał, że zaskarżona decyzja podatkowa rodzi w jego ocenie znaczne wątpliwości co do zgodności z przepisami prawa, a więc jego interes jest w sposób nieuzasadniony naruszany przez działania podejmowane przez organ pierwszej instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Na podstawie zaś art. 61 § 3 zdanie 1 p.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, przy czym – wedle zdania 3 w § 3 artykułu 61 – dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Sąd orzekający w niniejszej sprawie stoi na stanowisku, że treścią art. 61 § 3 p.p.s.a., rozszerzającego instytucję ochrony tymczasowej także na akty wydane lub podjęte we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy, objęte są nie tylko akty będące przedmiotem zaskarżenia, którymi są akty organów drugiej instancji, ale także akty pierwszoinstancyjne. W tej konkretnej sprawie dotyczy to zaś decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w J.. Rozstrzygając o wstrzymaniu wykonania decyzji na podstawie powołanego przepisu sąd jest związany zamkniętym katalogiem przesłanek pozytywnych. Instytucja wstrzymania wykonania ma bowiem charakter wyjątkowy i jej zastosowanie może mieć miejsce wyłącznie w sytuacji stwierdzenia, iż zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody, lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdyby akt lub czynność zostały wykonane. Użycie przez ustawodawcę w art. 61 § 3 p.p.s.a. zwrotów nieostrych wiąże się z koniecznością konkretyzacji zawartej w nich normy ogólnej. NSA w postanowieniu z dnia 20 grudnia 2004 r., GZ 138/04 (niepubl.) stwierdził, że "znaczna szkoda" to taka, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowania, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia (który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego wartość nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego) lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu. Trudne do odwrócenia skutki to z kolei takie prawne lub faktyczne konsekwencje, które – jeśli zaistnieją – to powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (postanowienie WSA w Białymstoku z dnia 8 sierpnia 2006 r., II SA/Bk 352/06, Lex Nr 1241556). Podkreślenia zatem wymaga, że podstawową przesłanką wstrzymania wykonania decyzji jest wykazanie we wniosku niebezpieczeństwa wystąpienia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W ocenie Sądu, żądanie strony skarżącej wstrzymania wykonania decyzji organu pierwszej instancji nie zasługuje na uwzględnienie. Należy bowiem wskazać, że strona bardzo lakonicznie uzasadniła wniosek, podnosząc jedynie, że w przypadku wykonania decyzji może dojść do utraty przez nią płynności finansowej, a w konsekwencji zagrozić prowadzonej działalności gospodarczej. W ocenie Sądu powołując się na powyższe okoliczności strona powinna chociażby uprawdopodobnić ich wystąpienie, wykraczając w ten sposób poza ogólnikowe twierdzenia. Na ich poparcie nie przedstawiła jednak żadnych dowodów, w tym nie udokumentowała ewentualnego wpływu na sytuację finansową skarżącego wykonania decyzji, co umożliwiłoby Sądowi określenie prawdopodobieństwa wystąpienia zdarzeń określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Tymczasem, w orzecznictwie sądów administracyjnych podkreśla się, iż do wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, nie jest wystarczający sam wywód strony. Uzasadnienie wniosku powinno się bowiem odnosić do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest zasadne w stosunku do konkretnego wnioskodawcy. Jego twierdzenia powinny być poparte dokumentami źródłowymi, zwłaszcza dotyczącymi jego sytuacji finansowej. Natomiast brak wyczerpującego uzasadnienia wniosku uniemożliwia jego merytoryczną ocenę (por. postanowienia NSA: z dnia 30 listopada 2004 r., GZ 120/04 i z dnia 18 maja 2004 r., FZ 65/04). Na marginesie powyższych rozważań podkreślić jedynie należy, że rozstrzygnięcie w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji nie jest uzależnione od oceny zasadności samej skargi. W postępowaniu o ochronę tymczasową, Sąd nie mógł badać prawidłowości postępowania administracyjnego, gdyż niweczyłoby to kontrolę sądową legalności zaskarżonej decyzji. Rozpoznanie wniosku o wstrzymanie wykonania postanowienia abstrahuje od ostatecznego rozstrzygnięcia sprawy sądowoadministracyjnej. Podejmowane jest bowiem na wstępnym etapie postępowania. Należy także zauważyć, że rodzaj obowiązku, tj. zapłata zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2008 r. nie wywołuje stanu nieodwracalnego, skoro chodzi o świadczenie pieniężne, którego spełnienie z natury rzeczy jest odwracalne. Mając na uwadze wskazane okoliczności, na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu postanowił, jak w sentencji