I SA/Wr 275/13

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu Michał Kazek po rozpoznaniu w dniu 3 kwietnia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale I wniosku strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi A. L. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] grudnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za IV kwartał 2010 r. postanawia przyznać stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. W sprawie skarżący do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wyżej oznaczoną decyzję A. L. w odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 1.500 zł złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. W uzasadnieniu tego żądania podał, że nie posiada żadnego majątku, nie uzyskuje dochodu, od dnia 9 listopada 2012 r. jest osobą bezrobotną, natomiast gospodarstwo domowe prowadzone wspólnie z konkubiną utrzymuje dzięki pomocy uzyskiwanej z Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w J. Wskazał również na wysoką stopę bezrobocia w J. i okolicach oraz sezon zimowy niesprzyjający podejmowaniu pracy dorywczej. Z treści dokumentów przesłanych wraz z wnioskiem oraz na wezwanie wynika, ponad wcześniej podane fakty, że świadczenie z pomocy społecznej uzyskiwane przez konkubinę skarżącego wyniosło za okres od dnia 6 stycznia do dnia 28 lutego 2013 r. 159 zł, w roku 2012 r. skarżący uzyskał dochód w kwocie 4.723,24 zł (przy przychodzi w kwocie 256.635 zł), natomiast z tytułu opłat czynszowych i opłat za media wnioskodawca i jego konkubina zalegają z płatnościami na kwotę łącznie 6.635,28 zł. Z urzędu wskazać trzeba, że w sprawach zawisłych przed Sądem ze skargi A. L. pod sygn. akt I SA/Wr 275/13 i I SA/Wr 276/13 został on wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w łącznej kwocie 6.982 zł. W sprawie zważono, co następuje. Stosownie do brzmienia art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity w Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 ustawy procesowej). W przypadku osób fizycznych prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1) ustawy procesowej). Z regulacji prawnych dotyczących kosztów sądowych można wysnuć wniosek, że ich ponoszenie przez stronę postępowania sądowoadministracyjnego jest zasadą, natomiast zwolnienie z ich uiszczenia winno nastąpić w sytuacjach wyjątkowych. Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych jest instytucją stosowaną w przypadku osób charakteryzujących się ubóstwem (przykładowo do takich osób zaliczyć można osoby, które ze względu na okoliczności życiowe pozbawione zostały całkowicie środków do życia). Istotą prawa pomocy w zakresie przyznania z urzędu radcy prawnego jest natomiast nieodpłatne korzystanie strony z usług profesjonalnego pełnomocnika, wskutek przejęcia przez Sąd ciężaru kosztów związanych z tą reprezentacją. Założeniem prawa do bezpłatnej pomocy prawnej jest to, że strona ze względu na swój stan majątkowy nie jest w stanie ponieść jej kosztów. Mając na uwadze powołane regulacje prawne i wynikające z nich zasady, jakimi należy kierować się rozpatrując wniosek o przyznanie prawa pomocy jak i stan faktyczny sprawy, referendarz sądowy stwierdził, że w przypadku wnioskodawcy zaistniała ustawowa przesłanka do przyznania mu prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego, określona w art. 246 § 1 pkt 1) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Skarżący wykazał bowiem, że w swojej sytuacji materialnej i życiowej nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Świadczy o tym z jednej strony kwota pieniężna uzyskiwana przez skarżącego na utrzymanie jego dwuosobowego gospodarstwa domowego oraz sytuacja życiowa skarżącego i jego konkubiny, potwierdzona stosownymi dokumentami urzędowymi, a także brak majątku podlegającego spieniężeniu. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1) w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, referendarz sądowy postanowił jak w sentencji.