I SA/Wr 278/08

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu – Barbara Koźlik po rozpoznaniu w dniu 18 sierpnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M.L. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. Ośrodek Zamiejscowy w J. G. z dnia [---] nr [---] w przedmiocie podatku od towarów i usług za grudnia 2002 r. postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. Skarżący wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych uzasadniając, że spółka, w której posiada udziały, nie wypłaciła dywidendy za lata 2005, 2006 i 2007, gdyż zostały one przeznaczone na pokrycie straty. Powyższe udziały do tej pory nie przyniosły mu korzyści. Gospodarstwo domowe prowadzi wraz z córką i konkubiną, nie posiada żadnych nieruchomości, zasobów pieniężnych ani przedmiotów powyżej 3.000 euro. Nieruchomość, położona w miejscu wskazanym w skardze jako adres zamieszkania, została wniesiona aportem do spółki z o.o. "A". W oświadczeniu o dochodach wskazał, że z tytułu umowy o pracę jego dochód brutto wynosi 2.000 zł, a jego żony – 1.500 zł. Do wniosku załączone zostało zaświadczenie o zarobkach, zestawienie miesięcznie ponoszonych wydatków, lista wspólników wymienionej wyżej spółki, oraz zeznania podatkowe za lata 2006 i 2007. Z powyższych dokumentów wynika, że miesięczne wydatki wnioskodawcy wynoszą około 2.610 zł, w tym na media 210 zł, na leki – 500 zł, artykuły szkolne 50 zł wyżywienie – 1.500 zł i inne wydatki – 500 zł. Wartość udziałów, które posiada samodzielnie w spółce z o.o. "A", wynosi 8.210.000 zł. Z zeznań podatkowych wynika natomiast, że dochód skarżącego ze stosunku pracy w 2006 r. wyniósł 30.900,45 zł, a w 2007 r. – 97.744,67 zł. Sąd wziął również pod uwagę dokumenty i oświadczenie złożone w celu uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie o sygn. akt I SA/Wr 277/08, w której wnioskodawca jest również stroną. Na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy, złożonym w powyższej sprawie, skarżący podał, że jego stan zdrowia nie pozwala na dalszą pracę. Od 22 kwietnia 2008 r. jest na zwolnieniu lekarskim i złożył wniosek o rentę inwalidzką. Orzeczeniem lekarza orzecznika ZUS, z dnia 9 lipca 2008 r., które zostało załączone do wniosku o przyznanie prawa pomocy, wnioskodawca został uznany za częściowo niezdolnego do pracy do dnia 31 października 2009 r. Wnioskodawca wskazał również, że na mocy prawomocnego wyroku wychowuje córkę (ur. w 2000 r.). Dodał, że ze względu na swoje schorzenia wydaje na leki około 1.000 zł miesięcznie. Podał, że prowadzi gospodarstwo domowe wraz z córką i posiada mieszkanie służbowe o powierzchni 100 m2. Poza tym nie dysponuje żadnymi oszczędnościami, papierami wartościowymi ani przedmiotami o wartości powyżej 3.000 euro. Jego dochód stanowi wynagrodzenie z tytułu umowy o pracę w spółce z o.o. w Połczynie-Zdroju w kwocie 3.331,71 zł. Z załączonego zaświadczenia do wniosku w sprawie o sygn. I SA/Wr 277/08 wynika, że jest to średnia z ostatnich 6 miesięcy – w miesiącach luty, marzec i kwiecień 2008 r. dochód brutto wyniósł 2.000 zł, natomiast w miesiącach czerwiec i lipiec 2008 r. – około 5.500 zł. Wnioskodawca dodatkowo wskazał, że udziały, które posiada w wyżej wymienionej spółce, w zostały zajęte przez komornika. Natomiast ze względu na zobowiązania tej spółki, nie mają one żadnej wartości rynkowej. Zgodnie z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), w skrócie p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, może być przyznane osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku koniecznego utrzymania dla siebie i rodziny. Zwrócić trzeba uwagę, że wyrażenie zawarte w powołanym wyżej przepisie art. 246 p.p.s.a. "gdy wykaże" wskazuje, iż to na wnioskodawcy ciąży obowiązek udowodnienia w wiarygodny sposób, że nie jest w stanie ponieść kosztów procesu bez uszczerbku dla własnego koniecznego utrzymania. Winien zatem dochować szczególnej staranności przy wskazywaniu podstaw, które uzasadniają jego żądanie, poprzez przedłożenie wszelkich dokumentów i oświadczeń potwierdzających brak środków na opłacenie tych kosztów. Tymczasem informacje wynikające z przedłożonych oświadczeń i dokumentów budzą wątpliwości. Przede wszystkim oświadczenia skarżącego są w części sprzeczne. Wskazał bowiem, że od 22 kwietnia 2008 r. pozostaje na zwolnieniu lekarskim, natomiast zgodnie z zaświadczeniem o zarobkach jego wynagrodzenie wzrosło z 2.000 zł za kwiecień do 5.591,78 zł za czerwiec i 5.411, 40 zł za miesiąc lipiec 2008 r. Nie przedłożył też zaświadczenia lekarskiego potwierdzającego pozostawanie na zwolnieniu. Po drugie, w oświadczeniu o stanie rodzinnym, złożonym na urzędowym formularzu wniosku, w niniejszej sprawie skarżący podał, że prowadzi gospodarstwo domowe z córką i konkubiną, z kolei na formularzu złożonym w sprawie o sygn. I SA/Wr 277/08 wskazał tylko córkę. Dla oceny sytuacji finansowej ma o tyle znaczenie, że konkubina posiada również dochód, tym samym partycypuje, a przynajmniej powinna, w wydatkach związanych z utrzymaniem zajmowanego mieszkania. Po trzecie, w rozpoznawanym wniosku skarżący podał, że miesięcznie ponosi koszty związane z zakupem lekarstw w wysokości 500 zł, we wniosku w wymienionej wyżej sprawie wydatek ten – zgodnie z jego oświadczeniem – wynosi 1.000 zł. Poza tym, zwrócić należy uwagę, że wynagrodzenie wnioskodawcy było w ostatnich miesiącach na tyle wysokie, że miał możliwość poczynienia oszczędności na poczet przyszłych kosztów sądowych związanych ze swoim udziałem w sprawie, których winien się spodziewać już z dniem wniesienia skargi na decyzję organu podatkowego, to jest z 5 stycznia 2008 r. Wskazać też trzeba, że poza dochodem uzyskiwanym ze stosunku pracy na stanowisku prezesa zarządu spółki z o.o., skarżący posiada również udziały w tej spółce o wartości ponad 8.000.000 zł. Wprawdzie wskazał, że udziały te zostały zajęte przez komornika, niemniej jednak nie przedstawił żadnego dokumentu, który by potwierdzał tę okoliczność. Skoro natomiast jego sytuacja finansowa i majątkowa jest w takiej kondycji, która zmusza go do wnioskowania o wsparcie ze strony Skarbu Państwa, w celu pozyskania środków finansowych może posiadane udziały zbyć. Końcowo podkreślić należy, że wprawdzie skarżący w sprawach o sygn. I SA/Wr 277/08 i I SA/Wr 278/08 złożył oddzielne wnioski, przedstawiając w nich poniekąd różne stany faktyczne, jednakże zostały one złożone w tym samym czasie przez tę samą osobę fizyczną. W związku z tym Sąd, w celu dokonania pełnej oceny realnej sytuacji finansowej, majątkowej i rodzinnej wnioskodawcy, był uprawniony rozpoznać wnioski w obu sprawach w oparciu o przedstawione okoliczności faktyczne łącznie. Mając na uwadze powyższe, stwierdzić należało, ze wnioskodawca nie wykazał, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku dla budżetu domowego jego rodziny i dlatego, na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.