I SA/Wr 285/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Anetta Chołuj po rozpoznaniu w dniu 25 lutego 2013r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale I wniosku o zmianę postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 18 czerwca 2012r. odmawiającego stronie przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi A. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia 29 grudnia 2011r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące od stycznia do sierpnia oraz październik, listopad i grudzień 2007 r. postanawia oddalić wniosek o zmianę postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 18 czerwca 2012r. odmawiającego stronie przyznania prawa pomocy. U Z A S D N I E N I E W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 500,00 zł strona skarżąca na urzędowym formularzu PPPr. wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W motywach wniosku podała, że Urząd Skarbowy w W. zablokował jej rachunek bankowy. W oświadczeniu o majątku i dochodach wskazała wnioskująca spółka kwotę 52.000 zł jako wysokość kapitału zakładowego, majątku lub środków finansowych, kwotę 5.229 zł – jako wartość jej środków trwałych oraz kwotę (-) 1.752.831,88 zł jako stan rachunku bankowego oraz kwotę zajęcia na tym rachunku. Argumentowała także strona, że na dzień złożenia wniosku bilans za ostatni rok obrotowy nie został sporządzony. Z dokumentów przesłanych na wezwanie wynikało, ponad dane wskazane we wniosku, że w 2011r. skarżąca spółka nie uzyskała żadnego przychodu, natomiast w styczniu lutym i marcu 2012 r. dokonała dostawy towarów i świadczyła usługi o wartości odpowiednio 122.519 zł i 226.710 zł i 111.937 zł oraz nabyła towary i usługi o wartości odpowiednio 129.289 zł i 116.161 zł. i 83.807 zł. Postanowieniem z dnia 18 czerwca 2012 r. sygn. akt I SA/Wr 285/12 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odmówił stronie skarżącej przyznania prawa pomocy. Postanowieniem z dnia 19 września 2012r. sygn. akt I FZ 340/12 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie strony na ww. orzeczenie. Postanowieniem z dnia 19 listopada 2012r. sygn. akt I SA/Wr 285/12 (doręczonym stronie 12 grudnia 2012r. ) Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odrzucił skargę z uwagi na nieuiszczenie wpisu od skargi. W dniu 19 grudnia 2012r. (data stempla na przesyłce pocztowej) strona skarżąca na formularzu PPPr wniosła o częściowe zwolnienie jej od kosztów sądowych. Ponownie podała, że Urząd Skarbowy w W. zablokował jej rachunek bankowy. W oświadczeniu o majątku i dochodach ponownie wskazała kwotę 52.000 zł jako wysokość kapitału zakładowego, majątku lub środków finansowych, kwotę 5.229 zł – jako wartość jej środków trwałych oraz kwotę (-) 1.752.831,88 zł jako stan rachunku bankowego oraz kwotę zajęcia na tym rachunku. Argumentowała także strona, że na dzień złożenia wniosku bilans za ostatni rok obrotowy nie został sporządzony. Złożony formularz stanowił kserokopię uprzednio złożonego formularza. Pismem ręcznym oznaczono jedynie sygnaturę akt sprawy w rubryce nr 1, rubrykę nr 3 o przedmiocie zaskarżenia, rubryki 13 i 14 zawierające miejscowość, datę i podpis osoby wnoszącej. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Zgodnie art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 roku poz. 270 ze zm.) – zwanej dalej w skrócie "p.p.s.a." – stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Z kolei zgodnie z art. 245 § 1 p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 p.p.s.a.). W przypadku osób prawnych i innych jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej prawo pomocy może być przyznane w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania (art. 246 § 2 pkt 2) p.p.s.a.). Należy w tym miejscu wskazać, że zgodnie z art. 165 p.p.s.a. postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Bezsprzeczne jest, że w niniejszej sprawie zapadło już prawomocne orzeczenie odmawiające stronie przyznania prawa pomocy (postanowienie WSA we Wrocławiu z 18 czerwca 2012r.), stąd uznać należy, że w sprawie znajduje zastosowanie art. 165 p.p.s.a. Zgodnie z powołanym przepisem zmiana prawomocnego postanowienia może nastąpić wyłącznie w sytuacji, gdy nastąpiły zmiany okoliczności sprawy. Podkreślić jednak należy, że mają to być okoliczności istotne dla rozpatrywanej kwestii, a więc – w przedmiotowej sprawie – dla oceny przesłanek umożliwiających ewentualne przyznanie wnioskodawcy prawa pomocy. Zawężenie zakresu wniosku -jak ma to miejsce w rozpoznawanej sprawie - samo w sobie o takiej zmianie okoliczności nie świadczy. Ponowny wniosek stanowi w istocie kserokopię pierwszego wniosku i zawiera identyczne dane dotyczące sytuacji majątkowej, jak pierwszy (którego zasadność była już badana przez sądy administracyjne obu instancji). Ta sama sytuacja dotycząca kwestii finansowej wnioskodawcy nie uprawnia do zmiany prawomocnego postanowienia w zakresie prawa pomocy, pomimo zmiany zakresu wniosku. Zaznaczyć bowiem należy, że zarówno "zwolnienie z kosztów sądowych", jak i "częściowe zwolnienie od kosztów sądowych" mieszczą się w ramach prawa pomocy w zakresie częściowym ( art. 245 § 3 p.p.s.a.) i podlegają ocenie według tych samych przesłanek, tj. z art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. Przedstawiając zatem identyczne uzasadnienie wniosku i domagając się jego odmiennej oceny strona w istocie polemizuje z postanowieniami, w których Sąd I instancji jak również Sąd II instancji uznał, że strona nie wykazała, iż spełnia warunki z art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. Skoro zatem sytuacja finansowa identyczna jak w obecnie złożonym przez stronę wniosku została już poddana ocenie Sądów obu instancji i w rezultacie tego zapadło prawomocne rozstrzygnięcie tego wniosku, a strona nie przedstawiła istotnych okoliczności mających wpływ na zmianę prawomocnego postanowienia, to brak było podstaw do stwierdzenia, że zaszły, o których mowa w art. 165 p.p.s.a.. Podkreślenia wymaga przy tym także, że to na stronie ciąży obowiązek udowodnienia, iż jej sytuacja ekonomiczna uprawnia ją do skorzystania z prawa pomocy bądź, że sytuacja ta uległa takiej zmianie, która uprawnia do przyznania prawa pomocy mimo pierwotnie negatywnej oceny zasadności wniosku. O ewentualnym przyznaniu prawa pomocy przesądza przesłanka zobiektywizowana, o czym świadczy słowo "wykazanie", które nakłada na stronę nie tylko powinność uprawdopodobnienia ale więcej, formułuje obowiązek wskazania przez nią obiektywnie zaistniałych przesłanek stanu rzeczywistego (por. P. Dobosz, Procedury administracyjne, model sądownictwa administracyjnego a "prawo pomocy" [w:] praca zbiorowa pod red. J. Stelmasiaka, J. Niczyporuka, S. Fundowicza, Polski model sądownictwa administracyjnego, Oficyna Wydawnicza VERBA s. c., Lublin 2003, s. 120). Oznacza to, że inicjatywa dowodowa w stosunku do okoliczności, z których strona zamierza wywieść skutki prawne leży po stronie wnioskodawcy. Nie budzi zatem wątpliwości, że rozstrzygnięcie wniosku zależy od tego, co zostanie udowodnione przez stronę (por.: J. P. Tarno: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Wyd. Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2004, s. 319). W rezultacie stwierdzić należy, że przedstawienie identycznej argumentacji jak w pierwszym wniosku i żądanie po raz kolejny badania tożsamej sytuacji finansowej pozbawione było podstaw i tym samym skutkować musiało oddaleniem wniosku o zmianę uprzedniego postanowienia, z uwagi na niespełnienie przesłanek. W tym stanie rzeczy na podstawie wyżej powołanych przepisów orzeczono jak w sentencji.