I SA/Wr 290/15

PostanowienieWSA we Wrocławiu2015-04-20

Skład orzekający: Michał Kazek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy strona skarżąca, prowadząca czteroosobowe gospodarstwo domowe z matką i dwojgiem nieletnich dzieci, której dochody składają się z alimentów i emerytury matki, a wydatki obejmują koszty utrzymania mieszkania, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego?
Ratio decidendi
Referendarz sądowy przyznał stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. Uzasadniono to tym, że sytuacja materialna i życiowa strony, w tym niski dochód czteroosobowego gospodarstwa domowego i sposób wydatkowania środków, wskazują na niemożność poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania, co stanowi ustawową przesłankę do przyznania prawa pomocy zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Stan faktyczny
Strona skarżąca W. L. złożyła wraz ze skargą na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Wskazała na trudną sytuację materialną, prowadzenie czteroosobowego gospodarstwa domowego z matką i dwojgiem dzieci, niskie dochody (alimenty, emerytura matki) oraz wysokie koszty utrzymania. Do akt sprawy dołączono dokumenty potwierdzające dochody i wydatki.
Rozstrzygnięcie
Przyznano stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu Michał Kazek po rozpoznaniu w dniu 20 kwietnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Wydziale I wniosku strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi W. L. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej jako członka zarządu spółki za zaległości w podatku od towarów i usług za grudzień 2008 r. wraz z odsetkami za zwłokę postanawia przyznać stronie skarżącej prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. Wraz ze skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na wyżej oznaczoną decyzję W. L. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego. W jego motywach wskazała, że do dnia [...] grudnia 2014 r. przebywała na urlopie wychowawczym, aktualnie przebywa na urlopie wypoczynkowym, natomiast jej dotychczasowy pracodawca przeniósł swoją działalność do S. . W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach podała, że wspólne gospodarstwo odmowe prowadzi z matką i dwojgiem nieletnich dzieci w mieszkaniu kwaterunkowym. Jako dochody tego gospodarstwa domowego wskazała wnioskująca strona alimenty otrzymywane na córkę w kwocie 450 zł oraz emeryturę matki w kwocie 1.000 zł. Z dokumentów przedłożonych do akt sprawy wynika, ponad wcześniej podane dane, że w latach 2013 i 2014 matka skarżącej uzyskała świadczenie emerytalne w kwocie 14.733,70 zł i 15.026,46 zł, sama skarżąca w roku 2013 uzyskiwała zasiłek wychowawczy w kwocie 400 zł miesięcznie oraz zasiłek rodzinny na dzieci w kwocie 180zł, natomiast w roku 2014 jedynie zasiłek rodzinny, natomiast w styczniu 2015 r. pracowała na umowę zlecenie, z tytułu której otrzymywała wynagrodzenie w kwocie 556zł (netto) tygodniowo. Oświadczyła również skarżąca, że miesięczne koszty utrzymania jej gospodarstwa domowego nie są regularne i obejmują między innymi opłaty związane z utrzymaniem mieszkania w kwocie 545,87 zł. W sprawie zważono, co następuje. Stosownie do brzmienia art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity w Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 ustawy procesowej). W przypadku osób fizycznych prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1) ustawy procesowej). Z regulacji prawnych dotyczących kosztów sądowych można wysnuć wniosek, że ich ponoszenie przez stronę postępowania sądowoadministracyjnego jest zasadą, natomiast zwolnienie z ich uiszczenia winno nastąpić w sytuacjach wyjątkowych. Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych jest instytucją stosowaną w przypadku osób charakteryzujących się ubóstwem. Istotą prawa pomocy w zakresie przyznania z urzędu adwokata jest natomiast nieodpłatne korzystanie strony z usług profesjonalnego pełnomocnika, wskutek przejęcia przez Skarb Państwa ciężaru kosztów związanych z tą reprezentacją. Założeniem prawa do bezpłatnej pomocy prawnej jest to, że strona ze względu na swój stan majątkowy nie jest w stanie ponieść jej kosztów. Mając na uwadze powołane regulacje prawne i wynikające z nich zasady, jakimi należy kierować się rozpatrując wniosek o przyznanie prawa pomocy, zasady doświadczenia życiowego jak i stan faktyczny sprawy, referendarz sądowy stwierdził, że w przypadku W. L. zaistniała ustawowa przesłanka do przyznania mu prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego, określona w art. 246 § 1 pkt 1) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Z akt sprawy wynika bowiem, że w swojej sytuacji materialnej i życiowej nie jest w stanie skarżąca ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Świadczy o tym poziom dochodu czteroosobowego gospodarstwa domowego wnioskodawcy oraz sposób wydatkowania pozostających do dyspozycji skarżącej miesięcznie środków pieniężnych na utrzymanie konieczne swoje oraz dwojga dzieci i matki. Z uwagi na powyższe, na podstawie art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1) w zw. z art. 258 § 1 i § 2 pkt 7) Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, referendarz sądowy postanowił jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło