I SA/Wr 296/16

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu – Barbara Koźlik po rozpoznaniu w dniu 20 stycznia 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata w sprawie ze skargi A. W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary porządkowej postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. Skarżący wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata wskazując na konieczność sporządzenia środka zaskarżenia przez profesjonalnego pełnomocnika. Sytuacja finansowa wnioskodawcy natomiast nie pozwala na opłacenie wynagrodzenia pełnomocnika z wyboru, działalność gospodarcza została zawieszona. Z oświadczenia o stanie rodzinnym majątku i dochodach wynika, że wnioskodawca samodzielnie prowadzi gospodarstwo domowe i nie posiada domu. Pozostałe rubryki urzędowego formularza, dotyczące stanu majątkowego, dochodów oraz zobowiązań i stałych wydatków, zostały zakreślone. Do wniosku załączono kopię potwierdzenia przyjęcia wniosku o zmianę wpisu w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej w sprawie zawieszenia działalności przez skarżącego, datowanego na 31 grudnia 2015 r. W wyniku wezwania do przedłożenia dodatkowych informacji i dokumentów, w piśmie z dnia 23 grudnia 2016 r. wnioskodawca podał, że nie jest zarejestrowany jako bezrobotny, nie korzysta z pomocy społecznej, mieszkanie pod adresem wskazanym przez wnioskodawcę należy do jego matki. Wnioskodawca nie posiada środków transportu ani nieruchomości. Pozostaje w związku małżeńskim od 1994 r. i od tego też roku ma ustanowioną z żoną rozdzielność majątkową. Od maja 2016 r. jest z żoną w separacji faktycznej, nie mieszkają razem. Aktualnie wnioskodawca mieszka ze swoją partnerką. Skarżący wniósł o wyznaczenie innego terminu do złożenia dokumentu potwierdzającego zawieszenie działalności gospodarczej, wyciągów z rachunku bankowego z ostatnich 6 miesięcy oraz małżeńskiej umowy o rozdzielności majątkowej. Do dnia wydania niniejszego postanowienia nie nadesłano wymienionych dokumentów. Przedłożone zostały zeznania podatkowe za lata 2014 i 2015, z których wynika, że za 2014 r. odnotowany został przychód z pozarolniczej działalności gospodarczej w kwocie 41.227,98 zł, a za 2015 r. wyniósł on 1.000 zł. Przedłożono również postanowienia o umorzeniu na wniosek wierzyciela postępowania egzekucyjnego, dotyczącego należności sądowych w wysokości 100 zł. W ocenie referendarza sądowego, przedmiotowy wniosek nie może zostać uwzględniony. Podstawą prawną jego rozpoznania jest regulacja zawarta w art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm. – dalej: p.p.s.a.). Stosownie do treści tych przepisów, prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata może być przyznane osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Jak wynika z powyższej regulacji, to wnioskodawca ma obowiązek wykazania okoliczności uzasadniających jego żądanie. Zgodnie z brzmieniem art. 252 § 1 p.p.s.a., wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien zawierać oświadczenie strony obejmujące – co należy podkreślić – dokładne dane o stanie majątkowym i dochodach, a jeżeli wniosek składa osoba fizyczna, ponadto dokładne dane o stanie rodzinnym. Rola sądu/ referendarza sądowego ogranicza się jedynie do wezwania do przedłożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych, jeżeli dane udostępnione na urzędowym formularzu okażą się niewystarczające dla oceny stanu finansowego, majątkowego i rodzinnego wnioskodawcy lub budzą wątpliwości, co wynika z powołanego wyżej art. 255 p.p.s.a. W niniejszej sprawie wnioskodawca wprawdzie wykazał gotowość przedłożenia żądanych w wezwaniu przynajmniej części dodatkowych dokumentów, jednakże ostatecznie nie wypełnił tego obowiązku mimo, że od daty doręczenia mu wezwania (16 grudnia 2016 r.) do dnia wydania niniejszego orzeczenia upłynął ponad miesiąc. Poza tym wnioskodawca nie wskazał żadnych okoliczności, które skutkowałyby trudnościami w ich pozyskaniu, a zwłaszcza wydruków historii rachunków bankowych, które zwykle są dostępne przez kanały internetowe banków. Jeśli chodzi o udostępnione informacje, to nie usunęły one wątpliwości co do rzeczywistych możliwości płatniczych wnioskodawcy. Przede wszystkim nie wiadomo, jakie są źródła utrzymania wnioskodawcy, który nie podał żadnego źródła ani wysokości miesięcznych dochodów. Nie są znane wydatki jego gospodarstwa domowego, które – jak sam oświadczył – prowadzi samodzielnie. Przy czym zauważyć wypada, że w wyniku wezwania do przedłożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów podał, że mieszka ze swoją partnerką. Co za tym idzie, powstała rozbieżność w jego oświadczeniach. Końcowo zauważyć wypada, że wnioskodawca nie udostępnił wszystkich wymaganych informacji na urzędowym formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy. Mianowicie zakreślona została rubryka dotycząca posiadanych papierów wartościowych oraz praw majątkowych, w tym udziałów, polis inwestycyjnych, jednostek uczestnictwa w funduszach inwestycyjnych. Tymczasem z ogólnodostępnych danych w Krajowym Rejestrze Sądowym wynika, że wnioskodawca jest współudziałowcem (drugim z udziałowców jest jego żona) w spółce z o.o. A. Powyższe uwagi wskazują, że wnioskodawca przedstawił swoją sytuację w sposób wybiórczy, który uniemożliwia dokonanie oceny jego rzeczywistych możliwości płatniczych. W tym stanie rzeczy wniosek należało ocenić jako nieuzasadniony i w związku z tym, na podstawie powołanych wyżej przepisów oraz 258 § 1 i 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.