I SA/Wr 319/09
PostanowienieWSA we Wrocławiu2009-06-22
Skład orzekający: Barbara Koźlik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący wykazał w sposób wiarygodny, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych w sprawie, uzasadniając tym samym przyznanie mu prawa pomocy w zakresie zwolnienia od tych kosztów?Ratio decidendi
Skarżący nie wykazał w sposób wiarygodny, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych. Przedstawione przez niego informacje były rozbieżne w stosunku do dokumentów i wcześniejszych wniosków, co budzi wątpliwości co do wiarygodności jego oświadczeń. Ponadto, mimo trudnej sytuacji finansowej, skarżący był w stanie uiścić opłaty sądowe w poprzednich sprawach, co sugeruje możliwość poczynienia rezerw na bieżące koszty.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na postanowienie o uchybieniu terminowi do wniesienia odwołania. Wskazał na trudną sytuację finansową, brak dochodów i majątku, a także na utrzymywanie się rodziny dzięki pomocy bliskich. Do wniosku dołączono szereg dokumentów potwierdzających jego sytuację, jednakże referendarz sądowy dostrzegł rozbieżności między oświadczeniami skarżącego a przedłożonymi dowodami, w szczególności dotyczącymi posiadanych przez żonę udziałów w spółce oraz dochodów z poprzednich okresów.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu – Barbara Koźlik po rozpoznaniu w dniu 22 czerwca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. K. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we W. Ośrodek Zamiejscowy w J.G. z dnia [---] nr [---] w przedmiocie uchybienia terminowi do wniesienia odwołania postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy.
Skarżący wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych wskazując, że łączna wysokość wpisów sądowych, które zobligowany jest uiścić w sprawach o sygn. akt I SA/Wr 312-319/9 wynosi 800 zł. Kwota ta jednak znacznie odbiega od jego możliwości płatniczych. Uzasadniał, że w ubiegłym roku (2008) był zatrudniony przez 7 miesięcy w wymiarze ¼ etatu, a jego średnie miesięczne wynagrodzenie wynosiło 250 zł. Był też członkiem zarządu spółki z o.o. "A" przez pierwsze pół roku 2008 r. i w związku z tym otrzymywał wynagrodzenie w kwocie 1.000 zł. Od sierpnia 2008 r. nie uzyskuje żadnych dochodów. Od stycznia 2009 r. nie pobiera żadnego wynagrodzenia i mimo starań nie znalazł pracy w wykonywanych ostatnio zawodach, jednak – jak wskazał – ze względu na brak odwagi i honorowej determinacji nie zarejestrował się jako bezrobotny i nie pobiera z tego tytułu żadnego świadczenia. Poza tym od grudnia 2007 r. jego sytuacja majątkowa i rodzinna nie uległa zmianie. Skarżący nie posiada żadnego majątku – nieruchomości, samochodów ani praw majątkowych. Zwrócił uwagę, że w maju 2008 r. urodził mu się syn i obecnie jego żona pozostaje na urlopie wychowawczym. Do dziś jego rodziny egzystuje tylko dzięki pomocy rodziny i bliskich znajomych.
W piśmie z dnia 14 kwietnia 2009 r. wnioskodawca dodał, że ostatnie pobory otrzymał z tytułu umowy o pracę w NZOZ "S" z końcem lipca 2008 r., a wynagrodzenie jako członka zarządu wymienionej wyżej spółki zostało zawieszone od lipca do grudnia 2008 r. Z dniem 31 grudnia 2008 r. skarżący został odwołały z tej funkcji. Podkreślił, ż każda, nawet najniższa opłata powoduje, że sytuacja finansowa jego rodziny staje się jeszcze gorsza.
W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach skarżący podał, ze prowadzi gospodarstwo domowe wraz z żoną, z którą ma rozdzielność majątkową. Żona uzyskuje wynagrodzenie ze stosunku pracy w wysokości netto 910,34 zł, z tym że obecnie jest na bezpłatnym urlopie wychowawczym.
Do wniosku załączone zostało postanowienie z dnia 10 stycznia 2008 r. o wpisaniu skarżącego do Rejestru Dłużników Niewypłacalnych.
Na wezwanie Referendarza sądowego do przedłożenia dodatkowych dokumentów dotyczących stanu majątkowego i finansowego jego rodziny przedłożone zostały: informacja z ZUS o wpłaconych składkach na fundusz emerytalny wnioskodawcy, jego oraz żony zeznania podatkowe za 2008 r., w tym zeznanie o dochodach ze zbycia papierów wartościowych, pismo do organu podatkowego z wnioskiem o przejęcie wierzytelności z tytułu zbycia udziałów w spółce z o.o., wyciągi z rachunku bankowego żony skarżącego za miesiące styczeń i luty 2009 r., zaświadczenie wystawione przez Zarząd Dzielnicy U. o niepobieraniu przez żoną skarżącego zasiłku rodzinnego i dodatków w tamtejszym urzędzie, bankowe ostateczne wezwanie z dnia 6 kwietnia 2009 r. do zapłaty kwoty 16.355,27 zł, decyzja o przyznaniu przez MOPS jednorazowej zapomogi w wysokości 1.000 zł z tytułu urodzenia się dziecka, wnioski skarżącego i jego żony o wydanie zaświadczenia o dochodach, przychodach, obrotach i o formie opodatkowania prowadzonej działalności gospodarczej oraz postanowienie Referendarza sądowego z dnia 23 czerwca 2008 r. (sygn. akt I SA/Wr 1671/07), którym przyznane zostało prawo pomocy w zakresie zwolnienia od obowiązku uiszczania opłat sądowych w kwocie przewyższającej 50 zł. Wnioskodawca zaznaczył, że w takim samym zakresie zostało mu przyznane prawo pomocy w 29 sprawach o sygn. akt I SA/Wr 1671-1699/07.
Z powyższych dokumentów wynika, ze w 2007 r. składka emerytalna skarżącego, której płatnikiem był NZOZ "S", wynosiła miesięcznie 30,55 zł, w 2008 r. skarżący uzyskał dochód ze stosunku pracy w kwocie 1.321,25 zł i z działalności wykonywanej osobiście – 6.221,25 zł. Jego żona osiągnęła dochód ze stosunku pracy w wysokości 2.735,70 zł i z innych źródeł – 7.287,75 zł. Ponadto uzyskała ze sprzedaży udziałów w spółce z o.o. dochód (po odliczeniu kosztów uzyskania przychodu) 56.839,46 zł, z tym że nie uzyskała zapłaty, a wierzytelność zamierzała przenieść na organ podatkowy celem zaliczenia jej na poczet zobowiązania podatkowego w podatku dochodowym za 2008 r. Saldo rachunku bankowego wynosiło w lutym 2009 r. (-) 7,20 zł.
Ponadto wnioskodawca podał, że mieszka z rodziną u swoich rodziców, którzy ponoszą wszelkie opłaty, a wszystkie koszty związane z opieką nad synem pokrywają jego teściowie. Skarżący z żoną nie posiadają telefonu, wyżywienie zapewniają rodzice. Poza tym nie mają innych wydatków. Wnioskodawca nie posiada aktywnego konta bankowego – ostatnie, jakim dysponował, zlikwidował kilka tygodni temu wypłacając 350 zł. Nie posiadają z żoną żadnych środków transportu
Zgodnie z art. 245 § 3 i art. art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), w skrócie p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, a więc w zakresie częściowym, może być przyznane osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Przedstawione przez skarżącego informacje i dokumenty, w świetle przytoczonej regulacji, nie uzasadniają przyznania prawa pomocy, gdyż skarżący nie wykazał w sposób wiarygodny, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych.
Wprawdzie przedłożone dokumenty świadczyłyby o trudnej sytuacji majątkowej i finansowej rodziny wnioskodawcy, jednak informacje wskazane przez niego w rozpoznawanym wniosku oraz we wnioskach złożonych w sprawach o sygn. I SA/Wr 1671/07-1699/07, na które się powołuje są rozbieżne.
W niniejszym wniosku wskazał, że przez pierwsze pół roku 2008 r. pracował na ½ etatu z wynagrodzeniem 250 zł. Z załączonego do wniosku postanowienia wynika jednak, że pracował również w firmie "B", w której uzyskiwał wynagrodzenie w kwocie 1.000 zł brutto. We wnioskach w wymienionych wyżej sprawach nie wskazał natomiast, że pełnił funkcję członka zarządu w spółce z o.o. "A" z wynagrodzeniem 1.000 zł. Oświadczył też, że ani on, ani osoby pozostające we wspólnym gospodarstwie domowym, nie dysponują żadnymi zasobami pieniężnymi, w tym papierami wartościowymi. Tymczasem z przedłożonych dokumentów wynika, że jego żona posiadała udziały w spółce z o.o. o wartości ponad 70.000 zł.
Rozdźwięk w podanych przez skarżącego informacjach we wnioskach o przyznanie prawa pomocy, które choć zostały złożone na przestrzeni roku, jednak opisują ten sam okres, budzi w rezultacie wątpliwości co do wiarygodności złożonych oświadczeń. Powyższe wątpliwości powstały po przedłożeniu na wezwanie do uzupełnienia wniosku o dodatkowe dokumenty i informacje na podstawie art. 255 p.p.s.a., to jest w celu usunięcia wątpliwości co do stanu finansowego i majątkowego rodziny wnioskodawcy.
Zwrócić też trzeba uwagę, że możliwości płatnicze przedstawione przez skarżącego we wniosku, który został rozpoznany postanowieniem z dnia 23 czerwca 2008 r. właściwie nie odbiegają od tych, które wynikają z rozpoznawanego wniosku o przyznanie prawa pomocy. Mimo to skarżący uiszczał opłaty sądowe w wysokości po 50 zł we wszystkich 29 sprawach, co daje jednorazowo łączną kwotę 1.450 zł.
Mając zatem na uwadze powyższe, należało stwierdzić, że wnioskodawca nie wykazał, że nie jest w stanie poczynić rezerw na opłacenie kosztów w niniejszej, jak i w pozostałych siedmiu sprawach, gdzie wpisy od skargi wynoszą 100 zł.
Dlatego też na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło