I SA/Wr 322/09

PostanowienieWSA we Wrocławiu2009-08-31

Skład orzekający: Barbara Koźlik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy strona skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania, uzasadniając tym samym przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata?
Ratio decidendi
Skarżący nie wykazali, że nie są w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania, co jest warunkiem przyznania prawa pomocy w pełnym zakresie. Przedłożone informacje o dochodach i wydatkach były niewystarczające do oceny ich rzeczywistej sytuacji finansowej, a dokumenty dotyczące strat i zasiłków były zbyt stare, aby odzwierciedlać aktualny stan majątkowy.
Stan faktyczny
Skarżący Z. i B. D. wnieśli o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie dotyczącej odmowy stwierdzenia nieważności decyzji o odmowie ulgi w podatku rolnym. Skarżący powołali się na trudności finansowe gospodarstwa rolnego spowodowane klęskami żywiołowymi i chorobami, a także na niskie dochody z produkcji roślinnej. Z oświadczenia o stanie rodzinnym wynikało posiadanie domu, ziemi rolnej, budynku gospodarczego i ciągnika, a jedynym dochodem była renta rolnicza w kwocie 507,46 zł. Pomimo wezwania sądu do przedłożenia dodatkowych dokumentów, informacje dotyczące wydatków i dochodów pozostały nieprecyzyjne.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu – Barbara Koźlik po rozpoznaniu w dniu 31 sierpnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi Z. i B. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [--] nr [---] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie odmowy ulgi w podatku rolnym za 2006 r. postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy. Skarżący wnieśli o zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata uzasadniając, że prowadzone przez nich gospodarstwo rolne od 2006 r. boryka się z poważnymi trudnościami finansowymi, spowodowanymi kolejno gradobiciem, suszą i porośnięciem zboża. Powołali się na okoliczność chorób, które również wystąpiły w 2006 r., to jest zawał serca i dyskopatię. Wskazali, że w 2008 r. ponownie miała miejsce susza, czego konsekwencją były małe ilości zboża i niskie ceny ich skupu. To z kolei miało wpływ na brak środków na spłatę kredytów klęskowych, którą przełożono na 2009 i 2010 r. Dodali, że ze względu na tegoroczna pogodę nie można zebrać z pola ziarna. W związku z tym jedynym źródłem utrzymania jest produkcja roślinna. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że wnioskodawcy prowadzą wspólnie gospodarstwo domowe, posiadają dom (88 m2), nieruchomość rolną (20 ha 82 ary 95 m2) oraz budynek gospodarczy. Jako posiadany przedmiot o wartości powyżej 3.000 euro wskazali ciągnik USRSUS 1212. Podali, że jedynym dochodem w ich gospodarstwie domowym jest renta rolnicza w kwocie 507,46 zł netto. Na wezwanie Sądu do przedłożenia dodatkowych dokumentów i oświadczeń dotyczących stanu majątkowego i finansowego wnioskodawców, nadesłane zostały wyciągi z rachunku bankowego za miesiące czerwiec i lipiec 2009 r., decyzja Pomocy Społecznej z 2006 r. o przyznaniu zasiłku celowego w ramach pomocy dla gospodarstw rolnych w celu złagodzenia skutków suszy, opinie i protokoły oszacowanych strat w wyniku suszy i następnie nadmiernych opadów w 2006 r., decyzja o odmowie przyznania ulgi w podatku rolnym za 2006 r. oraz decyzja KRUS z marca 2009 r. o wysokości renty rolniczej przyznanej B. D. Wyciągi z rachunku bankowego oraz decyzja KRUS potwierdzają wysokość renty rolniczej zdeklarowaną na urzędowym formularzu wniosku. Ponadto skarżący wskazali, że nie posiadają zeznania podatkowego za 2008 r., prowadzą tylko produkcję roślinną i dochód, jaki uzyskają, będą mogli określić po żniwach, jednak z dotychczasowych obserwacji wynika, że będzie on znacznie niższy niż w ubiegłym roku. Jako zaciągnięte kredyty wymienili kwotę 25.000 zł na zakup środków do produkcji rolnej oraz 20.210 zł tzw. kredytu klęskowego. Podali, że miesięcznie na utrzymanie rodziny wydatkują 600-800 zł i kwartalnie na podatek rolny 600 zł. Poza wymienionym wyżej ciągnikiem (rocznik 1983) posiadają przyczepę rolniczą, rocznik 1982. Zgodnie z art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), w skrócie p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata, czyli w zakresie całkowitym, może być przyznane osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Podkreślić należy, że z przytoczonej regulacji wynika, iż to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy w żądanym zakresie. W postępowaniu o przyznanie prawa pomocy rola Sądu/ Referendarza sądowego ogranicza się jedynie do żądania przedłożenia dodatkowych oświadczeń i dokumentów źródłowych, gdy oświadczenie strony zawarte we wniosku okaże się niewystarczające do oceny rzeczywistego stanu majątkowego, możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości (art. 255 p.p.s.a.). Tymczasem przedstawione przez skarżących okoliczności, mimo wezwania Sądu na podstawie art. 255 p.p.s.a., nie dają możliwości oceny ich sytuacji finansowej. W pierwszej kolejności zauważyć trzeba, że podali jako jedyny dochód rentę rolniczą w kwocie 507 zł, następnie oświadczyli, że na utrzymanie rodziny miesięcznie wydatkują około 600-800 zł, a więc kwotę wyższą niż podany dochód. Przy czym, pomimo żądania w wezwaniu Sądu o podanie szczegółowego, określonego kwotowo zestawienia miesięcznie ponoszonych wydatków, wnioskodawcy wymienili jedynie ogólną ich kwotę. Dodali, że jedynym ich źródłem utrzymania jest produkcja roślinna. Dalej wskazali, że nie posiadają zeznań podatkowych za 2008 r., nie są też w stanie podać aktualnych dochodów z działalności roślinnej (których wysokość – wydaje się – powinni znać, gdyż podali, ze jest to ich źródło utrzymania, czyli przeznaczone na pokrycie miesięcznych wydatków), niemniej przypuszczają, że będą znacznie niższe niż w ubiegłym (2008) roku. Na podstawie tak udzielonych informacji nie sposób dokonać jakiejkolwiek oceny rzeczywistych możliwości płatniczych, czy poczynienia oszczędności na poczet kosztów postępowania przed tutejszym Sądem. Dodania wymaga, że jako dokumentów potwierdzających aktualny stan finansowy i majątkowy wnioskodawców nie można było uznać przedłożonych opinii i protokołów o szacowanych stratach oraz decyzji Pomocy Społecznej o przyznanym zasiłku celowym, ze względu na zbyt odległą datę ich wydania (2006 r.). Mając zatem na uwadze powyższe, stwierdzić należało, że skarżacy nie wykazali okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy w jakimkolwiek zakresie. Dlatego też, na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło