I SA/Wr 3293/02

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym; Przewodniczący: Sędzia WSA- Zbigniew Łoboda Sędzia WSA- Katarzyna Radom Asesor WSA - Anetta Chołuj /sprawozdawca/ Protokolant: Aleksandra Madej po rozpoznaniu w dniu 15 października 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi E.i B. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie wymiaru podatku od nieruchomości na 2002 rok. I uchyla zaskarżoną decyzję II stwierdza, iż zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu Przedmiotem skargi jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta W. z dnia [...] nr [...] w sprawie wymiaru podatku od nieruchomości na rok 2002. U podstaw decyzji pierwszoinstancyjnej legło odmienne zakwalifikowanie nieruchomości stanowiących współwłasność małżonków niż to uczynili podatnicy w deklaracji podatkowej za 2001 rok. Wbrew wykazanej w deklaracji kwalifikacji budynków i gruntów do kategorii pozostałe budynki i grunty, co wiązało się z niższymi stawkami podatkowymi, organ po przeprowadzonym postępowaniu podatkowym przyjął, że budynki i grunty zaliczyć należy do kategorii związanej z prowadzeniem działalności gospodarczej. W uzasadnieniu decyzji organ podatkowy powołując się na art.2 ust. 1 pkt 1, art. 3 ust. 1 , art. 5 ust. 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych wskazał, iż z uwagi na fakt, iż jeden ze współwłaścicieli nieruchomości B. K. jest przedsiębiorcą ma w stosunku do wszystkich nieruchomości będących w jego posiadaniu zastosowanie przepis art. 5 ust. 3 ww. ustawy i nieruchomości powinny być opodatkowane przy zastosowaniu najwyższych stawek. W związku z faktem, iż jedna z działek związana jest z budynkiem mieszkalnym zastosowano do niej niższą stawkę podatku. W złożonym odwołaniu podatnicy zarzucają naruszenie art. 5 ust. 3 ustawy przez opodatkowanie posiadanych nieruchomości jako związanych z działalnością gospodarczą i wnoszą o opodatkowanie ich stawkami podatku określonymi dla gruntów i budynków pozostałych. Podatnicy twierdzą, że zaprzestali prowadzenia działalności gospodarczej w W. w dniu [...], o czym powiadomili organ podatkowy I instancji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Powołując się na art. 5 ust. 3 ustawy wskazało, iż wyrejestrowanie z ewidencji działalności gospodarczej prowadzenia firmy w W. nie oznacza, ze podatnicy jako właściciele firmy A w J. G. przestali być przedsiębiorcą. Gdziekolwiek na terenie kraju podatnicy będą posiadać nieruchomości, będą one uważane za związane z działalnością gospodarczą i będą podlegać opodatkowaniu według najwyższych stawek podatku od nieruchomości, jako będące w posiadaniu przedsiębiorcy. Zdaniem organu II instancji nie można w aspekcie art. 2 ust. 3 ustawy inaczej traktować nieruchomości wchodzących w skład firmy budowlanej i nieruchomości będących współwłasnością małżonków lub odrębną własnością każdego z nich. Samorządowe Kolegium Odwoławcze dodało, iż ustosunkowanie się do pozostałych zarzutów zostało zawarte w piśmie organu podatkowego I instancji, przekazującym odwołanie podatników organowi odwoławczemu. W złożonej skardze do NSA skarżący wnieśli o uchylenie w całości decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego, zarzucając organowi rozpatrzenie odwołania w sposób lakoniczny, bez szczegółowego badania dołączonych dokumentów i opisanych faktów. Wyjaśniają, iż w latach 1999 i 2000 decyzje w sprawie podatku od nieruchomości nie były wydawane wg wykazu sporządzonego i przedłożonego przez podatników, lecz oparto się między innymi na protokole oględzin. Skarżący podnosi, iż grunty o pow. [...] w 2001r. zakwalifikowane jako grunty pozostałe a w 2002 r. te same grunty opodatkowane zostały jako grunty związane z działalnością gospodarczą. Wskazali również, iż decyzja organu I instancji w sprawie wymiaru podatku za 2001r. została przez Kolegium uchylona i do dnia dzisiejszego nie otrzymali decyzji za ten okres, otrzymali natomiast decyzję za 2002 r., pomimo tego iż nie złożyli wykazu nieruchomości za 2002 r. Skarżący zarzucili organowi odwoławczemu nie ustosunkowanie się do zarzutu dotyczącego gruntów o pow. [...], które na skutek złej decyzji podziału działek są niedostępne dla skarżących z powodu braku do nich dojazdu. Ponadto skarżący wyjaśniają iż od 1999 r. nie dokupili żadnych gruntów i w związku z tym nie rozumieją dlaczego w decyzji za 2000 r. powierzchnia gruntów związanych z działalnością gospodarczą i pozostałych została określona w wysokości [...], natomiast w 2002 r. przyjęto wysokość gruntów związanych z działalnością gospodarczą w wysokości [...]. Dodatkowo skarżący kwestionują opodatkowanie budynków jako budynki związane z działalnością gospodarczą, gdy tymczasem – co znalazło potwierdzenie Urzędu Gminy w protokole- w budynkach tych nie prowadzi się działalności gospodarczej. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie powołując się na swoje dotychczasowe stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Powyższa skarga została wniesiona w dniu 23 września 2002 r. do Naczelnego Sądu Administracyjnego – Ośrodek Zamiejscowy we Wrocławiu. Zgodnie z przepisem art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Powyższy zapis ustawowy uzasadnia rozpoznanie niniejszej skargi przez tutejszy Wojewódzki Sąd Administracyjny. Zgodnie z przepisem art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oceniając zaskarżoną decyzję w świetle powyżej wskazanych kompetencji zauważyć należy, iż doszło do istotnych naruszeń proceduralnych w trakcie wydawania przedmiotowej decyzji przez organ podatkowy II instancji, które mogły mieć wpływ na treść podejmowanego rozstrzygnięcia. Należy zważyć bowiem, iż podstawową dyrektywą jaką powinien kierować się organ odwoławczy rozpatrując odwołanie jest zasada dwuinstancyjności wyrażona w art. 127 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.) oraz zasada prawdy obiektywnej zawarta w art. 122 tej ustawy. Zasada dwuinstancyjności została wyrażona w art. 78 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej zgodnie z którym każda ze stron ma prawo do zaskarżenia orzeczeń i decyzji wydanych w I instancji i polega na tym, że każda sprawa rozpoznana i rozstrzygnięta przez organ I instancji może być w wyniku odwołania również rozpoznana i rozstrzygnięta przez organ II instancji. Dwukrotne rozpoznanie oznacza obowiązek przeprowadzenia dwukrotnie postępowania wyjaśniającego. Natomiast zasada ogólna prawdy obiektywnej nakłada na organ odwoławczy obowiązek podjęcia wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy podatkowej. Odnosząc powyższe do rozpatrywanej sprawy należy wskazać, iż prowadząc postępowanie odwoławcze organ podatkowy obowiązany jest rozpoznać wszystkie zarzuty przytoczone w odwołaniu. W niniejszej sprawie organ podatkowy II instancji nie ustosunkował się w swojej decyzji – do czego był zobowiązany - do zarzutów odwołania. Wskazanie przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w decyzji , iż do zarzutów odwołania ustosunkował się w trybie art. 227 ustawy Ordynacja podatkowa organ I instancji, stanowi naruszenie prawa w stopniu powodującym uchylenie zaskarżonej decyzji. Organ odwoławczy nie wyjaśnił w szczególności czy organ podatkowy I instancji prawidłowo przeprowadził postępowanie w zakresie opodatkowania nieruchomości posiadanych przez E. i B. K. Nie zbadał czy dokonano właściwej kwalifikacji przedmiotowych gruntów i budynków. Biorąc pod uwagę powyższe, istotne uchybienia organu podatkowego trudno jest ocenić sądowi czy wymiar podatku został dokonany przez organy podatkowe prawidłowo czy też nie. Dlatego też przy ponownym rozpatrywaniu sprawy organ podatkowy winien w sposób prawidłowy, zgodnie z przepisami proceduralnymi zawartymi w Ordynacji podatkowej odnieść się do zarzutów odwołania i przeprowadzić postępowanie drugoinstancyjne ze sprawdzeniem wszystkich przesłanek uzasadniających wymiar podatku od nieruchomości a w szczególności czy właściwie organ podatkowy I instancji zakwalifikował, zarówno grunty jak i znajdujące się na nich zabudowania. Mając na uwadze podniesione wyżej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 – dalej w skrócie p.s.a.) orzekł jak w sentencji wyroku. Orzeczenie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji było uzasadnione treścią art. 152 p.s.a. O kosztach postępowania nie orzeczono gdyż skarżący zostali zwolnieni z opłaty sądowej.