I SA/Wr 3444/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Lidia Błystak (sprawozdawca) Sędziowie: Sędzia NSA Halina Betta Asesor WSA Dagmara Dominik Protokolant: Lucyna Barańska Po rozpoznaniu w dniu 2 sierpnia 2005 r. przy udziale sprawy ze skargi T. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] Nr [...] przedmiocie podatku od nieruchomości za [...] r. oddala skargę. Decyzją z dnia [...] Nr [...] Prezydent Miasta W. na podstawie art. 207 Ordynacji podatkowej, art. 2 - 4 i 6 ustawy z dnia 12 stycznial991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 9, poz. 84 ze zm.) ustaliło T. K. podatek od nieruchomości za [...]r., przyjmując za przedmiot opodatkowania lokal użytkowy (część budynku) związanego z prowadzeniem działalności gospodarczej o pow. [...]m2 i stosując stawkę podatkową wg uchwały Rady Miejskiej z dnia 12.12.2002 r. Nr 111/15/02 w sprawie określenia podatku od nieruchomości. W odwołaniu od powyższej decyzji strona wniosła o stwierdzenie jej nieważności, zarzucając błąd w ustaleniach faktycznych przez przyjęcie, że podatek od nieruchomości obejmuje posiadaczy lokali niewyodrębnionych prawnie, będących częścią nieruchomości jednostki samorządu terytorialnego. Wywiodła strona, że lokal użytkowy przez nią wynajmowany nie jest nieruchomością lokalową, ani też obiektem budowlanym, w rezultacie czego stronę nie może obciążać podatek od nieruchomości. Powołując się na uchwałę pięciu sędziów NSA z dnia 25.06.2001 r. stwierdziła strona, że wynika z niej wprost, że będąc najemcą lokalu prawnie niewyodrębnionego nie jest ona płatnikiem podatku od nieruchomości. Decyzją z dnia [...]r. Nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze na podstawie art. 233 § 1 pkt. 1 Ordynacji podatkowej i art. 2 ust. 1, art. 3 ust. 1 pkt. 4 lit. a) ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych, utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Wskazał organ II instancji na treść przepisu art. 2 ust. 1 pkt. 2 i art. 3 ust. 1 pkt. 4 a) ustawy o podatkach i opłatach lokalnych i stwierdził, że strona, wg dokonanych ustaleń, jest podatnikiem podatku od nieruchomości. Wskazał organ, że od dnia 1 stycznia 2003 r. uległa zmianie regulacja prawna odnośnie opodatkowania nieruchomości, w wyniku czego przedmiotem opodatkowania jest lokal użytkowy stanowiący część budynku i nie będący wyodrębnioną nieruchomością, a ich posiadacze są zobowiązani do uiszczania tego podatku. W skardze od powyższej decyzji skarżący zarzucił naruszenie prawa poprzez wydanie decyzji z naruszeniem art. 7 k.p.a. przez uznanie argumentacji zawartej w decyzji organu I instancji za słuszną i oparcie zaskarżonej decyzji na tej samej argumentacji i wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej i poprzedzającej ją decyzji. Odwołując się do ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz przepisów kodeksu cywilnego wywiódł, że nie jest posiadaczem nieruchomości w rozumieniu prawa, ani też jej części, w związku z czym nie może obciążać go podatek od nieruchomości. Lokal użytkowy wynajmowany przez skarżącego od Gminy W. nie jest nieruchomością budynkową, nie jest też częścią budynku, bo przedmiotem umowy najmu nie jest część budynku wyliczona w procentach powierzchni. Odwołał się skarżący do tezy jednego z wyroków NSA, w myśl której nie stanowią części budynku podlegającej opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości lokale znajdujące się w budynku gminy. Podkreślił, że organ podatkowy nie bierze uchwał NSA pod uwagę, w myśl której posiadacz lokali niewyodrębnionego prawnie nie jest podatnikiem podatku od nieruchomości. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o oddalenie skargi, podtrzymując zajęte stanowisko w zaskarżonej decyzji i argumentację z jej uzasadnienia, dodając, że uchwała NSA z dnia 25.06.2001 r. straciła aktualność w związku z nowelizacją ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271) w art. 85 stanowi: "Z dniem 1 stycznia 2004 r. tworzy się w Warszawie i w miejscowościach, w których miały siedzibę ośrodki zamiejscowe Naczelnego Sądu Administracyjnego, utworzone na podstawie dotychczasowych przepisów, wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie ustawy, o której mowa w art. 1, oraz znosi się ośrodki zamiejscowe Naczelnego Sądu Administracyjnego", natomiast w art. 97 § 1 stanowi, że "Sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi". Przepisy te uzasadniają stanowisko Sądu w przedmiocie odmowy przekazania niniejszej sprawy do rozpoznania Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. Sąd ten będzie właściwy jako sąd kasacyjny, w sytuacji, gdy strona niezadowolona z wydanego w sprawie wyroku złoży od niego, w sposób przewidziany przepisami prawa, skargę kasacyjną. W myśl treści przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych, sprawowana przez sądy administracyjne kontrola przeprowadzana jest pod względem zgodności zaskarżonych decyzji z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej i tylko w sytuacji naruszenia tego prawa mającego lub mogącego mieć istotny wpływ na wynik sprawy, zaskarżone decyzje podlegają uchyleniu (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a i c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Kwestię sporną stanowi przyjęcie w zaskarżonej decyzji stanowiska, iż skarżący, jako wynajmujący na podstawie umowy najmu z jednostką samorządu terytorialnego - Gminą W. - lokal użytkowy w budynku stanowiącym własność G. jest, w oparciu o przepisy art. 2 ust. 1 pkt. 2 i art. 3 ust. 1 pkt. 4 lit. a) ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, podatnikiem podatku od nieruchomości za [...] r. Jak słusznie wskazuje w zaskarżonej decyzji organ II instancji, ustawa o podatkach i opłatach lokalnych została znowelizowana z dniem 1 stycznia 2003 r. ustawą z dnia 30 października 2002 r. (Dz. U. z 2002 r. Nr 200, poz. 1683) o zmianie ustawy o podatkach i opłatach lokalnych oraz o zmianie niektórych innych ustaw. Wg nowego brzmienia przepisu art.2. ust. 1 "Opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają następujące nieruchomości lub obiekty budowlane: 1) grunty, 2) budynki lub ich części, 3) budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej". 4) Nowelizacji podlegał także przepis art.3. ust. 1, wg którego: "Podatnikami podatku od nieruchomości są osoby fizyczne, osoby prawne, jednostki organizacyjne, w tym spółki nieposiadające osobowości prawnej, będące: 1) właścicielami nieruchomości lub obiektów budowlanych, z zastrzeżeniem ust. 3, 2) posiadaczami samoistnymi nieruchomości lub obiektów budowlanych, 3) użytkownikami wieczystymi gruntów, 4) posiadaczami nieruchomości lub ich części albo obiektów budowlanych lub ich części, stanowiących własność Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego, jeżeli posiadanie: a) wynika z umowy zawartej z właścicielem, Agencją Własności Rolnej Skarbu Państwa lub z innego tytułu prawnego, z wyjątkiem posiadania przez osoby fizyczne lokali mieszkalnych niestanowiących odrębnych nieruchomości, a) jest bez tytułu prawnego, z zastrzeżeniem ust. 2". Jak wynika z obecnego brzmienia cytowanych przepisów, podatkiem od nieruchomości objęta została, z dniem 1 stycznia 2003 r., także część budynku lub budowli związana z prowadzeniem działalności gospodarczej, a podatnikiem tego podatku są m. in. posiadacze części nieruchomości lub części obiektów budowlanych stanowiących własność jednostek samorządu terytorialnego, jeżeli posiadanie wynika z umowy zawartej z właścicielem. Na podstawie przeprowadzonych ustaleń, co jest bezsporne, skarżący, w oparciu o umowę najmu zawartą z Gminą W., wynajmuje lokal użytkowy o pow. [...] m2. Właścicielem nieruchomości, w której znajduje się przedmiotowy lokal użytkowy, jest Gmina W. Wg skarżącego wątpliwości budzi kwestia, czy lokal użytkowy jest częścią budynku podlegającą, w myśl przepisu art. 2 ust. 1 pkt. 2 opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości? Ustawa o podatkach i opłatach lokalnych w art. la) wprowadzonym wyżej wspomnianą ustawą z dnia 30 października 2002 r. w ust. 1 zawiera słowniczek użytych w ustawie określeń, które oznaczają: 1) budynek - obiekt budowlany w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, który jest trwale związany z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty i dach, 2) budowla - obiekt budowlany w rozumieniu przepisów prawa budowlanego niebędący budynkiem lub obiektem małej architektury, a także urządzenie budowlane w rozumieniu przepisów prawa budowlanego związane z obiektem budowlanym, które zapewnia możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, 3) grunty, budynki i budowle związane z prowadzeniem działalności gospodarczej - grunty, budynki i budowle będące w posiadaniu przedsiębiorcy lub innego podmiotu prowadzącego działalność gospodarczą, z wyjątkiem budynków mieszkalnych oraz gruntów związanych z tymi budynkami, a także gruntów, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b), chyba że przedmiot opodatkowania nie jest i nie może być wykorzystywany do prowadzenia tej działalności ze względów technicznych. Ustawa nie określa co należy rozumieć przez "część budynku". Nie zagłębiając się w głębsze rozważania zakresie budzącym wątpliwości skarżącego, wystarczy odwołać się do treści uchwały NSA z dnia 25 czerwca 2001 r., której wywody cytuje skarżący, które winny dać skarżącemu odpowiedź na budzącą jego wątpliwości kwestię czy lokal użytkowy jest częścią budynku. W uchwale tej NSA wyjaśnia, że lokal użytkowy jest częścią składową nieruchomości, co także oznacza, iż jest częścią składową budynku. Fakt, iż posiadacz tego lokalu nie był podatnikiem podatku od nieruchomości wynikał jedynie z ówczesnego brzmienia przepisu art. 2 ust. 1 pkt. 3 ustawy. Jak słusznie zauważa organ odwoławczy, w obecnym stanie prawnym, uchwała ta nie znajduje zastosowania. Przedmiotowy lokal użytkowy stanowi część budynku (bez względu czy jest ona czy też nie, wyodrębniona prawnie), a więc obiektu budowlanego w rozumieniu przepisów prawa budowlanego, trwale związanego z gruntem, która, zgodnie z treścią art. 2 ust. 1 pkt. 2 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, podlega podatkowi od nieruchomości. W świetle obecnego brzmienia przepisu art. 2 ust. 1 pkt. 2 ustawy nie ma znaczenia, przy ustalaniu przedmiotu opodatkowania, czy część budynku podlegająca podatkowi od nieruchomości jest czy też nie jest wyodrębniona prawnie. Przepis ten poddaje podatkowi od nieruchomości budynek lub jego część, co oznacza, że również lokal użytkowy, który bezsprzecznie stanowi część budynku, mimo, iż nie jest wyodrębniony pod względem prawnym, podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości. Obowiązkiem podatkowym od części nieruchomości budynkowej w postaci lokalu użytkowego, w myśl art. 3 ust. 1 pkt. 4 lit. a) ustawy, obciążony jest posiadacz tej nieruchomości, bez względu na charakter tego posiadania, jeżeli posiadanie wynika m. in. z umowy z właścicielem - w nin. sprawie umowy najmu lokalu z Gminą W. Powyższe wskazuje, że prawidłowo organ odwoławczy uznał, iż skarżący, jako najemca lokalu użytkowego (części nieruchomości budynkowej) od Gminy W., jest podatnikiem podatku od nieruchomości za [...] r., w związku z czym skarga, jako nieuzasadniona, podlegała oddaleniu na mocy art. 151 powołanej wyżej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.