I SA/Wr 3455/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Halina Betta (sprawozdawca), Sędzia WSA Ireneusz Dukiel, Sędzia WSA Jadwiga Danuta Mróz, Protokolant Danuta Zawiślińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 października 2005r. sprawy ze skargi M. F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. G. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie umorzenia zaległości podatkowej I i II raty podatku od nieruchomości za 2003 rok oddala skargę. Decyzją z dnia [...]Nr [...]Wójt Gminy G. umorzył podatniczce M. F. zaległość podatkową z tytułu I raty podatku od nieruchomości za 2003r. w kwocie [...]wraz z odsetkami w kwocie [...]oraz odmówił umorzenia zaległości podatkowej stanowiącej II ratę podatku od nieruchomości w kwocie [...]. Z poczynionych przez organ I instancji ustaleń wynika, iż skarżąca otrzymuje emeryturę w kwocie netto [...]miesięcznie. W ostatnim okresie przebywała dwukrotnie w szpitalu, ponosiła wydatki na leczenie w wysokości [...]za okres od [...] do [...] (faktury na zakup leków przedłożone przez podatniczkę). Powyższe okoliczności zdaniem organu I instancji uzasadniają umorzenie zaległości w podatku od nieruchomości odnośnie I raty podatku. Odmowa umorzenia zaś II raty zaległości podatkowej w tymże podatku wynika z faktu jak wywodzi organ I instancji, iż większość podatników znajduje się w podobnej sytuacji jak strona skarżąca. Zdaniem organu sytuacja finansowa podatniczki jest na tyle korzystna, że stać ją na zapłatę kwoty podatku od nieruchomości II raty w kwocie [...]miesięcznie. Przedstawiane przez stronę faktury za okres od [...] do [...]organ I instancji nie wziął pod uwagę uznając, że zostały uregulowane w odległym okresie czasowym. W podsumowaniu rozważań uznał, że kwota zaległości może być uregulowana przez stronę bez uszczerbku w jej budżecie a sytuacja finansowa gminy jest trudna ze względu na realizację rozpoczętych zadań inwestycyjnych, na wykonanie których są niezbędne systematyczne wpływy z tytułu podatków i opłat. Od powyższej decyzji podatniczka wniosła odwołanie w którym zarzuciła iż trudna sytuacja finansowa w jakiej znajduje się uzasadnia jej zdaniem umorzenie również II raty podatku od nieruchomości. Podniosła iż ponosi koszty utrzymania uczącej się córki, zaś na leczenie w samym miesiącu sierpniu 2003r. wydała ponad [...]. Organ odwoławczy ponownie rozpoznając sprawę decyzją z dnia [...] Nr [...]uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. Zdaniem organu odwoławczego organ I instancji nie zastosował się do przesłanek przewidzianych w art. 67 § 1 ordynacji podatkowej. Z akt sprawy wynika, iż zaniechał zgromadzenia dowodów pozwalających ustalić sytuację finansową i rodzinną podatniczki. Podkreślił, ze wniosek strony o umorzenie zaległości podatkowej oparty na pogorszeniu się sytuacji finansowej strony w związku z chorobą wymagał z jednej strony zgromadzenia dowodów świadczących o dochodach strony oraz z drugiej strony wymagał zgromadzenia dowodów świadczących o kosztach jakie strona musiała ponieść w związku z chorobą jak i innych ponoszonych kosztach utrzymania. Zaznaczył organ odwoławczy, iż sytuacji finansowej strony nie można ocenić jedynie w oparciu o wysokość otrzymanej emerytury a kosztów leczenia w oparciu o potwierdzony pobyt w szpitalach. Z rozstrzygnięcia decyzji organu I instancji nie wynika, z jakich powodów organ ten odmówił umorzenia II raty podatku. Za nielogiczne uznał organ II instancji stanowisko wójta gminy, że strona jest w stanie uregulować miesięczne obciążenie z tytułu podatku od nieruchomości (II raty) w sytuacji, gdy w tej samej decyzji za okres obejmującej I ratę podatku od nieruchomości organ podatkowy umarza zobowiązanie podatkowe. Ponadto uzasadnia jako przesłankę umorzenia części zaległości podatkowej dwukrotny pobyt podatniczki w szpitalu, który teoretycznie nie powoduje sam w sobie kosztów. Organ I instancji zaś nie przeprowadził postępowania w zakresie poniesionych przez stronę kosztów leczenia. Powyższe zaś zdaniem organu odwoławczego wymaga uzupełnienia materiału dowodowego, zaś w oparciu o dotychczas zebrane w sprawie dowody należało uznać stanowisko organu I instancji za co najmniej przedwczesne. Decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. G. podatniczka zaskarżyła do Naczelnego Sądu Administracyjnego. W skardze nie przedstawiła konkretnych zarzutów w stosunku do decyzji organu II instancji. Podniosła jedynie, iż skarży przedmiotową decyzję, ponieważ do chwili złożenia skargi nie zapadła decyzja organu I instancji w przedmiocie rozpoznania wniosku o umorzenie zaległości podatkowej objętej wnioskiem z dnia [...]. Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie z przyczyn podanych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1271) stanowi, że sprawy w których skargi zostały wniesione przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W myśl treści przepisu art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sadów administracyjnych, sprawowana przez sądy administracyjne kontrola przeprowadzana jest pod względem zgodności zaskarżonych decyzji z prawem, jeżeli ustawy stanowią inaczej i tylko w sytuacji naruszenia tego prawa mającego lub mogącego mieć wpływ na wynik sprawy, zaskarżone decyzje podlegają uchyleniu (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Przedmiotem skargi jest decyzja wydana w trybie art. 233 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. ordynacja podatkowa (Dz. U. Nr 137 poz. 926) tzw. decyzja kasacyjna, powodująca przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Organ odwoławczy może wydać taką decyzję w sytuacji kiedy organ pierwszej instancji nie przeprowadził postępowania dowodowego. Podjęcie decyzji przez organ I instancji bez przeprowadzenia postępowania dowodowego, jeżeli nie było podstaw do zastosowania uproszczonego postępowania dowodowego (art. 139 § 2) nie może być sanowane w postępowaniu odwoławczym, naruszałoby to bowiem zasadę dwuinstancyjności, której istota polega na dwukrotnym rozpoznaniu i rozstrzygnięciu sprawy. W takim przypadku organ odwoławczy ma tylko kompetencje kasacyjne. Zdaniem Sądu należy podzielić stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji, iż zebrany w sprawie materiał dowodowy jest niepełny. Niewątpliwie dla zastosowania ulgi podatkowej jaką jest umorzenie zaległości podatkowej w oparciu o przepis art. 67 § 1 ordynacji podatkowej jest wyjaśnienie sytuacji majątkowej i rodzinnej podatnika. Takiej zaś sytuacji organ I instancji nie wyjaśnił. W szczególności nie wiadomo czy skarżąca poza emeryturą ma jeszcze inne źródła dochodu, jeżeli tak to w jakiej wysokości, czy posiada jakieś oszczędności. Nie znana jest sytuacja rodzinna podatniczki, w niepełny sposób zostały wyjaśnione wydatki a to ich wysokość związana z kosztami leczenia skarżącej. Nie ustalił organ podatkowy I instancji wysokości opłat jakie obciążają skarżącą w związku z utrzymaniem mieszkania. W tej sytuacji zasadnie organ odwoławczy uznał iż dopiero uzupełnienie materiału dowodowego w powyższym zakresie pozwoli na ostateczne zajęcie stanowiska w sprawie wniosku podatniczki o umorzenie zaległości w podatku od nieruchomości odnośnie I i II raty za 2003r. Konieczność zaś uzupełnienia w znacznym zakresie materiału dowodowego sprawy uzasadniła uchylenie decyzji organu I instancji i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania. Marginesowo Sąd podkreśla, iż decyzja Wójta Gminy w G. dotycząca rozpatrzenia przedmiotowego wniosku o umorzenie zaległości w podatku od nieruchomości będzie mogła stanowić przedmiot zaskarżenia w sytuacji kiedy skarżąca uzna decyzję tę za wydaną niezgodnie z prawem. Mając powyższe na uwadze należało orzec jak w sentencji wyroku zgodnie z art. 151 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.