I SA/Wr 351/10

PostanowienieWSA we Wrocławiu2010-06-28

Skład orzekający: Barbara Koźlik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy można odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, jeśli wnioskodawca nie przedłożył dodatkowych dokumentów i oświadczeń na wezwanie sądu, a przedstawione informacje są lakoniczne?
Ratio decidendi
Wnioskodawca, który ubiega się o zwolnienie od kosztów sądowych, ma obowiązek wykazać, że nie jest w stanie ponieść tych kosztów bez uszczerbku dla utrzymania siebie i rodziny. Niewywiązanie się z wezwania sądu do przedłożenia dodatkowych dokumentów i oświadczeń, a także lakoniczność przedstawionych informacji, uniemożliwiają rzetelną ocenę jego możliwości płatniczych i skutkują odmową przyznania prawa pomocy.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, argumentując trudną sytuacją finansową wynikającą ze stratnej działalności gospodarczej, której przychody są zajęte na poczet zaległości podatkowych, oraz koniecznością utrzymania żony i syna. Na wezwanie sądu do przedłożenia dodatkowych dokumentów i oświadczeń dotyczących stanu majątkowego i finansowego, skarżący nie udzielił odpowiedzi. Sąd uznał, że przedstawione informacje są zbyt lakoniczne do oceny możliwości płatniczych.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu – Barbara Koźlik po rozpoznaniu w dniu 28 czerwca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie ze skargi R. M. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. Ośrodek Zamiejscowy w W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za listopad 2004 r. postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Skarżący wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych uzasadniając, że obecnie nie posiada środków na uiszczenie opłaty sądowej od wniesionej skargi. Prowadzona działalność gospodarcza pod firmą A przynosi stratę, która aktualnie na okres do dnia 30 kwietnia 2010 r. zamknęła się sumą około 20.000 zł. Przychody z działalności są zajęte na poczet zaległości podatkowych, co pogłębia jego trudną sytuację finansową. Wnioskodawca ponadto ma na utrzymaniu żonę, która nie pracuje i syna. Z oświadczenia o stanie rodzinnym, majątku i dochodach wynika, że wnioskodawca prowadzi wspólne gospodarstwo z żoną i synem, nie posiada żadnych nieruchomości, zasobów pieniężnych ani przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro. Skarżący dodał, że również jego żona nie posiada żadnego istotnego majątku, żadnych dochodów i pozostaje na jego wyłącznym utrzymaniu. Na wezwanie do przedłożenia dodatkowych dokumentów i oświadczeń dotyczących stanu majątkowego i finansowego, które zostało doręczone skarżącemu osobiście, nie udzielono odpowiedzi. Zgodnie z art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), w skrócie p.p.s.a., prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, czyli w zakresie częściowym, może być przyznane osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z brzmienia przytoczonej regulacji wynika zatem, że to na wnioskodawcy ciąży obowiązek uprawdopodobnienia w sposób wiarygodny, że nie ma możliwości zgromadzenia dostatecznych środków na opłacenie kosztów sądowych. Rola Sądu/ Referendarza sądowego ogranicza się do wezwania o uzupełnienie wniosku o dodatkowe oświadczenia i dokumenty na podstawie art. 255 p.p.s.a., w razie wątpliwości co do stanu majątkowego, finansowego i rodzinnego wnioskującego. Wnioskodawca, nie przedkładając żądanych w wezwaniu dokumentów i oświadczeń, nie usunął istniejących wątpliwości. Natomiast informacje podane na urzędowym formularzu są zbyt lakoniczne, aby na ich podstawie dokonać rzetelnej oceny jego możliwości płatniczych. Nie wiadomo, jakie skarżący osiąga przychody z działalności gospodarczej. Uzyskanie bowiem jednocześnie straty jest wynikiem jedynie ponoszenia znacznych kosztów uzyskania przychodów, na wielkość których podatnik ma wpływ. Poza tym strata stanowi kategorię dla celów podatkowych i nie zawsze jest odzwierciedlaniem rzeczywistości. Nie wiadomo też, skąd wnioskodawca uzyskuje środki na utrzymanie rodziny, której jest jedynym żywicielem, tym bardziej, że powołuje się na fakt ponoszenia straty z prowadzonej działalności. Powołując się na zajęcie przychodów tytułem zaległości podatkowych, nie wykazał tego żadnym dokumentem. Na marginesie zauważyć trzeba, że w postępowaniu egzekucyjnym w administracji zajęty może być co najwyżej dochód pod warunkiem, że są to środki finansowe ulokowane na rachunku bankowym, który może być przedmiotem takiego zajęcia. W tym stanie rzeczy nie jest możliwe dokonanie oceny rzeczywistych zdolności płatniczych wnioskodawcy, co jest jednoznaczne ze stwierdzeniem, ze nie wykazał on, że nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania swojej rodziny. W związku z tym, na podstawie art. 245 § 3, art. 246 § 1 pkt 2 i art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 p.p.s.a., postanowiono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło