I SA/Wr 3557/02

WyrokWSA we Wrocławiu2004-11-09

Skład orzekający: Sędzia NSA Andrzej Szczerbiński, Sędzia NSA Józef Kremis, Asesor WSA Marta Semiczek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy oprocentowanie zwróconej nadpłaty opłaty skarbowej przysługuje za okres od dnia jej pobrania przez płatnika do dnia złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty, jeśli decyzja o stwierdzeniu nadpłaty została wydana po terminie?
Ratio decidendi
Oprocentowanie nadpłaty opłaty skarbowej przysługuje jedynie od dnia złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty, jeśli decyzja w tej sprawie nie została wydana w terminie dwóch miesięcy od dnia złożenia wniosku. Nie ma podstaw prawnych do naliczania oprocentowania za okres od dnia pobrania opłaty przez płatnika do dnia złożenia wniosku, zwłaszcza gdy przepisy Ordynacji podatkowej, obowiązujące w momencie wszczęcia postępowania, nie przewidują takiej możliwości.
Stan faktyczny
Spółka z o.o. A wniosła o oprocentowanie nadpłaty opłaty skarbowej pobranej przez notariusza od umowy kupna nieruchomości, domagając się naliczenia odsetek od dnia pobrania opłaty do dnia jej zwrotu. Organ podatkowy odmówił oprocentowania za okres od pobrania opłaty do złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty, wskazując na brak podstaw prawnych. Izba Skarbowa decyzją z dnia [...] stwierdziła nadpłatę i zwróciła ją wraz z oprocentowaniem naliczonym od dnia złożenia wniosku do dnia zwrotu. Spółka wniosła skargę do NSA, domagając się uchylenia decyzji i oprocentowania za cały okres.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

I SA/ Wr 3557/02 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 9 listopada 2004r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Szczerbiński (sprawozdawca), Sędzia NSA Józef Kremis, Asesor WSA Marta Semiczek, Protokolant Lucyna Barańska, po rozpoznaniu w dniu 9 listopada 2004r. na rozprawie sprawy ze skargi Spółki z o.o. A we W. na decyzję Izby Skarbowej we W. z dnia [...] Nr [...]w przedmiocie oprocentowania zwróconej opłaty skarbowej oddala skargę. W dniu [...]wpłynął do Urzędu Skarbowego w W. wniosek Spółki z o.o. A" we W. z dnia [...] o oprocentowanie nadpłaty opłaty skarbowej pobranej przez notariusza w dniu [...] od umowy kupna nieruchomości zabudowanej w W. przy ul. C. [...]. Notariusz pobrał opłatę skarbową od budynku w wysokości [...]. Została ona zwrócona Spółce w dniu [...] zgodnie z decyzją Izby Skarbowej z dnia [...] wraz z oprocentowaniem w wysokości [...], naliczonym za okres od złożenia w dniu [...]wniosku o stwierdzenie nadpłaty do dnia jej zwrotu. Wnioskodawca domagał się oprocentowania zwróconej opłaty skarbowej również za okres wcześniejszy, to jest od dnia jej pobrania [...] do dnia złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty [...]. Odmawiając tego decyzją Urzędu Skarbowego z dnia [...] nr [...]utrzymaną w mocy decyzją zaskarżoną podniesiono, iż brak jest ku temu podstawy prawnej. Art. 77 § 1 Ordynacji podatkowej stanowi, że nadpłaty podlegają oprocentowaniu w wysokości równej wysokości odsetek za zwłokę pobieranych od zaległości podatkowych, ale art. 77 § 2 pkt 2 zastrzega, że oprocentowanie przysługuje w przypadku przewidzianym w art. 76 § 1 pkt 1 lit. e), to jest w razie wydania decyzji o stwierdzeniu nadpłaty, jeśli nadpłata nie została zwrócona w terminie miesiąca od dnia wydania decyzji o stwierdzeniu nadpłaty (a) względnie jeżeli decyzja w sprawie stwierdzenia nadpłaty nie została wydana w terminie 2 miesięcy od dnia złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty i to jedynie za okres od dnia złożenia tego wniosku. W sprawie nie mogły mieć zastosowania wcześniejsze przepisy ustawy z dnia 19 grudnia 1980r. o zobowiązaniach podatkowych (Dz. U. z 1993r. nr 108, poz. 486 ze zm.), bowiem uchylona ona została z dniem 1 stycznia 1998r., a przed tym dniem nie można było mówić o powstaniu nadpłaty, gdyż ani strona jej nie wykazywała, ani nie została stwierdzona decyzją organu podatkowego. Nie miała również miejsca żadna z sytuacji, o których mowa w art. 13 ustawy z dnia 31 stycznia 1989r. o opłacie skarbowej. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Spółka z o.o. A wniosła o uchylenie decyzji zarzucając naruszenie art. 74 i art. 330 Ordynacji podatkowej, art. 29 ust. 4 ustawy z dnia 19 grudnia 1980r. o zobowiązaniach podatkowych oraz art. 13 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 31 stycznia 1989r. o opłacie skarbowej i § 17 ust. 4 zarządzenia Ministra Finansów z dnia 21 lipca 1989r. (MP nr 25, poz. 193 ze zm.). Skoro opłata skarbowa została pobrana przez notariusza w dniu [...] i była ona wyższa od należnej, co stwierdziła Izba Skarbowa decyzją z dnia [...]., to w sprawie miał zastosowanie art. 330 Ordynacji podatkowej, zaś zgodnie z art. 29 ust. 3 ustawy o zobowiązaniach podatkowych oprocentowanie przysługuje Spółce od dnia pobrania opłaty skarbowej przez notariusza. Art. 13 ust. 1 pkt 2 ustawy o opłacie skarbowej mówił, że podlega ona zwrotowi, jeżeli uiszczona została w wysokości wyższej od należnej, a według § 17 ust. 4 zarządzenia Ministra Finansów z dnia 21 lipca 1989r. organy podatkowe winny to uczynić z urzędu. Powołano się też na art. 123 § 1 k.c. o przedawnieniu roszczeń i na cztery wyroki NSA z 1999r. Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu w swojej decyzji i wskazując, że skarżący powołuje przepisy, które nie mają zastosowania w okolicznościach faktycznych sprawy. Ustalenie, że dokonana zapłata opłaty skarbowej pozostaje nienależna miało miejsce dopiero w 2002r. poprzez wydanie decyzji o stwierdzeniu nadpłaty z dnia [...]. Całość postępowania od momentu złożenia przez stronę wniosku w dniu [...] toczyła się pod rządami przepisów Ordynacji podatkowej, a przepisy ustawy z dnia 19 grudnia 1980r. o zobowiązaniach podatkowych nie miały w sprawie zastosowania. Powoływanie przez skarżącą Spółkę przepisy Kodeksu cywilnego o przedawnieniu roszczeń stosuje się do stosunków cywilnoprawnych, a nie do spraw podatkowych. W związku z wniesieniem skargi do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i niezakończeniem przed tym dniem postępowania sprawa zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1271 ze zm.) podlegała rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 72 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej za nadpłatę uważa się w szczególności kwotę podatku pobraną przez płatnika nienależnie lub w wysokości większej od należnej. Według art. 73 § 1 wysokość nadpłaty określana jest przez organ podatkowy (przez podatnika w przypadkach wymienionych w art. 74 § 2 nie mających zastosowania w sprawie), natomiast zgodnie z art. 79 § 1 jeżeli podatnik kwestionuje zasadność pobrania przez płatnika podatku albo wysokość pobranego podatku, może złożyć wniosek o stwierdzenie nadpłaty podatku. Wniosek taki skarżąca Spółka złożyła w dniu [...] i po początkowych decyzjach odmownych Izba Skarbowa decyzją z dnia [...] stwierdziła, że kwota [...]pobrana przez notariusza jako płatnika przy zakupie przez Spółkę nieruchomości w dniu [...]. stanowiła nadpłatę. Nadpłata ta zwrócona została podatnikowi w dniu [...]wraz z oprocentowaniem w kwocie [...], liczonym od dnia złożenia wniosku [...] do dnia zwrotu. Oprocentowanie skarżącej Spółce przysługiwało tylko dlatego, że postępowanie wszczęte jej wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty nie zostało zakończone decyzją w terminie 2 miesięcy. Art. 77 § 2 pkt 2 lit. b) Ordynacji podatkowej stanowi bowiem, że oprocentowanie przysługuje w takim przypadku od dnia złożenia wniosku o stwierdzeniu nadpłaty, jeżeli decyzja o stwierdzeniu nadpłaty nie została wydana w terminie 2 miesięcy od dnia złożenia wniosku. Nie było podstawy prawnej do wypłacenia skarżącej Spółce oprocentowania zwróconej w dniu [...]nadpłaty za okres wcześniejszy, to jest od dnia jej pobrania przez notariusza do dnia złożenia przez stronę wniosku w dniu [...]. Powoływany przez skarżącą Spółkę art. 330 Ordynacji podatkowej stanowi, że zwrot nadpłat powstałych przed dniem wejścia w życie Ordynacji, to jest dniem 1 stycznia 1998r., dokonywany jest na podstawie przepisów ustawy o zobowiązaniach podatkowych. Gdyby podzielić pogląd strony skarżącej, że nadpłata opłaty skarbowej powstała już w momencie jej pobrania przez notariusza, to jest w dniu [...], nie byłby możliwy w ogóle jej zwrot na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej z oprocentowaniem od dnia złożenia wniosku o stwierdzenie nadpłaty do jej zwrotu. Obowiązujący bowiem w tym czasie art. 175 K.p.a. uprawniał podatnika, gdy obliczenie i pobranie podatku nastąpiło za pośrednictwem płatnika, do wystąpienia do organu podatkowego z żądaniem kwestionującym zasadność lub wysokość pobranej kwoty jedynie w terminie jednego miesiąca od dnia pobrania podatku, zaś po upływie tego terminu obliczenie i pobór podatku według ówczesnych restrykcyjnych przepisów stawało się czynnością o skutkach ostatecznych (por. np. wyrok NSA z dnia 23 stycznia 2001r. sygn. III SA 3041/99, Lex nr 47503). Również żadna z sytuacji, przewidzianych w art. 13 ust.1 ustawy z dnia 31 stycznia 1989r. o opłacie skarbowej (Dz. U. nr 4, poz. 23 ze zm.), na który powołuje się skarżąca Spółka, nie miała miejsca w okolicznościach faktycznych rozpoznawanej sprawy, a tym samym § 17 ust. 4 wykonawczego zarządzenia Ministra Finansów z dnia 21 lipca 1989r. (M.P. nr 25, poz. 193 ze zm.) mówiący o zwrocie opłaty skarbowej z urzędu. W szczególności art. 13 ust. 1 pkt 2 ustawy mówi o zwrocie opłaty skarbowej od podań z wyjątkiem odwołań, czynności urzędowych, zaświadczeń i zezwoleń, wydawanych na wniosek zainteresowanego. Takich też zezwoleń (na wykonywanie czynności agenta ubezpieczeniowego) dotyczyły cztery wyroki NSA, powołane w skardze. Nie mają one związku z okolicznościami ustalonymi w badanej sprawie. Ponieważ z powyższych powodów zarzuty podniesione w skardze uznano za niezasadne, a zaskarżona decyzja w ocenie sądu nie została wydana z naruszeniem obowiązujących przepisów prawa, skargę oddalono na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, powołanej wyżej.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło