I SA/Wr 358/12

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu – Barbara Koźlik po rozpoznaniu w dniu 2 lipca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia radcy prawnego w sprawie ze skargi T. K. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia[...] nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania egzekucyjnego postanawia: 1. przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego; 2. umorzyć postępowanie o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Skarżąca wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego z urzędu, wskazując na trudności finansowe, które ma od 2004 r. Zwróciła uwagę, że przed tutejszym Sądem toczą się sprawy również jej męża i syna. W oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach strona podała, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z mężem i synem, nie posiada jakiegokolwiek majątku, w tym nieruchomości, zasobów pieniężnych ani przedmiotów o wartości powyżej 3.000 euro. Skarżąca stara się o rentę, straciła wszystko w związku ze śmiercią jej córki w 2004 r. Wszyscy członkowie rodziny mają orzeczenie o niepełnosprawności. Mąż uzyskuje rentę w kwocie 800 zł, przy czym potrącane jest z niej 230 zł na rzecz komornika, a syn pobiera zasiłek w wysokości 153 zł. Do wniosku załączone zostały kopie orzeczeń w przedmiocie przyznania prawa pomocy, orzeczenie o niepełnosprawności syna, dokumenty potwierdzające zadłużenia wobec ZUS. Jako znane z urzędu (to jest ze spraw toczących się w tutejszym Sądzie) podać należy, że obecnie wobec skarżącej toczone są postępowania egzekucyjne w administracji w sprawach zaległości podatkowych oraz z zakresu ubezpieczeń społecznych. Zgodnie z art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 – dalej: p.p.s.a.), prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika, czyli w zakresie całkowitym, może być przyznane osobie fizycznej, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Powyższe skarżąca wykazała. Wskazać trzeba, że wobec strony toczą się liczne postępowania egzekucyjne, zarówno sądowe, jak i w administracji. Świadczy o tym przedłożone postanowienie sądowe wydane w 2012 r. w sądowym postępowaniu egzekucyjnym, mocą którego dłużniczka zwolniona była od ponoszenia opłat sądowych, a także fakty znane z urzędu, mianowicie z akt administracyjnych spraw, które toczą się przed tutejszym Sądem. Powyższe natomiast niewątpliwie rzutuje na sytuację majątkową wnioskodawczyni, która również podlega ocenie w toku rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy. Należy przy tym zwrócić uwagę, że skarżąca nie posiada żadnego majątku, który mogłaby spieniężyć na potrzeby pokrycia kosztów swego udziału w postępowaniu sądowym – nie posiada jakichkolwiek nieruchomości ani przedmiotów o znacznej wartości. Za pozytywnym rozpoznaniem niniejszego wniosku przemawia poza tym sytuacja rodzinna skarżącej, której mąż otrzymuje niską rentę, dodatkowo obciążoną zajęciem egzekucyjnym, z kolei co do syna wydane zostało orzeczenie o niepełnosprawności, w związku z czym pobierany jest zasiłek pielęgnacyjny. Uzasadnione jest zatem przyznanie prawa pomocy w pełnym żądanym zakresie, to jest zarówno przez zwolnienie od kosztów sądowych, jak i ustanowienie radcy prawnego. Niemniej, co do zakresu wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, to na podstawie art. 239 pkt 1 lit. e/ p.p.s.a., nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona, która skarży działanie lub bezczynność organu w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych. Z regulacji tej wynika zatem, że skarżąca, wnosząc skargę na postanowienie wydane w postępowaniu egzekucyjnym w administracji, którego przedmiotem są należności z tytułu nieopłaconych składek na ubezpieczenia społeczne, zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, jest zwolniona od ponoszenia kosztów sądowych w postępowaniu przed sądami administracyjnymi z mocy samego prawa. Tym samym wniosek o przyznanie prawa pomocy w tym zakresie jest bezprzedmiotowy. W związku z powyższym, prawo pomocy należało przyznać w zakresie częściowym przez ustanowienie radcy prawnego z urzędu, na podstawie art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., natomiast postępowanie z wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych umorzyć, w oparciu o art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a.