I SA/Wr 365/12

PostanowienieWSA we Wrocławiu2012-12-03

Skład orzekający: Jadwiga Danuta Mróz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy istnieją podstawy do zmiany prawomocnego postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, jeśli strona powołuje się na te same okoliczności faktyczne, które były podstawą pierwotnego wniosku?
Ratio decidendi
Nie istnieją podstawy do zmiany prawomocnego postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, jeśli strona powołuje się na niemal tożsame okoliczności faktyczne, które były podstawą pierwotnego wniosku i nie wykazała istotnej zmiany swojej sytuacji finansowej. Zgodnie z art. 165 PPSA, postanowienia niekończące postępowania mogą być zmieniane tylko w przypadku zmiany okoliczności sprawy, a strona ma obowiązek wyraźnie wskazać te okoliczności.
Stan faktyczny
Spółka złożyła skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w sprawie podatku akcyzowego. Wraz ze skargą wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienie od części kosztów sądowych). Pierwszy wniosek o przyznanie prawa pomocy został prawomocnie odrzucony przez WSA, a następnie utrzymany w mocy przez NSA. Spółka złożyła kolejny wniosek o zmianę postanowienia, powołując się na trudną sytuację finansową, mimo że przedstawione dane finansowe wskazywały na przychody, zysk i wzrost wartości aktywów trwałych.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono zmiany postanowienia z dnia 9 lipca 2012 r.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jadwiga Danuta Mróz po rozpoznaniu w dniu 3 grudnia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku o zmianę postanowienia z dnia 9 lipca 2012 r. w przedmiocie odmowy przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi "A" spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej we Wa. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego za kwiecień 2009 r. postanawia: odmówić zmiany postanowienia z dnia 9 lipca 2012 r. Skarżąca Spółka, wraz ze skargą, wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Postanowieniem z dnia 9 lipca 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny odmówił przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Rozstrzygnięcie to wydane zostało na podstawie poniższych danych udzielonych przez stronę. Spółka prowadziła działalność w zakresie "wychowania przedszkolnego – prowadzenie przedszkola", dochód za 2011 r. przeznaczyła na pokrycie strat z lat poprzednich. Wskazała na straty wynikłe z dokonania inwestycji w przedszkole i zaległości w płatnościach na rzecz ZUS-u i Urzędu Skarbowego w kwocie ponad 41.000 zł, prowadzące do zajęć komorniczych na jej majątku. Oświadczyła, że nie posiada majątku trwałego poza piecem CO i placem zabaw dla dzieci. W oświadczeniu o majątku i dochodach Spółka podała kwotę 50.000 zł jako wysokość kapitału zakładowego, majątku lub środków finansowych, kwotę 46.313 zł – wartość środków trwałych, kwotę 124.353,14 zł zysku za rok 2011 oraz stan dwóch jej rachunków bankowych na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku – (-) 41.707,99 zł i (+)164,07 zł. Poza tym, z dokumentów przedłożonych do akt sprawy wraz z wnioskiem oraz na wezwanie wynikało, że w roku 2011 przychody Spółki wyniosły 719.025,13 zł, natomiast w roku 2010 poniosła ona stratę w kwocie 150.020,07 zł (przy przychodach w wysokości 180.405,10 zł), rozliczaną w ramach odliczenia od dochodu za rok 2011. W styczniu, lutym i marcu 2012 r. Spółka dokonała dostawy towarów i świadczyła usługi o wartości odpowiednio 36.449 zł, 37.220 zł i 37.102 zł, na bieżąco dokonuje odpisów amortyzacyjnych środków trwałych oraz prowadzi inwestycje krótkoterminowe o wartości 6.255,80 zł. Na rachunkach bankowych strony skarżącej prowadzone były operacje związane z jej działalnością gospodarczą, w tym w zakresie regulowania jej zobowiązań publicznoprawnych, natomiast w okresie od dnia 1 lutego do dnia 30 kwietnia 2012 r. dokonano z nich wypłat na rzecz prezesa jej zarządu tytułem zwrotu pożyczki. Do swoich zaległości płatniczych strona zaliczyła kwotę 51.058,16 zł wierzytelności względem dostawców oraz kwotę 50.917 zł zaległości z tytułu płatności na rzecz ZUS-u i Urzędu Skarbowego w W. Nadmieniła również, że jej sytuacja powoli poprawia się i pozwoliła w ostatnim roku na spłatę zaległości w kwocie ponad 100.000 zł. Wymienione na wstępie orzeczenie Sądu zostało utrzymane w mocy przez Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 25 września 2012 r., sygn. akt I GZ 222/12. W związku z powyższym strona została wezwana do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 400 zł. W odpowiedzi, Spółka wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych w części, to jest od uiszczenia wpisu od skargi do połowy wyznaczonej kwoty. W uzasadnieniu podniosła, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Podkreśliła, że ubiegły rok zamknęła stratą, która na dzień złożenia ponownego wniosku nie została pokryta. Jednocześnie wskazała, że z uwagi na finansowanie przedszkola ze środków publicznych stan finansów spółki nie jest w dłuższej perspektywie zagrożony, jakkolwiek bieżące wpłaty dokonywane przez rodziców pokrywają jedynie bieżące wydatki spółki i to te tylko, które są związane z utrzymaniem przedszkola. Wnosząc o przyznanie prawa pomocy spółka przedłożyła: historię rachunku bankowego za okres od 1 lipca do 30 września 2012 r., listę blokad na rachunku, rachunek zysków i strat oraz bilans - sporządzone na dzień 30 września 2012 r. Wnioskowała nadto, o uwzględnienie dokumentów spółki jakie strona złożyła na etapie rozpoznawania pierwszego wniosku, tj. rocznych zeznań skarżącej, deklaracji VAT, kopii tytułów wykonawczych oraz tabel amortyzacji środków trwałych. Z przedłożonych wraz z wnioskiem dokumentów wynika, że na dzień 30 września 2012 r. przychody netto spółki wyniosły kwotę 297.011,36 zł, a zysk spółki odnotowany został na poziomie 85.260 zł. Wartość aktywów trwałych spółki wyniosła kwotę 49.782,79 zł. Z przedłożonych przez stronę dokumentów (historia rachunku bankowego spółki za okres od 1 lipca do 30 września 2012 r.) wynika również, że spółka systematycznie spłaca zobowiązania wobec ZUS w kwotach po kilka tysięcy zł miesięcznie. Ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy został zakwalifikowany jako wniosek o zmianę prawomocnego postanowienia z dnia 9 lipca 2012 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Wyjaśnić w pierwszej kolejności należy, że skarżąca Spółka wniosła o zmianę postanowienia wydanego po rozpoznaniu wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Wprawdzie, obecnie zakres wniosku się zawęził do częściowego zwolnienia od kosztów sądowych (od połowy wpisu od skargi), jednak nadal jest to prawo pomocy w zakresie częściowym. Stosownie do treści art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 – dalej p.p.s.a.), prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Wobec tego, przesłanki uwzględnienia wniosku – czy to w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w całości, czy tylko w części – są takie same i wynikają z art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. W tym stanie rzeczy uzasadnione było uznać kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy, w zakresie, który został już prawomocnie rozpoznany, jako wniosek o zmianę prawomocnego postanowienia. Zgodnie z art. 165 p.p.s.a., postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. W ocenie Sądu, w niniejszej sprawie nie wystąpiły przesłanki uzasadniające zmianę postanowienia w przedmiocie prawa pomocy. Strona bowiem, wnosząc tym razem o zwolnienie od obowiązku uiszczenia wpisu w połowie, powołała niemalże tożsame okoliczności. Spółka nadal prowadzi przedszkole, z którego uzyskuje przychody, pozwalające na regulowanie bieżących wydatków. Nie uległ zmianie stan zadłużenia wobec ZUS i US, mimo, że z rachunków bankowych wynika, iż strona regularnie spłaca zaległe zobowiązania z tytułu ubezpieczeń społecznych. Poza tym, zgodnie z bilansem oraz rachunkiem zysków i strat na dzień 30 września 2012 r., wzrosła wartość aktywów trwałych w porównaniu ze stanem z końca 2011 r. i odnotowano zysk. Zmianie uległa jedynie kwota łączna blokad na rachunku bankowym, lecz nie zmienia to faktu, że jest to tylko kwota zajęcia egzekucyjnego na rachunku, który jest regularnie wykorzystywany w działalności gospodarczej. Co za tym idzie, powyższy fakt nie miał większego wpływu na możliwości płatnicze strony skarżącej i na prowadzoną przez nią działalność gospodarczą. Końcowo wypada zwrócić uwagę, że w przypadku wniosku o zmianę postanowienia w przedmiocie prawa pomocy, wnioskodawcę obowiązują takie same zasady, jak w procedurze dotyczącej samego prawa pomocy – oznacza to, że to strona winna wskazać wyraźnie okoliczności, które uzasadniałyby zmianę rozstrzygnięcia w tym zakresie. W tym stanie rzeczy nie było podstaw do zmiany postanowienia o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. Wobec tego, w oparciu o art. 165 p.p.s.a., Sąd postanowił jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło